Ηράκλειο: 30oC

Η ενδοσκόπηση του εαυτού: ένα ατέλειωτο ταξίδι

28.08.2024, 8:06

του Γιώργου Σαριδάκη, Κοινωνικού Λειτουργού, Επικεφαλής «Κοινωνικής Αφύπνισης»

Κατά γενική ομολογία, η υγιής ανάπτυξη και θετική εξέλιξη του ατόμου προϋποθέτει, εκτός των άλλων, παραμέτρους όπως η αυτοπαρατήρηση ή η ενδοσκόπηση του εαυτού. Η διαμόρφωση της προσωπικότητας ενός ατόμου συνδέεται άρρηκτα με τις εξωτερικές προσλαμβάνουσες του μικρόκοσμου από τον οποίο περιβάλλεται, τον τρόπο που εσωτερικεύει τα ερεθίσματα αυτά (κάτι που εξαρτάται από την συναισθηματική ιδιοσυγκρασία κάθε ατόμου) καθώς και με τη δυνατότητα να αναγνωρίζει, να ταξινομεί και να αξιολογεί τις όποιες παρατηρήσεις σε συσχέτιση με τον ίδιο τον εαυτό του.

Η αυτοπαρατήρηση αφορά τόσο την εσωτερική συναισθηματική κατάσταση του ατόμου όσο και τις διάφορες πράξεις που τελούνται στο πλαίσιο των διαπροσωπικών επαφών και επικοινωνίας με άλλα άτομα ή κατά την άσκηση των εργασιακών καθηκόντων. Ειδικότερα, το γεγονός να γνωρίζεις σε βάθος τον εαυτό σου (ένστικτα, συναισθήματα, σκέψεις), να εκτιμάς, να αποδέχεσαι και να πιστεύεις στον εαυτό σου ή να αντιλαμβάνεσαι τα προτερήματα που διαθέτεις και παράλληλα να ασκείς κριτική στη συμπεριφορά και σε στάσεις που επέδειξες ή στο πλέγμα ενεργειών που επιδόθηκες σε διάφορα στάδια της εξελικτικής πορείας, εμπεριέχει – εν τοις πράγμασι – ευεργετικά οφέλη σε επίπεδο πνευματικής διάπλασης, ευεξίας και ψυχικής ανάτασης.

Μάλιστα, η ικανότητα να ακολουθεί κάποιος το τρίπτυχο αυτογνωσίααυτοεκτίμησηαυτοκριτική μπορεί να θεωρηθεί από τις πιο ύψιστες αρετές του ανθρώπου και να προσδώσει ιδιαίτερη δυναμική στην ολοκλήρωση της ατομικότητας ως σημείο αναφοράς σ’ ένα περιβάλλον αλληλεπίδρασης και συλλογικότητας. Αντιθέτως, η αδυναμία αυτοδιαγνωστικής εμβάθυνσης και παρατήρησης του εαυτού – σε αρκετές περιπτώσεις – είναι δυνατόν να επιφέρει δυσάρεστα αποτελέσματα και συμπτωματολογία στο ίδιο το άτομο (σύγχυση, αγχώδεις διαταραχές, έλλειψη πρωτοβουλιών και αποφασιστικότητας) και, επιπλέον, να λειτουργήσει επιβαρυντικά στις συναναστροφές με το ευρύ κοινωνικό δίκτυο (δυσκολία προσαρμογής, περιορισμός σχέσεων εμπιστοσύνης, συναισθηματική απροσφορότητα).

Ακόμα, μη έχοντας εξοικείωση και βαθιά γνώση του εαυτού μας ελλοχεύει ο κίνδυνος της υιοθέτησης ενός προτύπου που δεν αντιστοιχεί στην πραγματικότητα αλλά, κυρίως, στον τρόπο που μας βλέπουν οι άλλοι. Έτσι, ταυτιζόμαστε με μια ψευδή εικόνα εαυτού που, κατ’ ουσίαν, απαντάει στις προσδοκίες και πεποιθήσεις τρίτων προσώπων χωρίς, όμως, να ανταποκρίνεται στις αληθινές ανάγκες και τα δικά μας «θέλω». Σαφέστατα, προκειμένου να επέλθει η πραγμάτωση των εσωτερικών διεργασιών που περιγράφηκαν παραπάνω, απαιτείται σημαντική προσπάθεια, συγκρούσεις (ακόμα και με το ίδιο το «εγώ» μας), ειδική προσέγγιση ορισμένων ανασταλτικών σημείων (π.χ. ναρκισσιστικά στοιχεία, αισθήματα χαμηλής αυτοεκτίμησης, αρνητικοί κοινωνικοί παράγοντες) και αυστηρή περισυλλογή.

Καταλήγοντας, η ενδοσκόπηση του εαυτού ενισχύει την ερμηνεία και ανάλυση επιμέρους στόχων και ατομικών σκοπών και βοηθάει στην κατανόηση, εν συνόλω, των κοινωνικών στοιχείων. Αφορά ένα ατέλειωτο ταξίδι και μια ατέρμονη αναζήτηση στα δύσβατα μονοπάτια του νου και της ψυχής.

πριν από 1 λεπτό
Κρήτη

Ανώγεια: Γάζωσαν το σπίτι 63χρονου ενώ έλειπε σε διακοπές – Δείτε φωτογραφίες

Διαβάστε περισσότερα
πριν από 2 λεπτά
Κόσμος

Στα όρια της καταστροφής γνωστή αυτοκινητοβιομηχανία στην Ευρώπη

Διαβάστε περισσότερα
πριν από 3 λεπτά
Κόσμος

Δείτε ποιες δουλειές δεν θέλουν πτυχίο και πληρώνουν εξαψήφιoυς μισθούς ετησίως

Διαβάστε περισσότερα
πριν από 9 λεπτά
Viral

Απίστευτο σκηνικό σε αγώνα ποδοσφαίρου : Διαιτητής έριξε κόκκινη κάρτα στον εκφωνητή του γηπέδου (βίντεο)

Διαβάστε περισσότερα
πριν από 9 λεπτά
Κόσμος

Πέθανε σε ηλικία 92 ετών ο διάσημος Ρώσος συνθέτης Ροντιόν Στσεντρίν

Διαβάστε περισσότερα
πριν από 17 λεπτά
Ελλάδα

Μπασκέτα υποχώρησε και τραυμάτισε 16χρονο στου Ζωγράφου

Διαβάστε περισσότερα
πριν από 18 λεπτά
Αθλητικά

Η Αegean Regatta 2025 κατευθύνεται στη Μυτιλήνη για το μεγάλο φινάλε

Διαβάστε περισσότερα
πριν από 20 λεπτά
Style

Τρελό έρωτα ζουν η Ελένη Βουλγαράκη και ο Φώτης Ιωαννίδης

Διαβάστε περισσότερα
πριν από 21 λεπτά
Κόσμος

ΗΠΑ: Δηλητηρίαζε τη σύζυγό του για να πάρει τα λεφτά της ασφάλειας – Της έβαζε μόλυβδο στις βιταμίνες της (φωτογραφίες)

Διαβάστε περισσότερα
πριν από 26 λεπτά
Καιρός

Που θα «χτυπήσει» η κακοκαιρία

Διαβάστε περισσότερα