Φράγμα Αποσελέμη: Η παραδοχή Νίνου για τις πλημμύρες, η βλάβη στις δικλείδες και τα όρια του έργου

Ο πρόεδρος του ΟΑΚ στο CretaOne 102,3 εξηγεί γιατί το σύστημα δεν μπορεί να διαχειριστεί ακραίες εισροές νερού, τι συνέβη στις εγκαταστάσεις κατά την κακοκαιρία και πότε αποκαθίσταται η βλάβη – Στα 20,26 εκατ. κυβικά μέτρα τα αποθέματα, με εκτιμώμενη επάρκεια έως το 2029

«Εάν υπάρχει πλημμυρική παροχή πάνω από 2,3 εκατομμύρια κυβικά μέτρα την ημέρα, τότε θα έχουμε πλημμυρικό φαινόμενο στο Οροπέδιο. Δεν μπορούμε να το αποφύγουμε», ανέφερε ο πρόεδρος του Οργανισμού Ανάπτυξης Κρήτης, Θοδωρής Νίνος, περιγράφοντας τα όρια λειτουργίας του φράγματος Αποσελέμη, υπερασπιζόμενος τον σχεδιασμό του έργου μετά τις καταστροφικές πλημμύρες στο Οροπέδιο Λασιθίου.

Σε συνέντευξή του στο CretaOne 102,3 και την Αντιγόνη Ανδρεάκη, ο κ. Νίνος αποδίδει την έκταση των πλημμυρών στις ακραίες ποσότητες βροχής που έπεσαν από τις 30 Σεπτεμβρίου έως τις 4 Οκτωβρίου, υποστηρίζοντας ότι ο όγκος του νερού ξεπέρασε τις δυνατότητες εκτόνωσης του συστήματος.

Παράλληλα, αναφέρεται στη βλάβη που εντοπίστηκε στις δικλείδες, στην έρευνα για τη φθορά του θυροφράγματος και στις παρεμβάσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη. Την ίδια ώρα, τα αποθέματα του ταμιευτήρα έχουν φτάσει τα 20,26 εκατομμύρια κυβικά μέτρα, ποσότητα που, σύμφωνα με τον ίδιο, επαρκεί για περίπου τρία χρόνια.

Έως 650 χιλιοστά βροχής σε λίγες ημέρες

Ο πρόεδρος του ΟΑΚ υποστηρίζει ότι τα δεδομένα της βροχόπτωσης είναι καθοριστικά για την αξιολόγηση της λειτουργίας του φράγματος. Όπως ανέφερε, από τις 30 Σεπτεμβρίου έως τις 4 Οκτωβρίου καταγράφηκαν σε περιοχές του Οροπεδίου, προς το Καθαρό, ύψη βροχής από 440 έως 650 χιλιοστά.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Η Ειρήνη Μουρτζούκου «έσπασε» το κελί όπου μένει η γιατρός του Γιώργου Μαζωνάκη

«Έπεσε νερό που δεν ήταν διαχειρίσιμο. Πάρα πολύ νερό», δήλωσε, συγκρίνοντας το συγκεκριμένο φαινόμενο με τη βροχόπτωση των περίπου 75 χιλιοστών που είχε προηγηθεί στα μέσα Σεπτεμβρίου, χωρίς να προκαλέσει αντίστοιχα προβλήματα.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η κατάσταση επιβαρύνθηκε επειδή το έδαφος είχε ήδη κορεστεί από τις προηγούμενες βροχοπτώσεις, με αποτέλεσμα μεγαλύτερες ποσότητες νερού να απορρέουν επιφανειακά. Υποστήριξε ότι το έργο δεν έχει σχεδιαστεί για να διαχειρίζεται απεριόριστους όγκους νερού σε εξαιρετικά σύντομο χρονικό διάστημα.

«Ποτέ δεν είπε κανείς ότι σχεδιάστηκε το έργο με δυνατότητα απορροής 20 εκατομμυρίων κυβικών σε μία ημέρα», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Το όριο εκτόνωσης και ο κίνδυνος νέων πλημμυρών

Σύμφωνα με τον κ. Νίνο, η δυνατότητα εκτόνωσης του συστήματος φτάνει περίπου τα 2,3 εκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού ημερησίως, συνυπολογίζοντας τις δικλείδες και την εκτόνωση μέσω του Χώνου. Οι δικλείδες, όπως εξήγησε, μπορούν να διοχετεύουν υπό κανονικές συνθήκες περίπου 35.000 έως 40.000 κυβικά μέτρα την ώρα, χωρίς να λειτουργούν συνεχώς στη μέγιστη δυνατή παροχή.

«Εάν υπάρχει πλημμυρική παροχή πάνω από 2,3 εκατομμύρια, τότε θα έχουμε πλημμυρικό φαινόμενο στο Οροπέδιο. Δεν μπορούμε να το αποφύγουμε», επανέλαβε.

Όπως διευκρίνισε, ο σχεδιασμός προβλέπει την απομάκρυνση νερού από το Οροπέδιο και την αποθήκευσή του στον ταμιευτήρα, συμβάλλοντας παράλληλα στην υδροδοτική επάρκεια της Ανατολικής Κρήτης. Δεν προβλέπει, ωστόσο, την πλήρη αποτροπή πλημμυρικών επεισοδίων όταν οι εισροές υπερβαίνουν τις δυνατότητες του συστήματος.

Η βλάβη στις δικλείδες και το θυρόφραγμα

Για τη λειτουργία των εγκαταστάσεων κατά τη διάρκεια της κακοκαιρίας, ο πρόεδρος του ΟΑΚ ανέφερε ότι τα κεραυνικά φαινόμενα προκάλεσαν προβλήματα στο κεντρικό σύστημα παρακολούθησης. Για περίπου μισή ώρα, όπως είπε, χάθηκε η εικόνα από τις κάμερες και το σταθμήμετρο, ωστόσο υπήρχε προσωπικό στις εγκαταστάσεις που παρακολουθούσε την εξέλιξη του φαινομένου.

Ο κ. Νίνος ξεκαθάρισε επίσης ότι το θυρόφραγμα που εκτονώνει το νερό προς τον Χώνο λειτουργεί χειροκίνητα και δεν πρέπει να συγχέεται με τις δικλείδες του συστήματος. Για τη φθορά που υπέστη το θυρόφραγμα, σημείωσε ότι βρίσκεται σε εξέλιξη έρευνα, χωρίς να αποδώσει ευθύνη σε συγκεκριμένα πρόσωπα.

Σε ό,τι αφορά τις δικλείδες, ανέφερε ότι εντοπίστηκε βλάβη σε αμοιωτήρα του μηχανισμού που τις ανοίγει και τις κλείνει. Το απαραίτητο ανταλλακτικό έχει φτάσει από ελληνικό εργοστάσιο και, εφόσον δεν προκύψει νέο πρόβλημα, η πλήρης λειτουργία αναμένεται να αποκατασταθεί μέσα στην επόμενη εβδομάδα.

Παράλληλα, έχουν πραγματοποιηθεί έλεγχοι στα συστήματα SCADA και PLC, που υποστηρίζουν την παρακολούθηση και τον έλεγχο των κρίσιμων εγκαταστάσεων του έργου.

«Υπάρχει περιθώριο να βελτιωθεί η λειτουργία»

Ο πρόεδρος του ΟΑΚ απέρριψε τις αιτιάσεις ότι τα έργα Αποσελέμη διοικούνται εξ αποστάσεως από τα Χανιά. Όπως υποστήριξε, στις εγκαταστάσεις υπάρχει εξειδικευμένο προσωπικό, ενώ η λειτουργία του έργου υποστηρίζεται από μηχανικούς και εργαστήριο που παρακολουθεί σε 24ωρη βάση την ποιότητα του εισερχόμενου και του εξερχόμενου νερού.

Παράλληλα, αναγνώρισε ότι υπάρχουν περιθώρια βελτίωσης στη λειτουργία και τη συντήρηση του έργου.

«Δεν θέλω να βγει μια εικόνα ότι θεωρώ πως όλα είναι άψογα στα έργα. Προφανώς υπάρχει περιθώριο να βελτιωθεί η λειτουργία του έργου και να αναβαθμιστεί περαιτέρω», ανέφερε.

Ο ίδιος χαρακτήρισε μέρος της κριτικής που ασκήθηκε μετά τις πλημμύρες «ανεδαφική και υπερβολική», κάνοντας λόγο για προσωπικές επιθέσεις. Υπογράμμισε, ωστόσο, ότι η τεκμηριωμένη κριτική είναι απαραίτητη, εφόσον στηρίζεται σε πραγματικά δεδομένα και συμβάλλει στη βελτίωση της λειτουργίας των εγκαταστάσεων.

Αποθέματα για τρία χρόνια – Στα 20,26 εκατ. κυβικά μέτρα το νερό

Στο μέτωπο της υδροδοτικής επάρκειας, ο κ. Νίνος ανακοίνωσε ότι τα αποθέματα του φράγματος έχουν φτάσει τα 20 εκατομμύρια και 260 χιλιάδες κυβικά μέτρα, με τις εισροές να συνεχίζονται.

Με βάση τις ετήσιες ανάγκες των τριών ΔΕΥΑ που υδροδοτούνται από το έργο, οι οποίες υπολογίζονται σε περίπου 5,8 έως 6 εκατομμύρια κυβικά μέτρα, εκτίμησε ότι τα σημερινά αποθέματα αντιστοιχούν σε περίπου τρία χρόνια υδροδότησης.

«Αν δεν ξαναβρέξει, θα είχαμε νερό και για το 2027 και το 2028 και το 2029», δήλωσε, διευκρινίζοντας ότι η εκτίμηση αφορά τις υφιστάμενες ανάγκες και τη σημερινή εικόνα των αποθεμάτων.

Για το ενδεχόμενο υπερχείλισης του ταμιευτήρα, ανέφερε ότι εάν συγκεντρωθούν επιπλέον περίπου 7 εκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού, το φράγμα θα φτάσει σε αυτό το σημείο. Σε μια τέτοια περίπτωση, οι δικλείδες και το θυρόφραγμα θα συνεχίσουν να λειτουργούν για την εκτόνωση του νερού από το Οροπέδιο, ενώ το πλεόνασμα θα υπερχειλίζει προς τις περιοχές κατάντη του φράγματος.

Ο κ. Νίνος κατέληξε ότι ο σχεδιασμός του έργου έχει συγκεκριμένες δυνατότητες και όρια, υποστηρίζοντας ότι η αξιολόγηση της λειτουργίας του πρέπει να βασίζεται στα πραγματικά τεχνικά δεδομένα, με στόχο τη βελτίωση και την προστασία μιας υποδομής κρίσιμης για την υδροδότηση της Ανατολικής Κρήτης.