Γιατί Οκτώβριος σημαίνει «όγδοος» ενώ αύριο ξεκινά ο δέκατος μήνας

Το όνομά του μοιάζει να βρίσκεται… δύο μήνες πίσω – Η εξήγηση κρύβεται στο αρχαίο ρωμαϊκό ημερολόγιο και επιβιώνει μέχρι σήμερα

Αύριο αλλάζει ο μήνας και μπαίνουμε στον Οκτώβριο, τον δέκατο μήνα του έτους. Υπάρχει όμως μια μικρή λεπτομέρεια στο όνομά του που οι περισσότεροι χρησιμοποιούμε καθημερινά χωρίς να την προσέχουμε.

Η λέξη October, από την οποία προέρχεται και η ονομασία Οκτώβριος, συνδέεται με το λατινικό octo, δηλαδή «οκτώ».

Γιατί λοιπόν ο μήνας που σημαίνει «όγδοος» βρίσκεται στη δέκατη θέση του ημερολογίου;

Η απάντηση βρίσκεται περισσότερο από 2.000 χρόνια πίσω.

Όταν το έτος άρχιζε τον Μάρτιο

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ζώδια σήμερα 30 Σεπτεμβρίου: Ποιοι κλείνουν τον μήνα με μια ευχάριστη έκπληξη

Στην πρώιμη μορφή του ρωμαϊκού ημερολογίου, ο Μάρτιος βρισκόταν στην αρχή του έτους.

Αν ξεκινήσουμε λοιπόν να μετράμε από εκεί, όλα ξαφνικά βγάζουν νόημα:

Μάρτιος πρώτος, Απρίλιος δεύτερος, Μάιος τρίτος, Ιούνιος τέταρτος και στη συνέχεια οι μήνες που σήμερα γνωρίζουμε ως Ιούλιο και Αύγουστο.

Ο Σεπτέμβριος βρισκόταν στην έβδομη θέση, ο Οκτώβριος στην όγδοη, ο Νοέμβριος στην ένατη και ο Δεκέμβριος στη δέκατη.

Και τα ονόματά τους το αποκαλύπτουν ακόμη.

Δεν είναι μόνο ο Οκτώβριος

Το ίδιο «παράδοξο» υπάρχει στους τέσσερις τελευταίους μήνες του σημερινού ημερολογίου.

September συνδέεται με το λατινικό septem, δηλαδή επτά.

October με το octo, δηλαδή οκτώ.

November με το novem, δηλαδή εννέα.

Και December με το decem, δηλαδή δέκα.

Σήμερα, όμως, είναι αντίστοιχα ο ένατος, ο δέκατος, ο ενδέκατος και ο δωδέκατος μήνας.

Τι άλλαξε;

Ο Ιανουάριος και ο Φεβρουάριος απέκτησαν τη θέση τους στην αρχή του ημερολογιακού κύκλου, με αποτέλεσμα οι επόμενοι μήνες να μετακινηθούν αριθμητικά κατά δύο θέσεις.

Οι παλιές ονομασίες, ωστόσο, δεν ακολούθησαν τη μετακίνηση.

Έτσι ο «όγδοος» μήνας έγινε δέκατος, ο «ένατος» έγινε ενδέκατος και ο «δέκατος» κατέληξε δωδέκατος.

Και γιατί δεν άλλαξαν απλώς τα ονόματα;

Οι ονομασίες είχαν ήδη καθιερωθεί και συνέχισαν να χρησιμοποιούνται μέσα στους αιώνες.

Το ημερολόγιο μεταρρυθμίστηκε πολλές φορές, με καθοριστικό σταθμό το Ιουλιανό ημερολόγιο του Ιουλίου Καίσαρα και, πολλούς αιώνες αργότερα, το Γρηγοριανό ημερολόγιο που χρησιμοποιείται σήμερα διεθνώς.

Τα παλιά ονόματα, όμως, επιβίωσαν.

Γι’ αυτό κάθε φορά που λέμε Σεπτέμβριος, Οκτώβριος, Νοέμβριος και Δεκέμβριος, χρησιμοποιούμε στην πραγματικότητα ένα μικρό απομεινάρι από τον τρόπο με τον οποίο οι Ρωμαίοι οργάνωναν κάποτε το έτος.

Έτσι, αύριο δεν ξεκινά απλώς ο δέκατος μήνας του 2026. Ξεκινά ένας μήνας που εξακολουθεί να κουβαλά στο όνομά του την εποχή που ήταν… ο όγδοος.