Γιατί η θάλασσα είναι πιο κρύα σε ορισμένες παραλίες της Κρήτης;

Από τα θαλάσσια ρεύματα μέχρι τις υπόγειες πηγές, οι φυσικοί παράγοντες που επηρεάζουν τη θερμοκρασία των νερών γύρω από το μεγαλύτερο νησί της Ελλάδας

Η Κρήτη φημίζεται για τις εντυπωσιακές παραλίες και τα κρυστάλλινα νερά της. Ωστόσο, όσοι έχουν εξερευνήσει διαφορετικές ακτές του νησιού έχουν πιθανότατα παρατηρήσει ένα ενδιαφέρον φαινόμενο: ενώ σε μια παραλία η θάλασσα είναι ευχάριστα ζεστή, λίγα μόλις χιλιόμετρα πιο πέρα μπορεί να είναι αισθητά πιο κρύα.

Η διαφορά αυτή δεν είναι τυχαία. Οφείλεται σε έναν συνδυασμό φυσικών και γεωγραφικών παραγόντων που επηρεάζουν τη θερμοκρασία του νερού καθ’ όλη τη διάρκεια του καλοκαιριού.

Τα θαλάσσια ρεύματα αλλάζουν τη θερμοκρασία

Ένας από τους σημαντικότερους λόγους είναι τα θαλάσσια ρεύματα. Στις βόρειες και νότιες ακτές της Κρήτης αναπτύσσονται διαφορετικά ρεύματα, τα οποία μεταφέρουν νερά με διαφορετική θερμοκρασία.

Ανάλογα με την ένταση των ανέμων και τις επικρατούσες καιρικές συνθήκες, μπορεί να φτάσουν σε μια περιοχή πιο ψυχρές θαλάσσιες μάζες από μεγαλύτερα βάθη ή από άλλες περιοχές της Μεσογείου. Έτσι, η θερμοκρασία μπορεί να μειωθεί αισθητά ακόμη και μέσα σε μία ημέρα.

Οι άνεμοι φέρνουν στην επιφάνεια πιο κρύα νερά

Ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο παίζει το φαινόμενο της ανόδου ψυχρών νερών από τα βαθύτερα στρώματα της θάλασσας, γνωστό ως «ανάβλυση» (upwelling).

Όταν πνέουν ισχυροί βόρειοι άνεμοι, όπως τα γνωστά μελτέμια, τα επιφανειακά θερμά νερά μετακινούνται και τη θέση τους καταλαμβάνουν ψυχρότερα νερά από μεγαλύτερο βάθος. Το αποτέλεσμα είναι η θάλασσα να γίνεται αισθητά πιο κρύα, ακόμη κι αν η θερμοκρασία του αέρα παραμένει πολύ υψηλή.

Το φαινόμενο αυτό εμφανίζεται συχνά σε αρκετές παραλίες της βόρειας Κρήτης κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού.

(ΒΑΣΙΛΗΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ / EUROKINISSI)

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Πώς δροσιζόταν ένα κρητικό σπίτι πριν από το air condition – Τα «κόλπα» των παλιών

Οι υπόγειες πηγές γλυκού νερού

Σε ορισμένες περιοχές της Κρήτης υπάρχουν υπόγειες πηγές που καταλήγουν στη θάλασσα. Το νερό αυτό διατηρεί σχετικά χαμηλή θερμοκρασία όλο τον χρόνο και όταν αναμειγνύεται με το θαλασσινό δημιουργεί τοπικές ζώνες με αισθητά πιο κρύο νερό.

Δεν είναι λίγες οι φορές που οι λουόμενοι αισθάνονται ξαφνικά μια «παγωμένη λωρίδα» ενώ κολυμπούν. Συνήθως πρόκειται για σημείο όπου αναβλύζει γλυκό νερό από τον πυθμένα.

Το βάθος και η μορφολογία της ακτής

Η μορφολογία κάθε παραλίας επηρεάζει επίσης τη θερμοκρασία της θάλασσας.

Παραλίες με απότομο βυθό, όπου τα νερά βαθαίνουν γρήγορα, συνήθως παραμένουν πιο δροσερές, καθώς το νερό ανανεώνεται ευκολότερα από ψυχρότερες θαλάσσιες μάζες.

Αντίθετα, σε ρηχούς και προστατευμένους κόλπους, όπου τα νερά θερμαίνονται από τον ήλιο και δεν υπάρχει έντονη κυκλοφορία, η θερμοκρασία μπορεί να είναι αρκετούς βαθμούς υψηλότερη.

Ο προσανατολισμός της παραλίας

Σημαντικό ρόλο παίζει και ο προσανατολισμός μιας παραλίας απέναντι στους ανέμους.

Παραλίες που είναι εκτεθειμένες στους βόρειους ανέμους επηρεάζονται περισσότερο από την ανάβλυση ψυχρών νερών, ενώ πιο προστατευμένοι όρμοι διατηρούν συχνά θερμότερα νερά.

Αυτός είναι και ο λόγος που δύο παραλίες σε μικρή απόσταση μεταξύ τους μπορεί να παρουσιάζουν εντελώς διαφορετική αίσθηση στο νερό.

EUROKINISSI

Οι διαφορές είναι φυσιολογικές

Οι διακυμάνσεις στη θερμοκρασία της θάλασσας αποτελούν φυσικό φαινόμενο και δεν σχετίζονται με την ποιότητα των νερών. Αντίθετα, η συνεχής ανανέωση του θαλασσινού νερού συμβάλλει στον καλύτερο αερισμό του και στη διατήρηση της καθαρότητάς του.

Για τον λόγο αυτό, πολλοί δύτες αλλά και λάτρεις της θάλασσας θεωρούν τις περιοχές με πιο δροσερά νερά ιδιαίτερα ελκυστικές, ειδικά κατά τις ημέρες του έντονου καύσωνα.

Ένα φυσικό χαρακτηριστικό της Κρήτης

Η μεγάλη ακτογραμμή της Κρήτης, το έντονο ανάγλυφο, οι διαφορετικοί άνεμοι και τα θαλάσσια ρεύματα δημιουργούν μοναδικές συνθήκες σε κάθε περιοχή του νησιού. Έτσι, η θερμοκρασία της θάλασσας μπορεί να διαφέρει σημαντικά ακόμη και ανάμεσα σε κοντινές παραλίες.

Την επόμενη φορά που θα βουτήξετε σε μια παραλία της Κρήτης και το νερό σας φανεί πιο κρύο από ό,τι περιμένατε, να θυμάστε ότι πιθανότατα βιώνετε ένα απολύτως φυσικό φαινόμενο, το οποίο αποτελεί μέρος της ιδιαίτερης θαλάσσιας φυσιογνωμίας του νησιού.