«Ενεργή Μάχη»: Νέο μοντέλο πολιτικής προστασίας με 13 Περιφερειακά Επιχειρησιακά Κέντρα Συμβάντων

Στο κάδρο και η Κρήτη

Σε ριζική αναδιοργάνωση του Εθνικού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας προχωρά το υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, με τη σύσταση 13 Περιφερειακών Επιχειρησιακών Κέντρων Συμβάντων, όπως προβλέπει το νέο νομοσχέδιο με τίτλο «Ενεργή Μάχη». Στόχος είναι η ταχύτερη λήψη αποφάσεων, ο ενιαίος συντονισμός και η αποτελεσματικότερη διαχείριση κρίσεων σε όλη τη χώρα.

Δίκτυο περιφερειακών «κόμβων» συντονισμού σε πραγματικό χρόνο

Σύμφωνα με την Πολιτική Προστασία, σε κάθε Περιφερειακή Πυροσβεστική Διοίκηση θα λειτουργεί Επιχειρησιακό Κέντρο Συμβάντων, πλήρως διασυνδεδεμένο με το Εθνικό Συντονιστικό Κέντρο Επιχειρήσεων και Διαχείρισης Κρίσεων (ΕΣΚΕΔΙΚ).
Η νέα αυτή δομή αποσκοπεί στη δημιουργία ενιαίας επιχειρησιακής εικόνας, από το τοπικό έως το εθνικό επίπεδο, επιτρέποντας άμεση ροή πληροφοριών και συντονισμένες αποφάσεις, ιδίως κατά την αντιπυρική περίοδο.

Βασικός άξονας της μεταρρύθμισης είναι η θεσμική εισαγωγή του Συστήματος Διοίκησης Συμβάντων (Incident Command System – ICS), ενός διεθνώς αναγνωρισμένου μοντέλου που εφαρμόζεται εδώ και δεκαετίες σε χώρες όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες και ο Καναδάς.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ηράκλειο: Υπεράριθμος ο στόλος των ταξί με πάνω από 400 άδειες, αλλά η Πολιτεία απούσα από τη στήριξη του κλάδου

Το ICS προβλέπει σαφή κατανομή ρόλων, κοινή επιχειρησιακή «γλώσσα» και ενιαία δομή διοίκησης για όλα τα εμπλεκόμενα σώματα, ανεξαρτήτως του είδους ή της κλίμακας της κρίσης.

Πώς θα λειτουργούν τα νέα Επιχειρησιακά Κέντρα Συμβάντων

Τα Περιφερειακά Επιχειρησιακά Κέντρα θα λειτουργούν ως τοπικά «war rooms», εξοπλισμένα με σύγχρονα συστήματα επικοινωνίας, ψηφιακούς και δορυφορικούς χάρτες και τεχνικά εργαλεία ανάλυσης δεδομένων.
Σε αυτά θα βρίσκονται μόνιμοι σύνδεσμοι των Συντονιστικών Οργάνων Πολιτικής Προστασίας σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο, καθώς και εκπρόσωποι εθελοντικών και μη κυβερνητικών οργανώσεων που συμμετέχουν στον Εθνικό Μηχανισμό.

Κεντρική αρχή της λειτουργίας τους θα είναι το δόγμα «μία επιχείρηση – μία διοίκηση», ώστε να αποφεύγονται αντικρουόμενες εντολές και καθυστερήσεις.

Τρία επίπεδα διαχείρισης κρίσεων με βάση το ICS

Η εφαρμογή του Συστήματος Διοίκησης Συμβάντων προβλέπεται να αναπτυχθεί σε τρία επίπεδα:

• Στρατηγικό επίπεδο, με ενίσχυση του ΕΣΚΕΔΙΚ και αξιοποίηση εξειδικευμένων εργαλείων, όπως η επιχειρησιακή μετεωρολογία
• Επιχειρησιακό επίπεδο, μέσω της λειτουργίας των 13 Περιφερειακών Επιχειρησιακών Κέντρων
• Τακτικό επίπεδο, με συγκρότηση στοιχείων διοίκησης στο πεδίο, διασυνδεδεμένων με κινητά επιχειρησιακά κέντρα

Η ίδια λογική θα εφαρμόζεται και σε άλλες μορφές καταστροφών, πέραν των δασικών πυρκαγιών, με κοινά επιχειρησιακά πρωτόκολλα.

Ενιαίος συντονισμός όλων των εμπλεκόμενων φορέων

Το νομοσχέδιο προβλέπει επίσης τη θεσμοθέτηση κοινών κανόνων εμπλοκής και διοίκησης για το Πυροσβεστικό Σώμα, καθώς και τη συμμετοχή όλων των επιχειρησιακών φορέων – ΕΛ.ΑΣ., Ένοπλες Δυνάμεις, Λιμενικό Σώμα και ΕΚΑΒ – σε ενιαίο κόμβο συντονισμού κατά τη διάρκεια μεγάλων συμβάντων.

Στόχος είναι η άμεση ανταλλαγή κρίσιμων πληροφοριών και η λήψη συντονισμένων αποφάσεων, με ενίσχυση της ασφάλειας προσωπικού και πολιτών.

Θεσμική τομή στη διαχείριση κρίσεων

Όπως επισημαίνουν πηγές της Πολιτικής Προστασίας, η μεταρρύθμιση αυτή σηματοδοτεί μια βαθιά θεσμική αλλαγή στον τρόπο αντιμετώπισης φυσικών και τεχνολογικών καταστροφών.
Η μετάβαση από τον αποσπασματικό συντονισμό σε ένα διεθνώς αναγνωρισμένο πρότυπο διοίκησης επιδιώκει να ενισχύσει την αποτελεσματικότητα, τη διαφάνεια στη δημόσια ενημέρωση και την πρόληψη, διαμορφώνοντας μια σύγχρονη κουλτούρα διαχείρισης κρίσεων στη χώρα.

ΑΠΕ – ΜΠΕ