Από την Κρήτη… στο Πεκίνο: Ο Μανόλης Σπανάκης διδάσκει την ελληνική γλώσσα και το ελληνικό πνεύμα στην «καρδιά» της Κίνας (Φωτο)

Μεταφέρει όχι μόνο λέξεις και γραμματική, αλλά τρόπο σκέψης, αξίες και εκφράσεις που αποκαλύπτουν την ψυχή ενός λαού

Σε μια απόσταση χιλιάδων χιλιομέτρων από την Ελλάδα… στην Κίνα ζει και εργάζεται ως ακαδημαϊκός στο Πανεπιστήμιο Ξένων Σπουδών του Πεκίνου, ο Κρητικός Μανόλης Σπανάκης, ο οποίος διδάσκει την ελληνική γλώσσα, τον πολιτισμό και τη λογοτεχνία σε φοιτητές που ενδιαφέρονται να γνωρίσουν την Ελλάδα πέρα από τα βιβλία της αρχαιότητας.

Η απόφασή του να φύγει από την Κρήτη και να βρεθεί στην άλλη άκρη του κόσμου πάρθηκε «μέσα σε μια νύχτα», όπως χαρακτηριστικά ανέφερε στο Cretaone, μετά από πρόταση του επόπτη του για τη θέση λέκτορα στο Πανεπιστήμιο του Πεκίνου. «Eμένα γενικά μου αρέσει πολύ να ταξιδεύω και να γνωρίζω νέους πολιτισμούς, οπότε άρπαξα την ευκαιρία και ήρθα, ήταν μια απόφαση στιγμής».

«Ήξερα ότι θα αλλάξει η ζωή μου», παραδέχεται, ενώ συνεχίζει λέγοντας πως στην αρχή τον τρόμαζε περισσότερο η επικοινωνία και η διαφορετική κουλτούρα, παρά τα ήθη και τα έθιμα.

«Αυτό το οποίο με τρόμαζε πιο πολύ ήταν η επικοινωνία, μην πω κάτι λάθος και υπάρξουν παρεξηγήσεις, όχι τόσο να μάθω τα ήθη και τα έθιμά τους». «Ήξερα τι είχα να αντιμετωπίσω αλλά με οργάνωση, διάβασμα και λίγη υπομονή να καταλάβω πως λειτουργούν οι Κινέζοι, νομίζω συνήθισα και μ’ αρέσει πλέον».

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Νέα συγκλονιστικά στοιχεία για το θάνατο της Χανιώτισσας Έμμας: «Σκηνοθέτησαν άλλο τροχαίο για να καλύψουν τα ίχνη τους»

Σήμερα, τρία χρόνια μετά, έχει μάθει να ζει στον έντονο ρυθμό του Πεκίνου, να προσαρμόζεται κάπως στις διατροφικές συνήθειες, στον τρόπο ζωής και να μαθαίνει την απαιτητική αλλά ενδιαφέρουσα κινεζική γλώσσα.

Η Ελλάδα με την Κίνα είναι δύο διαφορετικοί λαοί και έχουν τελείως διαφορετικό τρόπο ζωής. «Οι Κινέζοι έχουν πιο γρήγορο και πιεστικό ρυθμό ζωής γιατί πρόκειται για ένα πάρα πολύ μεγάλο πληθυσμό, δουλεύουν όλη μέρα, είναι σε εγρήγορση πάντα και παντού στην πόλη», τονίζει.

Παρά τις δυσκολίες, αναγνωρίζει κοινά στοιχεία ανάμεσα στους Έλληνες και τους Κινέζους: τη φιλοξενία, τον εκφραστικό τρόπο ομιλίας, τον σεβασμό στην παράδοση και τις βαθιές ρίζες των αρχαίων πολιτισμών τους.

Όπως περιγράφει στο Cretaone, «τα κοινά στοιχεία με την Ελλάδα είναι αρχικά η φιλοξενία, ο τρόπος συμπεριφοράς, δηλαδή μιλάνε πάρα πολύ δυνατά και έντονα, όπως κι εμείς στην Κρήτη ας πούμε σε χωριά που μπορεί να ακούγονται άνθρωποι να μιλάνε έτσι δυνατά, αλλά και το γεγονός ότι και οι δύο εξίσου έχουμε αρχαίους πολιτισμούς, τηρούν τις αρχές τους ακόμα και σήμερα, για παράδειγμα την ηρεμία, την αρμονία κ.ά.».

Το τμήμα ελληνικής γλώσσας και πολιτισμού στο Πανεπιστήμιο Ξένων Σπουδών του Πεκίνου αποτελεί μια μικρή «ελληνική γωνιά» στην Κίνα, εκεί όπου διδάσκει ο κ. Σπανάκης τα τελευταία τρία χρόνια.

Διδάσκονται μαθήματα γλώσσας, ιστορίας, λογοτεχνίας, πολιτικής, ιστορίας και οικονομίας της Ελλάδας στα ελληνικά και στα αγγλικά.

«Προσωπικά κάνω μαθήματα γλώσσας και λογοτεχνίας στα μεγαλύτερα έτη σπουδών και μαθήματα προφορικών στα πρώτα έτη. Μαθαίνουμε πολλά πράγματα, ξεκινάμε από την ελληνική αλφάβητο και φτάνουμε στο τέταρτο έτος να αναφερόμαστε και να ερμηνεύουμε τον Καβάφη», σημειώνει ο κ. Σπανάκης.

Αναφορικά με τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι Κινέζοι φοιτητές στην αρχή, έκανε λόγο για το γεγονός ότι δυσκολεύονται να μάθουν τον ελληνικό τρόπο ζωής και τον ελληνικό τρόπο ομιλίας, ιδιαίτερα την προφορά.

Επεξηγηματικά, σημείωσε πως «οι Κινέζοι δεν μπορούν να πουν το -ρ- καθόλου, διότι δεν υπάρχει αυτός ο ήχος στην Κινεζική γλώσσα, οπότε μέσα από γλωσσοδέτες, παραδείγματα, άλλες ακουστικές ασκήσεις, τους εκπαιδεύουμε σιγά σιγά και νομίζω οι περισσότεροι ξεπερνάνε τις όποιες γλωσσικές δυσκολίες και μάλιστα μπορούν να φτάσουν σε ένα πολύ υψηλό επίπεδο κατανόησης και κατάκτησης της γλώσσας και του πολιτισμού».

Η αγάπη των Κινέζων φοιτητών για την Ελλάδα είναι έντονη. «Τους αρέσει πάρα πολύ η Ελλάδα, ο πολιτισμός και η γλώσσα της χώρας, αν και δυσκολεύονται αρχικά στο γλωσσικό κομμάτι».

Όπως υπογραμμίζει, «οι Κινέζοι ήδη από το σχολείο έχουν μάθει τους θεούς, τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό, ιστορία και φιλοσοφία, οπότε έχουν μεγάλο ενδιαφέρον να μάθουν κάτι περισσότερο για το πώς η Ελλάδα εξελίχθηκε στο σήμερα και ποια είναι τα σύγχρονα στοιχεία που την απαρτίζουν».

«Αυτό που με ρωτούν συνέχεια, όπως αποκαλύπτει ο κ. Σπανάκης, είναι για τη φιλοσοφία και για την δημοκρατία: πώς είναι η δημοκρατία, πώς γεννήθηκε στην Αθήνα και μάλιστα γνωρίζουν ήδη τον Πελοποννησιακό πόλεμο, το τέλος της Αθήνας και την άνοδο της Σπάρτης».

«Κάποιοι έχουν επισκεφθεί την Κρήτη, έχουν δοκιμάσει ελληνικά φαγητά, όπως το τυρί, το γιαούρτι, τα κολοκυθάκια τηγανιτά που δεν περιλαμβάνονται στην δική τους κουζίνα, ενώ ξεχωρίζουν τη ζεστή φιλοξενία των ανθρώπων. Η κουλτούρα κυρίως, το φαγητό και η συμπεριφορά των Ελλήνων τους φαίνεται ζεστή, θερμή, φιλόξενη γιατί βρίσκουν κάποια κοινά στοιχεία με τον δικό τους πολιτισμό στην Ελλάδα», όπως τονίζει χαρακτηριστικά.

Ο ίδιος, ως Κρητικός, δεν δίστασε να τους διδάξει και παραδοσιακούς χορούς, όπως τον σιγανό, τον πεντοζάλη, τον Χανιώτη, μεταφέροντας κομμάτια από την πατρίδα του μέσα στην αίθουσα διδασκαλίας.

Μια στιγμή που ο ίδιος ξεχωρίζει είναι όταν δίδαξε τη λέξη «θάλασσα» και οι φοιτητές του είπαν πως ο ήχος της λέξης τους θυμίζει το κύμα που σκάει στα βράχια. «Δεν το είχα σκεφτεί ποτέ έτσι, αλλά μου άρεσε πάρα πολύ η ιδέα και η σκέψη, οπότε αυτό είναι κάτι που θα θυμάμαι για πολλά χρόνια», λέει με ενθουσιασμό.

«Η διδασκαλία της γλώσσας είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τον πολιτισμό», επισημαίνει. Όπως συμπληρώνει, «η κατανόηση μιας γλώσσας προϋποθέτει την κατανόηση του τρόπου σκέψης και ζωής του λαού που τη μιλά».

Στο Πανεπιστήμιο Ξένων Σπουδών του Πεκίνου γίνεται προσπάθεια κατά την εκμάθηση μιας γλώσσας να διδάσκονται παράλληλα και πολιτισμικά στοιχεία για τον τρόπο ζωής και σκέψης των Ελλήνων, ή ακόμα και εκφράσεις τις οποίες μπορεί να ακούν οι φοιτητές αλλά να μην καταλαβαίνουν πλήρως το νόημά τους.

«Οι Κινέζοι θεωρούν ότι για να καταλάβουν τους άλλους πολιτισμούς πρέπει να μάθουν τη γλώσσα και μέσα από αυτό να μάθουν και διάφορα πολιτισμικά στοιχεία για να κατανοήσουν πλήρως το λαό που μιλάει τη συγκεκριμένη γλώσσα».

Γι’ αυτό και ο ίδιος φροντίζει να μεταφέρει όχι μόνο λέξεις και γραμματική, αλλά τρόπο σκέψης, αξίες και εκφράσεις που αποκαλύπτουν την ψυχή ενός λαού.