Τα κάλαντα είναι το μοναδικό έθιμο που διατηρείται ακόμη ακέραιο σε ολόκληρη τη χώρα, ηπειρωτική και νησιωτική, με αμέτρητες παραλλαγές
Η ρίζα της λέξης κάλανταπροέρχεται από τη λατινική «calenda», που σημαίνει αρχή του μήνα και παραπέμπει στην Πρωτοχρονιάτου Ιανουαρίου, όταν, δηλαδή, ξεκίνησε να γιορτάζεται κατά τη Ρωμαϊκή εποχή (2ο π.Χ. αιώνα), ενώ έως τότε εορταζόταν τον Μάρτιο.
Τι είναι όμως τα κάλαντα;
Οι λαογράφοι κάνουν λόγο για εθιμικά τραγούδια του λαού που ψάλλονται από μικρά παιδιά και από ενήλικους άνδρες την παραμονή των τριών μεγάλων γιορτών της Χριστιανοσύνης. Οι καλαντιστές τριγυρνούν είτε μόνοι, είτε κατά ομάδες (φίλων, σχολείων, σωματείων, χορωδιών, ακόμα και ομίλων) και επισκέπτονται σπίτια, καταστήματα, δημόσιους χώρους κλπ με τη συνοδεία του πατροπαράδοτου μεταλλικού τριγώνου, αλλά και άλλων μουσικών οργάνων.
Τα κάλαντα ξεκινούν κυρίως με χαιρετισμό, στη συνέχεια αναγγέλλουν τη μεγάλη χριστιανική εορτή που αναμένεται και καταλήγουν σε ευχές. Χαρακτηριστική είναι η καθαρεύουσα γλώσσα στην οποία ψάλλονται, αποδεικνύοντας την άμεση σύνδεσή τους με τους Βυζαντινούς χρόνους και τις Καλένδες του Ιανουαρίου, που γιορτάζονταν με ιδιαίτερη λαμπρότητα.
Οι στίχοι των καλάντων εξιστορούν μυθοποιημένα τα ιστορικά γεγονότα κι αναφέρονται σε μια σειρά από έθιμα και δοξασίες του λαού, όπως π.χ. για τους καλικάντζαρους κα. Οι καλαντιστές εύχονται μ΄ αυτό τον τρόπο υγεία, χαρά, ευτυχία, τύχη, προκοπή και καλή σοδειά όσους επισκέπτονται.
Τα κάλαντα ως έθιμο στην Ελλάδα
Τα κάλαντα είναι το μοναδικό έθιμοπου διατηρείται ακόμη ακέραιο σε ολόκληρη τη χώρα, ηπειρωτική και νησιωτική, με αμέτρητες παραλλαγές (έχουν καταμετρηθεί γύρω στις 30) και προσαρμογή στον τοπικό χαρακτήρα κάθε περιοχής (εθνικά ή αστικά, τοπικά ή παραδοσιακά). Σήμερα, εκτός από τα πατροπαράδοτα κάλαντα έχουν καθιερωθεί και διάφορα αγγλοσαξωνικά χριστουγεννιάτικα τραγούδια, μερικά από τα οποία έχουν μεταγλωττιστεί στα ελληνικά και χρησιμοποιούνται συχνά, επιπρόσθετα με τα παραδοσιακά.
Δείτε εδώ ένα διαδραστικός χάρτης με κάλαντα Χριστουγέννων από όλη την Ελλάδα! Πατώντας πάνω στον νομό, βγαίνει βίντεο με τα τοπικά κάλαντα της περιοχής!
Δημοφιλή
Ρέθυμνο: Δάκρυα για τον Γιάννη που έφυγε πρόωρα σε ηλικία 37 ετών
Τέρμα τα δύσκολα για 3 ζώδια – «Μία πολύ σπάνια σύνοδος φέρνει απρόβλεπτη ενέργεια αυτή την εβδομάδα»
Πώς δρούσε το κύκλωμα εκβιασμών και παράνομων επιδοτήσεων στην Κρήτη
Ηράκλειο: Ανακαίνιση των δικαστηρίων και εκμίσθωση κτηρίου του ΟΤΕ - Οι ενδιάμεσες λύσεις μέχρι να ετοιμαστεί το νέο δικαστικό μέγαρο!
Φαρμακευτική Σχολή στο Ηράκλειο; Η συζήτηση που ανοίγει νέες προοπτικές για το νησί
Ηράκλειο: Τι απαντά ο Δήμος για τα «υπερυψωμένα σαμαράκια» που δοκιμάζουν τους οδηγούς
Τραγωδία στην Ιεράπετρα: «Έσβησε» μέσα στο καταφύγιο ζώων ο αδερφός του Τάκη Προεστάκη
Νέα οικονομική «ανάσα» για αγρότες και κτηνοτρόφους - Πότε μπαίνουν τα χρήματα;
«Δεν του μένουν ούτε για τα βασικά» - Ζητούν από ηλικιωμένο 270.000 ευρώ για δάνεια των παιδιών του!