Απαλλαγή για όλους τους πτωχεύοντες σε 1 χρόνο και σημαντικές θετικές ρυθμίσεις για δανειολήπτες

Το άρθρο 23 επισκίασε, όμως, στη δημοσιότητα μια σειρά θετικών διατάξεων για τους οφειλέτες, τις οποίες περιλαμβάνει το νομοσχέδιο και οι οποίες κινούνται σε απολύτως ορθή κατεύθυνση

Οι αντιδράσεις που προκλήθηκαν από το άρθρο 23 του νομοσχεδίου του υπουργείου Οικονομικών για τη διαχείριση των δανείων και την προστασία των οφειλετών ήταν απολύτως δικαιολογημένες – και ορθώς αποσύρθηκε η διάταξη. Πέραν των ζητημάτων συνταγματικότητας δεν θα ήταν δικαιοκρατικά σωστό να ανάγονται σε εκτελεστό τίτλο οι συμβάσεις ρύθμισης μεταξύ servicers και οφειλετών και να αποκτούν οι εταιρείες διαχείρισης δικαίωμα επίσπευσης αναγκαστικής εκτέλεσης χωρίς διαταγή πληρωμής και προληπτικό δικαστικό έλεγχο. Ο οφειλέτης, για να αποφύγει πλειστηριασμό, θα υπέγραφε ουσιαστικά και τον τίτλο εκτέλεσης εναντίον του.

Το άρθρο 23 επισκίασε, όμως, στη δημοσιότητα μια σειρά θετικών διατάξεων για τους οφειλέτες, τις οποίες περιλαμβάνει το νομοσχέδιο και οι οποίες κινούνται σε απολύτως ορθή κατεύθυνση.

Εισάγεται επιτέλους η υποχρέωση των εταιρειών διαχείρισης να παρέχουν δωρεάν λεπτομερή ενημέρωση στους οφειλέτες για τα υπόλοιπα οφειλής τους και θεσπίζεται ως ποινή η αναστολή τοκοφορίας εάν δεν το πράξουν μέσα σε 45 μέρες από το αίτημα του οφειλέτη. Μέχρι σήμερα παρατηρούνταν πολύ συχνά το φαινόμενο να οχλούνται τηλεφωνικά οι οφειλέτες χωρίς να τους παρέχεται ενημέρωση και αντίγραφα των κρίσιμων εγγράφων, με αποτέλεσμα να αδυνατούν να ελέγξουν ακόμη και το ενδεχόμενο παραγραφής της απαίτησης.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Μάθε τι γονιός είσαι ανάλογα με το ζώδιο σου

Ακόμη σημαντικότερη είναι η διεύρυνση εφαρμογής του τριπλασίου του κεφαλαίου του δανείου (ή, σε περίπτωση ανοικτού λογαριασμού, του ποσού οφειλής όπως διαμορφώθηκε κατά την τελευταία εκταμίευση) σύμφωνα με το άρθρο 39 ν.3259/2004 ως «πλαφόν» του συνολικού ποσού οφειλής, αλλά και η πρόβλεψη ότι για τον επανυπολογισμό της οφειλής στο τριπλάσιο υπολογίζονται οι καταβολές που έχουν γίνει οποτεδήποτε από τον οφειλέτη ή τους εγγυητές του. Δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις στις οποίες οι τράπεζες ή οι εταιρείες διαχείρισης κινούνται κατά των οφειλετών μετά από πολυετή αδράνεια και αξιώνουν τόκους επί κεφαλαίου και κεφαλαιοποιημένων τόκων, με αποτέλεσμα την υπέρογκη επιβάρυνση του ποσού της οφειλής σε ύψος υπερεικοσαπλάσιο του αρχικού κεφαλαίου. Οι εταιρείες διαχείρισης θα πρέπει πλέον εκ του νόμου να υπολογίζουν τις παλιές οφειλές με το πλαφόν του τριπλασίου του αρχικού κεφαλαίου και την αφαίρεση των καταβολών που έχουν γίνει χωρίς αίτημα του οφειλέτη και να παρέχουν σ’ αυτόν αναλυτική ενημέρωση για τον τρόπο υπολογισμού εντός εξαμήνου από τη δημοσίευση του νόμου.

Στο επίπεδο του πτωχευτικού δικαίου, το νομοσχέδιο εισάγει μία επίσης κρίσιμη και απολύτως θετική διάταξη με την πρόβλεψη ότι η απαλλαγή όλων των φυσικών προσώπων που πτωχεύουν θα επέρχεται μετά από ένα έτος (12 μήνες) από την κήρυξη της πτώχευσης. Με το νυν νομοθετικό καθεστώς η απαλλαγή επέρχεται μετά από τρία χρόνια (36 μήνες) με μόνη εξαίρεση τους πτωχεύοντες που έχουν περιουσία αξίας άνω των ευρώ 100.000 που αντιστοιχεί σε ποσοστό άνω του 10% των οφειλών τους, οι οποίοι απαλλάσσονται μετά από ένα έτος. Η διάκριση αυτή δεν στηρίζεται σε εύλογη δικαιοπρακτική στάθμιση, καθώς δεν συντρέχει λόγος να καθυστερεί η απαλλαγή των πτωχών οφειλετών που δεν έχουν ικανή περιουσία, καθώς τα περιουσιακά στοιχεία όλων των πτωχών εκποιούνται: αν διαπιστωθεί απόκρυψη στοιχείων από τον πτωχό που δεν δηλώσει την περιουσία του, ο νόμος παρέχει τη δυνατότητα ανάκλησης της απαλλαγής εντός τριών ετών από την επέλευσή της. Το περιουσιακό κριτήριο οδηγεί, μάλιστα, και σε παράδοξες διαφοροποιήσεις, αφού για παράδειγμα οφειλέτης με περιουσία αξίας 95.000 ευρώ που αντιστοιχεί σε 40% των οφειλών του απαλλάσσεται σε τρία χρόνια ενώ οφειλέτης με περιουσία 102.000 ευρώ που αντιστοιχεί σε 11% των οφειλών του σε ένα…

Η ενοποίηση του χρόνου απαλλαγής στο ένα έτος είναι άρα και δικαιολογημένη και πολύ σημαντική, καθώς θα επισπεύσει τη δυνατότητα οικονομικής επανεκκίνησης των πτωχευόντων – πάντα υπό την προϋπόθεση ότι το Δημόσιο και ο ΕΦΚΑ θα παύσουν την τακτική των μαζικών νομικά και ουσιαστικά αβάσιμων προσφυγών, εξαιτίας των οποίων καθυστερεί η απαλλαγή και η οικονομική επανεκκίνηση των οφειλετών, που είναι ο σκοπός του νόμου, αυξάνεται το δικαστικό κόστος για τους οφειλέτες και ο φόρτος υποθέσεων στα δικαστήρια.

Το άρθρο 23, που ευτυχώς αποσύρθηκε, ήταν σοβαρή αστοχία του νομοθέτη. Το νομοσχέδιο, όμως, δεν εξαντλείται σ’ αυτό. Οι λοιπές ρυθμίσεις του είναι στη σωστή κατεύθυνση εξορθολογισμού της συμπεριφοράς των servicers και προστασίας των πολιτών παρέχοντας σημαντική ανακούφιση σε πλήθος οφειλετών, αλλά και συντομότερη «δεύτερη ευκαιρία» σε όσους δεν μπορούν να αποφύγουν την πτώχευση.