Το σύστημα ψηφοφορίας στην Eurovision 2026

Η Eurovision 2026 φέρνει τις πιο σαρωτικές αλλαγές στον τρόπο ανάδειξης του νικητή των τελευταίων ετών, με την Ευρωπαϊκή Ένωση Ραδιοτηλεόρασης (EBU) να αναμορφώνει εκ βάθρων το σύστημα ψηφοφορίας μετά τις έντονες αντιδράσεις που προκάλεσε η περσινή διοργάνωση στη Βασιλεία.

Συγκεκριμένα, ο 70ός διαγωνισμός που φιλοξενείται στο Wiener Stadthalle της Βιέννης, με τον τελικό να γίνεται το Σάββατο (16/5), θα συνδυάσει κριτικές επιτροπές και κοινό, ωστόσο με αυστηρότερους κανόνες, μικρότερο όριο ψήφων και επιστροφή των επιτροπών στους ημιτελικούς.

Το σύστημα ψηφοφορίας στην Eurovision 2026

Στον μεγάλο τελικό, η βαθμολογία προκύπτει από δύο ανεξάρτητα σκέλη που έχουν την ίδια βαρύτητα. Από τη μία πλευρά, οι εθνικές κριτικές επιτροπές των 35 συμμετεχουσών χωρών απονέμουν τους κλασικούς βαθμούς 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 10 και 12 στα δέκα αγαπημένα τους τραγούδια. Από την άλλη, το τηλεοπτικό κοινό μέσω SMS, τηλεφωνικής κλήσης και online ψηφοφορίας στην πλατφόρμα esc.vote δίνει με τον ίδιο τρόπο τους δικούς του βαθμούς, ενώ προστίθεται και η ξεχωριστή ψήφος του «Rest of the World» για τους θεατές εκτός των συμμετεχουσών χωρών.

Η μεγάλη επιστροφή για το 2026 αφορά στους ημιτελικούς (Τρίτη 12/5 και Πέμπτη 14/5), όπου οι κριτικές επιτροπές έρχονται ξανά στο προσκήνιο για πρώτη φορά μετά το 2022. Από το 2023 έως το 2025, η πρόκριση των δέκα φιναλίστ από κάθε ημιτελικό αποφασιζόταν αποκλειστικά από το κοινό. Πλέον, το αποτέλεσμα προκύπτει από έναν περίπου ισόρροπο συνδυασμό 50-50 μεταξύ επιτροπής και κοινού, ίδιο με αυτόν του τελικού.

Οι αλλαγές στις επιτροπές και το όριο των ψήφων

Η σύνθεση των εθνικών επιτροπών αλλάζει ριζικά. Ο αριθμός των μελών ανεβαίνει από πέντε σε επτά, ενώ τουλάχιστον δύο κριτές οφείλουν να είναι ηλικίας μεταξύ 18 και 25 ετών, ώστε να αντικατοπτρίζεται καλύτερα το νεανικό κοινό του διαγωνισμού. Διευρύνεται, επίσης, το φάσμα των επαγγελματικών ιδιοτήτων που γίνονται δεκτές στη σύνθεση των επιτροπών. Όλοι οι κριτές υπογράφουν επίσημη δήλωση ανεξαρτησίας και αμεροληψίας και δεσμεύονται να μην αποκαλύπτουν τις προτιμήσεις τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης πριν από το πέρας του διαγωνισμού.

Παράλληλα, το ανώτατο όριο ψήφων ανά μέθοδο πληρωμής μειώνεται από 20 σε 10, αλλαγή που έρχεται ως απάντηση στις αμφισβητήσεις του 2025, όταν το Ισραήλ κατετάγη δεύτερο χάρη στο κοινό, με την ισραηλινή κυβέρνηση να έχει επιβεβαιώσει διαφημιστικές καμπάνιες ενίσχυσης της συμμετοχής της χώρας. Οι οδηγίες ψηφοφορίας έχουν επικαιροποιηθεί ώστε να αποθαρρύνουν δυσανάλογες προωθητικές ενέργειες, ιδιαίτερα όσες υποστηρίζονται από κυβερνήσεις ή κρατικούς φορείς.

Πώς ανακοινώνονται τα αποτελέσματα στον τελικό

Η ροή της ανακοίνωσης παραμένει αυτή που έχει καθιερωθεί από το 2016 και αποτελεί ένα από τα πιο τηλεοπτικά ισχυρά μοτίβα του διαγωνισμού. Πρώτα, οι εκπρόσωποι των 35 χωρών συνδέονται διαδοχικά με τη σκηνή της Βιέννης και ανακοινώνουν τους 12 βαθμούς της κριτικής επιτροπής τους, ενώ οι υπόλοιποι βαθμοί από 1 έως 10 εμφανίζονται αυτόματα στον πίνακα.

Αφού ολοκληρωθεί η συγκέντρωση των βαθμών των επιτροπών, οι παρουσιαστές – Victoria Swarovski και Michael Ostrowski – αρχίζουν την αποκάλυψη της τηλεψηφοφορίας από την τελευταία προς την πρώτη χώρα του πίνακα, διατηρώντας έτσι την αγωνία μέχρι τα τελευταία δευτερόλεπτα. Η συνολική βαθμολογία κάθε χώρας διαμορφώνεται από το άθροισμα της επιτροπής και της τηλεψηφοφορίας.

Σε περίπτωση ισοβαθμίας, νικάει η χώρα που συγκέντρωσε περισσότερους βαθμούς από το κοινό. Εάν η ισοπαλία επιμένει, υπερισχύει εκείνη που έλαβε 12άρια από τις περισσότερες χώρες, στη συνέχεια 10άρια και ούτω καθεξής. Αν παρά ταύτα δεν λυθεί, νικήτρια αναδεικνύεται η χώρα που εμφανίστηκε νωρίτερα στον τελικό.

Πώς εξασφαλίζεται η εγκυρότητα της ψηφοφορίας

Η συλλογή και η επεξεργασία των ψήφων γίνεται από τη γερμανική εταιρεία Once, η οποία συνεργάζεται με την EBU για περισσότερο από μία δεκαετία. Οι ψήφοι μέσω τηλεφώνου ή SMS διέρχονται από τους εθνικούς παρόχους, οι οποίοι λειτουργούν ως φύλακες του συστήματος, αποκλείοντας ψήφους από αριθμούς εξωτερικού και εφαρμόζοντας το όριο των 10 ψήφων ανά χρήστη.

Τα δεδομένα διαβιβάζονται σχεδόν σε πραγματικό χρόνο σε κεντρικό σύστημα καταμέτρησης, όπου καταγράφονται και αναλύονται αυτόματα. Στον τελικό, οι επόπτες της ψηφοφορίας έχουν στη διάθεσή τους περίπου 30 λεπτά για την επικύρωση των αποτελεσμάτων, ενώ στους ημιτελικούς το αντίστοιχο παράθυρο περιορίζεται σε 12 με 13 λεπτά.

Η online ψηφοφορία θα είναι διαθέσιμη σε όλες τις συμμετέχουσες χώρες, με εξαίρεση την Αρμενία, την Αυστρία, τη Βουλγαρία, τη Γεωργία και τη Μάλτα. Οι ψηφοφόροι του εξωτερικού – το γνωστό «Rest of the World» – μπορούν να ψηφίζουν διαδικτυακά για 24 ώρες πριν από κάθε εμφάνιση, ώστε να καλύπτονται οι διαφορές στις ζώνες ώρας.

Κάθε αξιολόγηση από τους κριτές βασίζεται σε τέσσερα κριτήρια χωρίς ιεραρχική σειρά – τη σύνθεση και την πρωτοτυπία του τραγουδιού, την ποιότητα της σκηνικής ερμηνείας, τη φωνητική ικανότητα του ερμηνευτή και τη συνολική εντύπωση από την παρουσίαση.

Τι αλλάζει στον τελικό της Βιέννης

Στον τελικό της 16ης Μαΐου θα προκριθούν 25 χώρες, με την Αυστρία να συμμετέχει ως διοργανώτρια και νικήτρια του 2025 με τον JJ και το «Wasted Love», μαζί με Γαλλία, Γερμανία, Ιταλία και Ηνωμένο Βασίλειο που εξασφαλίζουν αυτόματα θέση ως μέλη των «Big Five».

Σε αυτές προστίθενται οι 10 κορυφαίες κάθε ημιτελικού. Συνολικά συμμετέχουν 35 χώρες, ο μικρότερος αριθμός από την καθιέρωση των ημιτελικών το 2004, καθώς η Ιρλανδία, η Ολλανδία, η Σλοβενία, η Ισπανία και η Ισλανδία απέχουν λόγω της παρουσίας του Ισραήλ. Η απουσία της Ισπανίας σημαίνει, επίσης, ότι οι «Big Five» εμφανίζεται για πρώτη φορά ελλιπές από την προσθήκη της Ιταλίας το 2011.

Ο νέος μηχανισμός φιλοδοξεί να επαναφέρει την εμπιστοσύνη του κοινού στη διαφάνεια του διαγωνισμού, ισορροπώντας ανάμεσα στην επαγγελματική κρίση και στη λαϊκή προτίμηση.