Ευρωβαρόμετρο: Γιατί οι Έλληνες νιώθουν πιο απαισιόδοξοι από όλους τους Ευρωπαίους – Τι ζητούν οι πολίτες από την Ένωση;

«Ακρίβεια, ενοίκια και ανασφάλεια ροκανίζουν την εμπιστοσύνη των Ελλήνων» επισημαίνει ο Νίκος Μωραϊτάκης στο CRETAONE 102,3

Μια βαθιά μετατόπιση στον τρόπο με τον οποίο οι Ευρωπαίοι πολίτες αντιλαμβάνονται σήμερα την Ευρωπαϊκή Ένωση καταγράφει η πρόσφατη έρευνα που πραγματοποιήθηκε το διάστημα από 12 Μαρτίου έως 5 Απριλίου, όπως ανέλυσε στο ραδιόφωνο του Cretaone 102,3 ο υποψήφιος διδάκτορας του Τμήματος Πολιτικής Επιστήμης του Πανεπιστημίου Κρήτης, κ. Νικόλαος Μωραϊτάκης.

Η χρονική συγκυρία της έρευνας, όπως επεσήμανε, έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς αποτυπώνει τη γνώμη των πολιτών μέσα σε ένα εξαιρετικά φορτισμένο διεθνές περιβάλλον, το οποίο χαρακτηρίζεται από τον πόλεμο, τη γεωπολιτική αστάθεια, την ενεργειακή κρίση, την ακρίβεια και τις μεταβαλλόμενες σχέσεις Ευρώπης – Ηνωμένων Πολιτειών.

Σύμφωνα με τον ίδιο, οι Ευρωπαίοι πολίτες δεν φαίνεται να εγκαταλείπουν την ευρωπαϊκή ιδέα. Ωστόσο, η στήριξή τους προς την Ευρωπαϊκή Ένωση δεν είναι πλέον «άνευ όρων». Αντίθετα, αντιμετωπίζουν πλέον την Ένωση με πιο κριτική διάθεση, αξιολογώντας περισσότερο τον πρακτικό της ρόλο στην προστασία της καθημερινότητάς τους.

Όπως εξήγησε, η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν συνδέεται πλέον αποκλειστικά με την οικονομική ολοκλήρωση, την κοινή αγορά και την ευημερία, αλλά ολοένα και περισσότερο με την ανάγκη ασφάλειας και σταθερότητας. Είναι χαρακτηριστικό ότι το 62% των Ευρωπαίων θεωρεί πως η Ε.Ε. αποτελεί δύναμη σταθερότητας σε ένα ταραγμένο διεθνές περιβάλλον.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ληστεία με καλάσνικοφ σε τράπεζα στην Κάτω Τιθορέα

«Πρόκειται για μια καθαρή μετατόπιση από την “Ευρώπη της αγοράς” προς την “Ευρώπη της προστασίας”», σημείωσε χαρακτηριστικά.

Η ελληνική ιδιαιτερότητα: χαμηλή εμπιστοσύνη και κοινωνική δυσφορία

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα στοιχεία που αφορούν την Ελλάδα, όπου καταγράφεται πολύ χαμηλότερο επίπεδο εμπιστοσύνης προς τους θεσμούς, τόσο ευρωπαϊκούς όσο και εθνικούς.

Συγκεκριμένα, μόλις το 36% των Ελλήνων δηλώνει εμπιστοσύνη προς την Ευρωπαϊκή Ένωση, όταν ο μέσος όρος στην Ε.Ε. φτάνει περίπου το 50%. Παράλληλα, το 86% των πολιτών εμφανίζεται δυσαρεστημένο από την κοινωνική κατάσταση στη χώρα.

Όπως υπογράμμισε ο κ. Μωραϊτάκης, οι Έλληνες αναγνωρίζουν την Ευρωπαϊκή Ένωση ως ένα πλαίσιο σταθερότητας και γεωπολιτικής ασφάλειας, ωστόσο δεν τη βιώνουν ως έναν αποτελεσματικό μηχανισμό κοινωνικής προστασίας στην καθημερινότητά τους.

«Οι πολίτες βλέπουν απόσταση ανάμεσα στους θετικούς μακροοικονομικούς δείκτες και στη βιωματική εμπειρία της καθημερινότητας», ανέφερε, επισημαίνοντας ότι η βελτίωση των αριθμών στην οικονομία δεν μεταφράζεται απαραίτητα σε καλύτερη ποιότητα ζωής για τον μέσο πολίτη.

Γενικευμένη κρίση θεσμικής εμπιστοσύνης

Η δυσπιστία, σύμφωνα με την ανάλυση του κ. Μωραϊτάκη, δεν περιορίζεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά αφορά συνολικά το πολιτικό και θεσμικό σύστημα.

Μόλις το 20% των πολιτών δηλώνει ότι εμπιστεύεται την ελληνική κυβέρνηση, ενώ η εμπιστοσύνη προς το Κοινοβούλιο αγγίζει μόλις το 22%.

Ο ίδιος έκανε λόγο για μια «γενικευμένη κρίση θεσμικής εμπιστοσύνης», σημειώνοντας ότι ένα σημαντικό ποσοστό πολιτών θεωρεί πως ούτε οι εθνικοί ούτε οι ευρωπαϊκοί θεσμοί μπορούν πλέον να αλλάξουν ουσιαστικά τη ζωή τους.

Σύμφωνα με τον κ. Μωραϊτάκη, η εικόνα αυτή επηρεάζεται έντονα από τις εμπειρίες της τελευταίας δεκαπενταετίας, όπως η οικονομική κρίση, τα μνημόνια, αλλά και μια σειρά πολιτικών και κοινωνικών γεγονότων που επηρέασαν αρνητικά την εμπιστοσύνη των πολιτών προς τους θεσμούς.

Όπως τόνισε, οι προηγούμενες πολιτικές εμπειρίες διαμορφώνουν τον τρόπο με τον οποίο οι πολίτες αξιολογούν σήμερα τόσο την Ευρωπαϊκή Ένωση όσο και το εγχώριο πολιτικό σύστημα.

Απαισιοδοξία για το μέλλον της οικονομίας

Ιδιαίτερα ανησυχητικό στοιχείο της έρευνας είναι το γεγονός ότι η απαισιοδοξία των Ελλήνων δεν αφορά μόνο το παρόν αλλά και το μέλλον.

Το 56% των πολιτών εκτιμά ότι η οικονομική κατάσταση της χώρας θα επιδεινωθεί μέσα στους επόμενους δώδεκα μήνες, ποσοστό αισθητά υψηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, που βρίσκεται στο 44%.

Παράλληλα, μόλις το 10% εμφανίζεται αισιόδοξο για την πορεία της οικονομίας.

Ο κ. Μωραϊτάκης σημείωσε ότι, παρά τις θετικές μακροοικονομικές προβλέψεις, όπως η εκτίμηση της Κομισιόν για ανάπτυξη 2,2%, οι πολίτες δεν βλέπουν ουσιαστική βελτίωση στην καθημερινότητά τους.

Η ακρίβεια, το στεγαστικό κόστος, τα ενοίκια, η ενεργειακή επιβάρυνση και η γενικότερη οικονομική ανασφάλεια συνεχίζουν να κυριαρχούν στην καθημερινότητα των νοικοκυριών.

«Υπάρχει μια μακροοικονομική ανάκαμψη, αλλά ταυτόχρονα μια μικροκοινωνική δυσφορία», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Οι νέοι βλέπουν θετικά την Ευρώπη, αλλά όχι άκριτα

Σε ό,τι αφορά τους νέους, η έρευνα καταγράφει μια πιο θετική στάση απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση σε σχέση με τις μεγαλύτερες ηλικιακές ομάδες.

Οι νέοι εξακολουθούν να συνδέουν την Ευρώπη με τις σπουδές, την κινητικότητα, τα δικαιώματα, τα ψηφιακά δίκτυα και τις ευκαιρίες εξέλιξης.

Ωστόσο, όπως τόνισε ο κ. Μωραϊτάκης, η θετική αυτή εικόνα συνυπάρχει με έντονη κοινωνική ανασφάλεια.

Η ανεργία των νέων, το στεγαστικό πρόβλημα, η αδυναμία οικονομικής ανεξαρτησίας και το αίσθημα ότι πολλοί νέοι πρέπει να φύγουν στο εξωτερικό για να αξιοποιήσουν πραγματικά τις ευρωπαϊκές δυνατότητες, δημιουργούν ένα αντιφατικό τοπίο.

«Για τους νέους, η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι ταυτόχρονα ευκαιρία αλλά και υπενθύμιση ανισότητας», ανέφερε.

Όπως εξήγησε, οι νέοι δεν επιθυμούν απλώς μια Ευρώπη που θα τους επιτρέπει να μετακινούνται, αλλά μια Ευρώπη που θα τους δίνει τη δυνατότητα να ζουν με αξιοπρέπεια και προοπτική στον τόπο τους.

Το μεγάλο στοίχημα

Ταυτόχρονα ο κ. Μωραϊτάκης υπογράμμισε ότι το μεγάλο στοίχημα για την Ευρωπαϊκή Ένωση  το επόμενο διάστημα θα είναι η ισορροπία ανάμεσα στην ενίσχυση της κοινής άμυνας και ασφάλειας και στη διατήρηση του κοινωνικού χαρακτήρα της Ευρώπης.

Όπως σημείωσε, η αυξανόμενη ανάγκη για αμυντικές δαπάνες και γεωπολιτική προστασία δεν θα πρέπει να λειτουργήσει εις βάρος των πολιτικών κοινωνικής συνοχής, κοινωνικής κινητικότητας και κοινωνικής ευημερίας.

Η συζήτηση για το επόμενο ευρωπαϊκό δημοσιονομικό πλαίσιο, δηλαδή για το πού θα κατευθυνθούν οι ευρωπαϊκοί πόροι τα επόμενα χρόνια, θεωρείται κρίσιμη για το μέλλον της ίδιας της ευρωπαϊκής συνοχής.

«Στο τέλος της ημέρας, για τον Έλληνα αλλά και τον Ευρωπαίο πολίτη, η Ευρωπαϊκή Ένωση κρίνεται από το κατά πόσο μπορεί να παράγει κοινωνική προστασία», σημείωσε.

Και κατέληξε λέγοντας ότι οι πολίτες ζητούν πλέον μια Ευρώπη όχι μόνο θεσμικά χρήσιμη ή γεωπολιτικά ισχυρή, αλλά και κοινωνικά χειροπιαστή, μια Ευρώπη που θα προστατεύει το εισόδημα, την κατοικία, την ενέργεια και συνολικά την καθημερινότητα των ανθρώπων.

Παρακολουθήστε το σχετικό απόσπασμα: