Προς μόνιμη κατάργηση ο φόρος υπεραξίας ακινήτων – Ο «γρίφος» του ΦΠΑ

Στην παράταση των δύο βασικών φορολογικών μέτρων που στηρίζουν την οικοδομική δραστηριότητα και αποτρέπουν την επιπλέον επιβάρυνση του κόστους απόκτησης κατοικίας, προσανατολίζεται το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης. Πρόκειται για την αναστολή του ΦΠΑ στα νεόδμητα, αλλά και την απαλλαγή από τον φόρο υπεραξίας 15% στις μεταβιβάσεις -με τις ενδείξεις να συγκλίνουν ότι ενδέχεται και οριστική κατάργησή του.

Οι τελικές αποφάσεις αναμένεται να ανακοινωθούν στη ΔΕΘ, καθώς το οικονομικό επιτελείο επιχειρεί να εξισορροπήσει την ανάγκη για εισπράξεις με την αποφυγή περαιτέρω «εκτόξευσης» των τιμών σε μια αγορά που παραμένει σε ανοδική τροχιά.

Τι ισχύει και τι έρχεται

Ως προς την εφαρμογή του ΦΠΑ 24% στα νεόδμητα, η παράταση της αναστολής παραμένει το «κλειδί» για να μην καταστεί απαγορευτικό το κόστος αγοράς. Ο φόρος θεσμοθετήθηκε πριν 20 χρόνια, αλλά παρατείνεται συνεχώς. Με το ισχύον καθεστώς, ο αγοραστής καταβάλλει μόνο τον φόρο μεταβίβασης 3%. Αντιθέτως, με τις τιμές πρώτων υλών και κόστους κατασκευής στα ύψη, η επιβολή του ΦΠΑ στα νεόδμητα θα μπορούσε να εκτοξεύσει και άλλο την επιβάρυνση, συμπαρασύροντας τις τιμές και στα παλαιότερα ακίνητα.

Ενδεικτικά, για ένα ακίνητο 200.000 ευρώ, ο φόρος θα ανέβαζε το τελικό ποσό στις 248.000 ευρώ, ενώ σήμερα διαμορφώνεται στις 206.000 ευρώ. Η αναστολή καλύπτει ακίνητα με άδειες από το 2006 και μετά, με την προϋπόθεση ότι οι κατασκευαστές έχουν υποβάλει τη σχετική αίτηση στην ΑΑΔΕ.

Από την άλλη ο Φόρος Υπεραξίας 15% είναι ένας φόρος που, αν και θεσμοθετήθηκε, ουσιαστικά δεν λειτούργησε ποτέ, καθώς η εφαρμογή του αναστέλλεται διαρκώς με συνεχείς παρατάσεις. Θεωρητικά, ο φόρος επιβάλλεται στη διαφορά μεταξύ τιμής αγοράς και τιμής πώλησης. Για παράδειγμα, σε μια μεταπώληση με κέρδος 60.000 ευρώ, ο φόρος θα άγγιζε τα 9.000 ευρώ. Η συζήτηση για την οριστική του κατάργηση στοχεύει στην απλοποίηση των συναλλαγών και την εξάλειψη ενός φορολογικού «βραχνά» που λειτουργεί αποτρεπτικά για την αγορά.