Ναρκωτικά, εμπάργκο στο πετρέλαιο και μεταναστευτικό στο επίκεντρο

Πέρασαν την «κόκκινη γραμμή» οι τεταμένες σχέσεις ανάμεσα στον Ντόναλντ Τραμπ και τον Νικολάς Μαδούρο, έπειτα από την επίθεση των ΗΠΑ στο Καράκας και τη σύλληψη του τελευταίου.

Οι σχέσεις μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Βενεζουέλας παραμένουν τεταμένες και γεμάτες εντάσεις, με αφορμή θέματα που κυμαίνονται από την πολιτική νομιμότητα και τα οικονομικά εμπάργκο μέχρι τις κατηγορίες για ναρκωτικά και την παράτυπη μετανάστευση.

Η συνεχιζόμενη αντιπαράθεση αντικατοπτρίζει βαθιές γεωπολιτικές και ανθρωπιστικές προκλήσεις στην περιοχή, ενώ, η σημερινή (03/01) ανακοίνωση του Ντόναλντ Τραμπ για τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο και τις αμερικανικές επιδρομές στο Καράκας έχει φέρει εκ νέου στο προσκήνιο μία κρισιμότατη διεθνή αντιπαράθεση.

Οι βασικές διαφορές μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Βενεζουέλας

Η γαλλική Monde στέκεται στα βασικά αντικρουόμενα ζητήματα των δύο πλευρών.

Δημοκρατία: Η Ουάσινγκτον, όπως κι ένα μέρος της διεθνούς κοινότητας, δεν αναγνωρίζει στον Νικολάς Μαδούρο τη νομιμότητα να προεδρεύει της Βενεζουέλας. Μετά την αιματηρή καταστολή διαδηλώσεων μετά την πρώτη του εκλογή το 2013, οι Ηνωμένες Πολιτείες επέβαλαν κυρώσεις σε αρκετούς υψηλόβαθμους αξιωματούχους της χώρας.

Χαρακτήρισαν ως «παράνομη» την επανεκλογή του Μαδούρο το 2018 και στη συνέχεια, το 2024. Μεταξύ 2019 και 2023, η Ουάσινγκτον, ακολουθούμενη από περίπου 60 χώρες, αναγνώρισε τον αντίπαλο Χουάν Γουαΐδο ως «προσωρινό πρόεδρο», προκαλώντας τη διακοπή διπλωματικών σχέσεων με το Καράκας.

Πετρελαϊκό εμπάργκο των Ηνωμένων Πολιτειών: Με στόχο να «στραγγαλίσει» οικονομικά η χώρα και να απομακρύνει τον Νικολάς Μαδούρο από την εξουσία, το 2019, η Ουάσινγκτον επέβαλε εμπάργκο στο πετρέλαιο της χώρας, που χτύπησε τον βασικό πυλώνα της εύθραυστης οικονομίας της Βενεζουέλας. Τις τελευταίες εβδομάδες, η Ουάσινγκτον ανακοίνωσε «ολικό αποκλεισμό» κατά των «πλοίων υπό κυρώσεις» που πηγαίνουν στη Βενεζουέλα ή την εγκαταλείπουν και κατέσχεσε αρκετά πλοία.

Κατηγορίες για διακίνηση ναρκωτικών: Τον Μάρτιο του 2020, ο Νικολάς Μαδούρο κατηγορήθηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες για «ναρκοτρομοκρατία» και η Ουάσινγκτον προσέφερε 15 εκατ. δολάρια για οιαδήποτε πληροφορία θα επέτρεπε τη σύλληψή του.

Το ποσό αυξήθηκε σε 25 εκατ. δολάρια στις αρχές του 2025 και σε 50 εκατ. δολάρια τον Αύγουστο, πριν οι Ηνωμένες Πολιτείες αναπτύξουν σημαντική στρατιωτική δύναμη στην Καραϊβική και «εξαπολύσουν» επιδρομές κατά φερόμενων διακινητών ναρκωτικών. Η Ουάσινγκτον κατηγορεί τον Νικολάς Μαδούρο ότι διευθύνει το «Καρτέλ των Ήλιων», της ύπαρξης του οποίου δεν έχει αποδειχθεί. Ο Μαδούρο αρνείται και κατηγορεί την αμερικανική κυβέρνηση ότι θέλει να καταλάβει το βενεζουελάνικο πετρέλαιο.

Μεταναστευτικό: Ο Ντόναλντ Τραμπ, που χαρακτήρισε τη «μάχη» κατά της μετανάστευσης ως πρώτιστη προτεραιότητα της δεύτερης θητείας του, κατηγορεί το Καράκας για την άφιξη μεγάλου αριθμού Βενεζουελάνων μεταναστών. Κατηγορεί τη χώρα ότι «ώθησε» προς τις Ηνωμένες Πολιτείες «εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους από τις φυλακές» καθώς και «ασθενείς από ψυχιατρικά νοσοκομεία». Ο Αμερικανός πρόεδρος απέσυρε το καθεστώς προσωρινής προστασίας που είχαν εκατοντάδες χιλιάδες Βενεζουελάνοι λόγω της κρίσης στη χώρα τους και απέλασε εφέτος χιλιάδες.

Κατηγορίες για εξωτερική παρέμβαση: Η Βενεζουέλα έχει κατηγορήσει επανειλημμένα τις Ηνωμένες Πολιτείες για παρέμβαση. Το 2019, έπειτα από μία απόπειρα εξέγερσης στρατιωτικών, ο Νικολάς Μαδούρο υποστήριξε ότι η Ουάσινγκτον είχε διατάξει «φασιστικό πραξικόπημα». Τον επόμενο χρόνο, ο πρόεδρος της Βενεζουέλας κατηγόρησε τον Αμερικανό πρόεδρο ότι είχε «κατευθύνει απευθείας» μία απόπειρα «ένοπλης εισβολής» από τη θάλασσα. «Όχι στα πραξικοπήματα που υποκινεί η CIA», τόνισε ο Νικολάς Μαδούρο τον Οκτώβριο, μετά την ανακοίνωση του Ντόναλντ Τραμπ ότι είχε εγκρίνει μυστικές ενέργειες της υπηρεσίας πληροφοριών κατά της Βενεζουέλας.