ΕΕ: Στο τραπέζι απαγόρευση εισαγωγών από ισραηλινούς εποικισμούς στη Δυτική Όχθη

Το ενδεχόμενο επιβολής περιορισμών ή ακόμη και πλήρους απαγόρευσης στις εισαγωγές προϊόντων από ισραηλινούς εποικισμούς στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη συζήτησαν τη Δευτέρα οι υπουργοί Εξωτερικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εν μέσω αυξανόμενων πιέσεων από κράτη-μέλη για τη λήψη μέτρων

«Όλοι συμφωνούν ότι η κατάσταση στη Δυτική Όχθη είναι πραγματικά απαράδεκτη», δήλωσε η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας, Κάγια Κάλας, κατά την έναρξη της συνεδρίασης στις Βρυξέλλες.

Όπως επισήμανε, οι εξελίξεις στην περιοχή «καθιστούν ολοένα και πιο αδύνατη την εφαρμογή της λύσης των δύο κρατών», η οποία προβλέπει τη δημιουργία ανεξάρτητου παλαιστινιακού κράτους δίπλα στο Ισραήλ.

Οι τρεις επιλογές που εξετάζει η Κομισιόν

Η συζήτηση βασίστηκε σε εμπιστευτικό έγγραφο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το οποίο παρουσιάζει τρεις πιθανές επιλογές για τον περιορισμό του εμπορίου με τους ισραηλινούς εποικισμούς:

• τη δημιουργία συστήματος αδειοδότησης των εισαγωγών,
• την επιβολή ιδιαίτερα υψηλών δασμών,
• την πλήρη απαγόρευση των εισαγωγών.

Οι πιέσεις για την ανάληψη κοινής ευρωπαϊκής δράσης έχουν ενταθεί τους τελευταίους μήνες, λόγω της αύξησης της βίας από Ισραηλινούς εποίκους και της επέκτασης των εποικισμών από την κυβέρνηση του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Θάνατος Μαζωνάκη: «Ήταν ένας πολύ καλός άνθρωπος – Δεν το πιστεύαμε ότι πέθανε», λέει γείτονας

«Υπήρξαν πολλά αιτήματα από τα κράτη-μέλη σχετικά με την απαγόρευση του εμπορίου με τους παράνομους εποικισμούς», δήλωσε η Κάλας, προσθέτοντας ότι μένει να διαπιστωθεί αν οι επιλογές της Επιτροπής συγκεντρώνουν επαρκή υποστήριξη από τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις.

Τουλάχιστον δέκα χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μεταξύ των οποίων το Βέλγιο, η Ολλανδία και η Ισπανία, υποστηρίζουν ότι η Ένωση οφείλει να τερματίσει το εμπόριο με τους εποικισμούς στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη.

Χωρίς άμεση απόφαση

Διπλωματικές πηγές ανέφεραν ότι από τη συνεδρίαση της Δευτέρας δεν αναμενόταν να προκύψει επίσημη απόφαση. Στόχος της συζήτησης ήταν να αποτυπωθούν οι συσχετισμοί μεταξύ των 27 κρατών-μελών και να διαπιστωθεί αν υπάρχει αρκετή υποστήριξη για την κατάθεση συγκεκριμένης νομοθετικής πρότασης.

Ο αργός ρυθμός των διαβουλεύσεων έχει προκαλέσει αντιδράσεις από χώρες που ζητούν αυστηρότερα μέτρα κατά των εποικισμών.

Ο υπουργός Εξωτερικών του Βελγίου, Μαξίμ Πρεβό, επέκρινε τις επιλογές που παρουσίασε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, χαρακτηρίζοντάς τες περισσότερο «ένα κόκαλο για να μασούν» τα κράτη-μέλη παρά ένδειξη πραγματικής πρόθεσης για πρόοδο.

«Ζητάμε συγκεκριμένες προτάσεις», τόνισε.

Διαφωνία για τον τρόπο λήψης της απόφασης

Ανοιχτό παραμένει και το ζήτημα της διαδικασίας με την οποία θα μπορούσε να εγκριθεί ενδεχόμενη απαγόρευση.

Ορισμένοι διπλωμάτες υποστηρίζουν ότι θα αρκούσε ειδική πλειοψηφία, δηλαδή η στήριξη τουλάχιστον 15 κρατών-μελών που αντιπροσωπεύουν το 65% του πληθυσμού της ΕΕ.

Ωστόσο, στο έγγραφο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής διατυπώνεται η εκτίμηση ότι ενδέχεται να απαιτείται ομοφωνία. Ένα τέτοιο ενδεχόμενο θα καθιστούσε ιδιαίτερα δύσκολη την έγκριση της πρότασης, λόγω των βαθιών διαφωνιών που εξακολουθούν να υπάρχουν μεταξύ των κρατών-μελών για τη στάση της ΕΕ απέναντι στο Ισραήλ.

Οι εποικισμοί στο επίκεντρο της διεθνούς κριτικής

Το Ισραήλ κατέχει τη Δυτική Όχθη από τον πόλεμο του 1967. Οι εποικισμοί θεωρούνται παράνομοι από τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών και τη μεγάλη πλειονότητα της διεθνούς κοινότητας. Το Ισραήλ απορρίπτει τη θέση αυτή, χαρακτηρίζοντας τη Δυτική Όχθη αμφισβητούμενη περιοχή.

Σε συμβουλευτική γνωμοδότηση που εξέδωσε τον Ιούλιο του 2024, το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης έκρινε παράνομη την ισραηλινή κατοχή των παλαιστινιακών εδαφών και κάλεσε τα κράτη να αποτρέπουν εμπορικές ή επενδυτικές σχέσεις που συμβάλλουν στη διατήρησή της.

Τον Μάιο, η Ευρωπαϊκή Ένωση επέβαλε κυρώσεις σε τέσσερις οργανώσεις και τρία άτομα για σοβαρές και συστηματικές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε βάρος Παλαιστινίων στη Δυτική Όχθη.

Παρά την αυξανόμενη πίεση για τη λήψη νέων μέτρων, οι παραδοσιακές διαφωνίες στο εσωτερικό της ΕΕ εξακολουθούν να δυσκολεύουν τη διαμόρφωση ενιαίας ευρωπαϊκής στάσης.