Αντίστροφη μέτρηση για τα εμβληματικά Νεώρια στα Χανιά: Βγήκε ο διαγωνισμός ύψους 20 εκατ. ευρώ για την αποκατάσταση-ανάδειξη τους

Τι προβλέπει η παρέμβαση αποκατάστασης στο συγκρότημα των Νεωρίων στον ενετικό λιμένα των Χανίων 

Αντίστροφη μέτρηση για τα ενετικά Νεώρια στα Χανιά καθώς μετά από πολυετή αναμονή βγήκε στον αέρα ο διαγωνισμός για το μεγάλο έργο αποκατάστασης-ανάδειξης  τους.

Ο διεθνής διαγωνισμός, ύψους 20, 3 εκατ. ευρώ (μαζί με το Φ.Π.Α) που προκηρύχθηκε από τον δήμο Χανίων «κληρώνει» στις 20 Οκτωβρίου. Είναι η ημέρα  που έχει οριστεί ως η καταληκτική ημερομηνία υποβολής προσφορών για την κρίσιμη παρέμβαση στο εμβληματικό αυτό σύμβολο της ναυτικής ιστορίας και της πολιτιστικής κληρονομιάς των Χανίων. Η αποσφράγιση των όποιων προσφορών κατατεθούν έχει οριστεί αντίστοιχα για τις 22 Οκτωβρίου.

Η διάρκεια κατασκευής ορίζεται σε 36 μήνες από την υπογραφή της σύμβασης. Σύμφωνα με την προκήρυξη του διαγωνισμού που δημοσιεύτηκε, λόγω μεγέθους και οικονομικού ύψους, στην εφημερίδα της Ε.Ε, οι εργασίες αναμένεται να ξεκινήσουν τον Οκτώβριο του  2027. Εφόσον όλα πάνε καλά, και δεν υπάρξουν βεβαίως απρόοπτα και καθυστερήσεις είτε επί της διαγωνιστικής διαδικασίας που άνοιξε τώρα, είτε κατά την κατασκευαστική περίοδο,  η ολοκλήρωση του έργου τοποθετείται χρονικά το Φθινόπωρο του 2030.

Το Συγκρότημα των Νεωρίων, βρίσκεται στην ανατολική λιμενολεκάνη του Ενετικού Λιμένα, έχει συνολική επιφάνεια περ. 4.175 τ.μ. και αποτελείται από επτά (7) λίθινες θολοσκέπαστες κατασκευές με διαστάσεις για κάθε Νεώριο περίπου 50 μ. μήκος, 9 μ. πλάτος και μέσο ύψος 10 μ.

Επικοινωνούν μεταξύ τους με τοξωτά ανοίγματα στο πάχος της τοιχοποιίας και κάθε θόλος καταλήγει σε τριγωνικό αέτωμα με τονισμένο το πέτρινο γείσο. Οι επιφάνειές τους ήταν καλυμμένες με κόκκινο κουρασάνι ενώ στη νότια πλευρά υπάρχουν και τα μοναδικά φωτιστικά ανοίγματα (ένας στρογγυλός φεγγίτης και μεγάλα παράθυρα ανά Νεώριο).

wikimedia commons

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Χάος εν πλω λόγω ισχυρών ανέμων: «Όλοι έκαναν εμετό» – Οι υπάλληλοι μοίραζαν σακούλες στους επιβάτες! (βίντεο)

Το προωθούμενο έργο προβλέπει την πλήρη αποκατάσταση, τη στατική ενίσχυση και την επανάχρηση των επτά Νεωρίων, με εργασίες στερέωσης του φέροντος οργανισμού, μόνωσης και προστασίας των θόλων, αλλά και παρεμβάσεις για την ανάδειξη του ιδιαίτερου αρχιτεκτονικού και ιστορικού χαρακτήρα τους.

Όταν ολοκληρωθεί το έργο αποκατάστασης, τα Νεώρια-όπως τουλάχιστον είναι ο στόχος και η φιλοδοξία του δήμου Χανίων και του Υπουργείου Πολιτισμού,  δεν θα αποτελούν απλώς ένα αποκατεστημένο μνημείο, αλλά ένα μεγάλο πολιτιστικό συγκρότημα πολλαπλών χρήσεων, με εκθέσεις, εκδηλώσεις, ομιλίες, μουσική και σκηνικές τέχνες.

Ο διαγωνισμός των 20,3 εκατ. ευρώ για τα Νεώρια Χανίων

Ο Δήμος Χανίων προκήρυξε ανοικτό διαγωνισμό για  την «Αποκατάσταση, Ανάδειξη και Απόδοση χρήσεων στο συγκρότημα των επτά (7) Ενετικών Νεωρίων στην παλιά πόλη Χανίων». Η  εκτιμώμενη αξία ανέρχεται στα 16.444.431,67 ευρώ χωρίς ΦΠΑ και στα 20.390.000 ευρώ (μαζί με τον Φ.Π.Α).  Η προκήρυξη δημοσιεύθηκε στις 14 Αυγούστου 2026 στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Το έργο έχει συμβατική προθεσμία 36 μηνών από την υπογραφή της σύμβασης. Έχει ενταχθεί στο πρόγραμμα «ΔΙΑΤΗΡΩ» του ΕΣΠΑ 2021-2027 και υλοποιείται από τον Δήμο Χανίων, στο πλαίσιο προγραμματικής σύμβασης που έχει συνάψει ο δήμος με το Υπουργείο Πολιτισμού και την Περιφέρεια Κρήτης.

Το έργο προβλέπει την πλήρη αποκατάσταση, στατική ενίσχυση και επανάχρηση των επτά ενετικών νεωρίων στο λιμάνι των Χανίων. Περιλαμβάνει στερέωση του φέροντος οργανισμού, εξωτερική μόνωση και προστασία των θόλων, ανάδειξη του μνημειακού χαρακτήρα τους, καθώς και διαμόρφωση χώρων πολιτισμού, ομιλιών και σκηνικών τεχνών.

Το προφίλ της παρέμβασης στα ενετικά Νεώρια στα Χανιά

Η παρέμβαση στα ενετικά Νεώρια στα Χανιά έχει διττό χαρακτήρα, τόσο δηλαδή στερέωσης-αποκατάστασης όσο και επανάχρησης.

Στο πλαίσιο του προτεινόμενου έργου προβλέπονται οι παρακάτω εργασίες:

1. Στερέωση και ενίσχυση του φορέα του κτιριακού συγκροτήματος. Η πρόταση εκπονήθηκε μετά από μελέτη παθολογίας, μελέτη δομικής συμπεριφοράς του κτιρίου, γεωλογική αναγνώριση και εργαστηριακή ανάλυση δομικών υλικών. Ειδική πρόβλεψη γίνεται για τη εξωτερική μόνωση των θόλων και τη σύνδεση και επικοινωνία του κτιριακού συγκροτήματος (χωρικά και υψομετρικά) με τον περιβάλλοντα χώρο και την πόλη.

2. Αρχιτεκτονική ανάλυση και αρχιτεκτονική πρόταση για το κτιριακό συγκρότημα των Νεωρίων και πρόταση ανακατασκευής της Νότιας Πύλης.

Σύμφωνα με την αρχιτεκτονική πρόταση η ευτελής μεταγενέστερη τοιχοποιία της Βόρειας όψης αντικαθίσταται από νέες, ειδικά σχεδιασμένες, γυάλινες προσόψεις. Στο εσωτερικό του κτιριακού συγκροτήματος προβλέπονται νέες διαμορφώσεις και ειδικές κατασκευές από ξύλο, γυαλί και μέταλλο, για την εξυπηρέτηση των προτεινόμενων λειτουργιών. Δημιουργούνται δύο ενότητες που μπορούν να λειτουργούν, είτε μεμονωμένα, είτε συνδυαστικά.

Η πρώτη ενότητα περιλαμβάνει τα Νεώρια Ν1 έως Ν4 και προβλέπεται να λειτουργήσει ως χώρος περιοδικών εκθέσεων και άλλων εκδηλώσεων.

Η δεύτερη ενότητα περιλαμβάνει τα Νεώρια Ν6 και Ν7 και προβλέπεται να φιλοξενήσει χώρο ομιλιών και σκηνικών τεχνών με χωρητικότητα 170 ατόμων, ενώ περιλαμβάνει επίσης χώρους γραφείων και αναψυκτήριο. Το ενδιάμεσο Νεώριο Ν5 αποτελεί την είσοδο στο κτιριακό συγκρότημα και περιλαμβάνει το πωλητήριο και την μόνιμη έκθεση του μνημείου.

3. Πρόταση ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων και φωτισμού (χρήσης/ανάδειξης) και ενεργειακό σχεδιασμό. Όσον αφορά στην ενεργειακή απόδοση/αναβάθμιση, οι παρεμβάσεις που έχουν σχεδιαστεί, λαμβάνοντας υπόψη τους περιορισμούς που υπάρχουν για την μη αλλοίωση του μνημείου, συνοψίζονται στα εξής:

– Τοποθέτηση θερμομόνωσης, στα σημεία που επιτρέπεται βάσει της μελέτης – Τοποθέτηση κουφωμάτων με θερμοδιακοπή, – Εγκατάσταση φωτιστικών σωμάτων LED – Κλιματισμός του χώρου με Αντλίες Θερμότητας υψηλού συντελεστή απόδοσης