Το τουρκολιβυκό μνημόνιο, η παρέμβαση Μητσοτάκη στον ΟΗΕ, η επέκταση των χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια και η οριοθέτηση ΑΟΖ με Κύπρο και Αίγυπτο βρέθηκαν στο επίκεντρο της συνέντευξης του καθηγητή Στρατηγικής Ανάλυσης Μάριου Ευθυμιόπουλου στο CretaOne 102,3

Η Ελλάδα δεν αρκεί να επικαλείται το διεθνές δίκαιο και να καταγγέλλει τις τουρκικές κινήσεις στα διεθνή φόρα.

Χρειάζεται να περάσει σε μια ενεργητική πολιτική ισχύος, με συγκεκριμένες διπλωματικές πρωτοβουλίες, αξιοποίηση των κυριαρχικών της δικαιωμάτων και ενίσχυση της οικονομίας και των υποδομών της.

Αυτό ήταν το κεντρικό μήνυμα του καθηγητή Στρατηγικής Ανάλυσης Μάριου Ευθυμιόπουλου, ο οποίος μίλησε στο ραδιόφωνο του CretaOne 102,3 για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις και τις τελευταίες εξελίξεις γύρω από το τουρκολιβυκό μνημόνιο.

Ο καθηγητής διεθνούς ασφάλειας και στρατηγικής, αναφερόμενος στην παρέμβαση του Κυριάκου Μητσοτάκη στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, ο κ. Ευθυμιόπουλος τη χαρακτήρισε ορθολογικά σωστή διπλωματική κίνηση. Όπως εξήγησε, ο πρωθυπουργός αξιοποίησε τη θέση της Ελλάδας ως μη μόνιμου μέλους του Συμβουλίου Ασφαλείας και την προεδρία της συγκεκριμένης επιτροπής, προκειμένου να μεταφέρει στα μέλη του Συμβουλίου τις ελληνικές θέσεις για το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο.

Ωστόσο, διατύπωσε επιφυλάξεις για συγκεκριμένες αναφορές στην ομιλία, επισημαίνοντας ότι δεν έγινε αναφορά στο Καστελόριζο, ενώ σχολίασε και τη διατύπωση περί νησιών που δεν αποτελούν απλώς βράχους. Παράλληλα, άσκησε κριτική στην επιλογή να παρουσιαστεί ο τουρκικός χάρτης, υποστηρίζοντας ότι η Ελλάδα δεν πρέπει να αναπαράγει την τουρκική προπαγάνδα, αλλά να προβάλλει τη δική της στρατηγική και τις δικές της θέσεις.

«Σταματήστε μόνο τα νομικά – Χρειάζεται πολιτική ισχύς»

Ο καθηγητής υπογράμμισε ότι η προσφυγή στο διεθνές δίκαιο και η καταγγελία των τουρκικών ενεργειών είναι αναγκαίες, αλλά δεν αρκούν. «Σταματήστε μόνο τα νομικά. Κάντε τα νομικά, αλλά δεν είναι μόνο αυτά», ήταν χαρακτηριστικά η θέση του.

Κατηγόρησε την ελληνική κυβέρνηση για παθητική διπλωματία, υποστηρίζοντας ότι η Τουρκία ακολουθεί έναν ευρύτερο σχεδιασμό πολιτικής ισχύος, τον οποίο η Αθήνα δεν έχει αντιμετωπίσει με αντίστοιχες πρωτοβουλίες.

Έφερε ως παράδειγμα τις κινήσεις της Άγκυρας με τον Καναδά, τη Βρετανία και τη Σαουδική Αραβία, αλλά και τις προσπάθειές της να αναπτύξει συνεργασίες στη Μέση Ανατολή.

Σύμφωνα με τον κ. Ευθυμιόπουλο, το τουρκολιβυκό μνημόνιο δεν αποτελεί μεμονωμένη ενέργεια, αλλά εντάσσεται στον συνολικό σχεδιασμό της «Γαλάζιας Πατρίδας».

Εξέφρασε, μάλιστα, έντονη κριτική για τους χειρισμούς της Αθήνας στη Λιβύη, αναφερόμενος στις σχέσεις με τον Χαφτάρ και την ανατολική πλευρά της χώρας.

Όπως σημείωσε, ενώ η Ελλάδα είχε αναπτύξει επαφές με την πλευρά Χαφτάρ, στη συνέχεια δεν αξιοποίησε τις δυνατότητες συνεργασίας σε επίπεδο εξοπλισμού, εκπαίδευσης και στρατηγικής επιρροής. Αντίθετα, η Τουρκία ενίσχυσε σταδιακά την παρουσία της, αξιοποιώντας τις σχέσεις της με λιβυκούς παράγοντες.

12 ναυτικά μίλια και ΑΟΖ με την Κύπρο

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην ανάγκη η Ελλάδα να προχωρήσει στην άσκηση των κυριαρχικών της δικαιωμάτων, με πρώτο βήμα την επέκταση των χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια.

Ο κ. Ευθυμιόπουλος υποστήριξε ότι η χώρα πρέπει να διαθέτει την απαραίτητη νομική και πολιτική προετοιμασία και να ενημερώσει την Τουρκία για τις προθέσεις της, χωρίς να ζητήσει την έγκρισή της.

Παράλληλα, πρότεινε να προχωρήσει άμεσα η οριοθέτηση ΑΟΖ με την Κυπριακή Δημοκρατία, επισημαίνοντας ότι μια τέτοια συμφωνία θα ενίσχυε τη θέση της Κύπρου απέναντι στις τουρκικές επιδιώξεις.

Πρότεινε, επίσης, να αξιοποιηθεί η συνεργασία με την Αίγυπτο, ώστε να περιοριστούν τα περιθώρια διπλωματικών ελιγμών σε βάρος των ελληνικών συμφερόντων.

Ξεκαθάρισε ότι δεν τάσσεται κατά του διαλόγου με την Τουρκία, αλλά θεωρεί ότι ο διάλογος πρέπει να συνοδεύεται από αποφασιστικότητα και συγκεκριμένες κινήσεις. «Θέλω πυγμή απέναντι στην Τουρκία», ανέφερε, αμφισβητώντας την αποτελεσματικότητα μιας πολιτικής που περιορίζεται σε διακηρύξεις περί διεθνούς δικαίου, χωρίς αντίστοιχη ενίσχυση της ελληνικής παρουσίας.

Η ισχύς περνά και από την οικονομία και τις υποδομές

Ο καθηγητής συνέδεσε την εξωτερική πολιτική με την εσωτερική ανάπτυξη, υπογραμμίζοντας ότι μια χώρα δεν μπορεί να είναι πραγματικά ισχυρή χωρίς ισχυρή οικονομία και κοινωνία.

Στο πλαίσιο αυτό, άσκησε κριτική στην καθυστέρηση μεγάλων έργων υποδομής, φέρνοντας ως παραδείγματα τον ΒΟΑΚ και τις ανάγκες της περιφέρειας. Ειδικά για την Κρήτη, σημείωσε ότι η ολοκλήρωση μεγάλων έργων, όπως το νέο αεροδρόμιο στο Καστέλι, έχει ουσιαστική σημασία για την αναπτυξιακή της προοπτική.

Αντίθετα, επέκρινε την επικοινωνιακή προβολή μικρότερων παρεμβάσεων, υποστηρίζοντας ότι οι κυβερνήσεις οφείλουν να αντιμετωπίζουν τις υποδομές ως υποχρέωση απέναντι στους πολίτες και όχι ως πολιτικό επίτευγμα που εξαντλείται σε εγκαίνια και κορδέλες.

Έθεσε, ακόμη, το ζήτημα της αξιοποίησης του ορυκτού πλούτου, της ανάπτυξης αμυντικής βιομηχανίας, της ενίσχυσης των ναυπηγείων και της εξαγωγής ελληνικής τεχνογνωσίας. Ανέφερε, μάλιστα, ως παράδειγμα την Τουρκία, η οποία, όπως είπε, παρά τις δυσκολίες της, συνεχίζει να επενδύει σε διεθνή έργα και να διεκδικεί ρόλο σε νέες αγορές.

Η Ελλάδα χρειάζεται ένα συνολικό σχέδιο ισχύος, το οποίο δεν θα περιορίζεται στη διπλωματία και την άμυνα, αλλά θα στηρίζεται στην περιφερειακή ανάπτυξη, την παιδεία, την υγεία, την τεχνολογία και τις παραγωγικές δυνατότητες της χώρας, συμπλήρωσε.

Κλείνοντας, αναφέρθηκε στη σημασία της ιστορικής γνώσης για τη χάραξη πολιτικής, τονίζοντας ότι η ιστορία δεν αφορά μόνο το παρελθόν, αλλά βοηθά στην κατανόηση του παρόντος και στην προετοιμασία για το μέλλον.