Ανατροπή στη σύγχρονη κοσμολογία: Το Σύμπαν ίσως δεν επεκτείνεται πια – αλλά επιβραδύνει

Νέα διεθνής μελέτη αμφισβητεί τη θεωρία της «επιταχυνόμενης διαστολής» και ανοίγει τη συζήτηση για ένα πιθανό σενάριο κοσμικής κατάρρευσης

Μια νέα επιστημονική μελέτη έρχεται να ταράξει τα θεμέλια της σύγχρονης κοσμολογίας, υποστηρίζοντας ότι το Σύμπαν δεν επιταχύνεται – αλλά επιβραδύνει. Αν η θεωρία επιβεβαιωθεί, μπορεί να αλλάξει ριζικά όσα γνωρίζουμε για το μέλλον του Κόσμου, οδηγώντας σε ένα σενάριο «αντίστροφης Μεγάλης Έκρηξης».

Με δημοσίευσή τους στην επιστημονική επιθεώρηση Monthly Notices of the Royal Astronomical Society, ερευνητές από διεθνή αστρονομικά ιδρύματα υποστηρίζουν ότι τα νέα δεδομένα δεν συμφωνούν με το μοντέλο της επιταχυνόμενης διαστολής που χάρισε το Νόμπελ Φυσικής το 2011.
Αντίθετα, οι υπολογισμοί τους δείχνουν ότι το Σύμπαν μπορεί να έχει ήδη αρχίσει να “πατά φρένο”, εισερχόμενο σε φάση σταδιακής επιβράδυνσης.

Η αποκάλυψη αυτή, αν επιβεβαιωθεί, θα σηματοδοτήσει μια κοσμική ανατροπή: το Σύμπαν ενδέχεται, σε βάθος δισεκατομμυρίων ετών, να καταρρεύσει προς τα μέσα, σε ένα φαινόμενο που οι επιστήμονες ονομάζουν “Μεγάλη Σύνθλιψη” (Big Crunch) — ένα αντίστροφο Big Bang, όπου ο χώρος, ο χρόνος και η ύλη θα συγκλίνουν ξανά στο μηδέν.

Όπως μας πληροφορεί σχετικά η Naftemporiki.gr, η θεωρία της «Μεγάλης Σύνθλιψης» υποστηρίζει ότι κάποια στιγμή η διαστολή σταματήσει η βαρύτητα θα υποχρεώσει το Σύμπαν να καταρρεύσει και να αυτοκαταστραφεί δημιουργώντας όμως ταυτόχρονα τις συνθήκες για την εκδήλωση μιας νέας Μεγάλης Έκρηξης από την οποία θα προκύψει ένα καινούργιο Σύμπαν.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ηράκλειο: Έφυγε ο «Μαστρο-Κώστας»: Ο άνθρωπος που συνέβαλε στην ανάπτυξη του τουρισμού στη Χερσόνησο

Οι ερευνητές υποστηρίζουν επίσης ότι οι παρατηρήσεις τους δείχνουν πως η σκοτεινή ενέργεια, η μυστηριώδης δύναμη που θεωρείται υπεύθυνη για την επιτάχυνση της διαστολής του Σύμπαντος, αποδυναμώνεται με την πάροδο του χρόνου.

«Η μελέτη μας δείχνει ότι το Σύμπαν έχει ήδη εισέλθει σε μια φάση επιβραδυνόμενης διαστολής στην τωρινή εποχή και ότι η σκοτεινή ενέργεια εξελίσσεται με τον χρόνο πολύ ταχύτερα απ’ ό,τι πιστεύαμε. Αν αυτά τα αποτελέσματα επιβεβαιωθούν, θα σηματοδοτήσουν μια τεράστια αλλαγή παραδείγματος στην κοσμολογία, από τότε που ανακαλύφθηκε η σκοτεινή ενέργεια» δήλωσε ο καθηγητής Γιανγκ-Γουκ Λι του Πανεπιστημίου Yonsei στη Νότια Κορέα, που ηγήθηκε της έρευνας. «Αν αυτά τα αποτελέσματα επιβεβαιωθούν, θα σηματοδοτήσουν μια τεράστια αλλαγή παραδείγματος στην κοσμολογία, από τότε που ανακαλύφθηκε η σκοτεινή ενέργεια πριν από 27 χρόνια».

Η θεωρία

Η ανακοίνωση αναμένεται να προκαλέσει έντονο σκεπτικισμό, αλλά καθώς το ερευνητικό πρόγραμμα DESI είχε καταλήξει σε παρόμοιο συμπέρασμα νωρίτερα φέτος, μια σφοδρή επιστημονική διαμάχη έχει ήδη ξεκινήσει σχετικά με τη φύση της σκοτεινής ενέργειας και την τελική μοίρα του Σύμπαντος.

Η νέα μελέτη εστιάζει στην αξιοπιστία των παρατηρήσεων μακρινών σουπερνόβα (εκρήξεων άστρων), πάνω στις οποίες βασίστηκε η ανακάλυψη της σκοτεινής ενέργειας ανακάλυψη που βραβεύτηκε με Νόμπελ Φυσικής το 2011. «Έχουν περάσει 27 χρόνια από τότε που ανακαλύψαμε τη σκοτεινή ενέργεια και το επιταχυνόμενο Σύμπαν. Υπήρχε όμως μια βασική υπόθεση που αποδείχθηκε λανθασμένη. Είναι σαν να κουμπώνεις ένα πουκάμισο με το πρώτο κουμπί στραβά».

Μέχρι τη δεκαετία του 1990 οι αστρονόμοι πίστευαν ότι η βαρύτητα θα λειτουργούσε ως κοσμικό φρένο επιβραδύνοντας σταδιακά τη διαστολή του Σύμπαντος τραβώντας τους γαλαξίες ξανά κοντά μεταξύ τους.

Αυτή η άποψη ανατράπηκε όταν οι επιστήμονες μέτρησαν για πρώτη φορά τον ρυθμό διαστολής του Σύμπαντος μέσω εκρήξεων σουπερνόβα τύπου Ia. Αυτές οι εκρήξεις σουπερνόβα θεωρούνταν εξαιρετικά ομοιόμορφες στη φωτεινότητά τους πράγμα που τις έκανε ιδανικές ως «στάνταρ κεριά» για τη μέτρηση αποστάσεων. Μετρώντας τη μετατόπιση προς το ερυθρό λόγω της διαστολής του Σύμπαντος οι αστρονόμοι διαπίστωσαν ότι οι μακρινές εκρήξεις σουπερνόβα ήταν πιο αμυδρές απ’ ό,τι αναμενόταν πράγμα που ερμηνεύθηκε ως επιτάχυνση της διαστολής.

Τα ευρήματα

Ωστόσο, τα νέα δεδομένα προσφέρουν μια εναλλακτική εξήγηση. Αναλύοντας την ηλικία 300 γαλαξιών που φιλοξενούσαν σουπερνόβα οι ερευνητές κατέληξαν ότι υπάρχουν διαφορές στις ιδιότητες των άστρων του πρώιμου σύμπαντος, οι οποίες τα κάνουν να παράγουν λιγότερο φωτεινές εκρήξεις.

Αφού διόρθωσαν αυτή τη συστηματική απόκλιση, διαπίστωσαν ότι το Σύμπαν εξακολουθεί να διαστέλλεται, αλλά με μειούμενο ρυθμό, γεγονός που δείχνει ότι η σκοτεινή ενέργεια εξασθενεί. Αν η σκοτεινή ενέργεια συνεχίσει να μειώνεται μέχρι να γίνει αρνητική τότε το Σύμπαν προβλέπεται θεωρητικά να τερματίσει τη ζωή του σε μια Μεγάλη Σύνθλιψη.

Ο καθηγητής Κάρλος Φρενκ κοσμολόγος στο Πανεπιστήμιο του Durham στη Βρετανίαπου δεν συμμετείχε στην έρευνα, δήλωσε ότι τα ευρήματα αξίζουν προσοχής: «Είναι σίγουρα ενδιαφέρον. Είναι προκλητικό. Ίσως είναι λάθος. Δεν μπορείς όμως να το απορρίψεις. Παρουσίασαν μια μελέτη με συναρπαστικά αποτελέσματα και πολύ βαθιές συνέπειες».