Κλιματική αλλαγή: Παράδοξη συμπεριφορά των πάγων στην Αρκτική – Τι αποκαλύπτουν τα νέα δορυφορικά δεδομένα

Η επίμονη κυκλωνική δραστηριότητα περιόρισε την καλοκαιρινή λιώσιμο των πάγων, όμως ο παλαιός και παχύς πάγος συνεχίζει να εξαφανίζεται επικίνδυνα

Το καλοκαίρι του 2026 ήταν ιδιαίτερα ασυνήθιστο στην Αρκτική. Παρότι η παγκόσμια θερμοκρασία βρέθηκε κοντά σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, ο Αρκτικός Ωκεανός παρουσίασε ψυχρότερες και πιο νεφοσκεπείς συνθήκες, με επίμονη κυκλωνική δραστηριότητα.

Σύμφωνα με το Εθνικό Κέντρο Δεδομένων πάγου και χιονιού των Η.Π.Α., η έκταση των αρκτικών θαλάσσιων πάγων έφτασε στο ελάχιστο στις 12 Σεπτεμβρίου κατακτώντας τη δέκατη χαμηλότερη θέση, ισοβαθμώντας με τα έτη 2008, 2010 και 2025 βάσει των δορυφορικών καταγραφών. Η μέση έκταση για όλο τον Σεπτέμβριο ήταν 4,81 εκατομμύρια τετραγωνικά χιλιόμετρα, η 13η χαμηλότερη στην ιστορία των μετρήσεων.

Οι θυελλώδεις συνθήκες και οι χαμηλές θερμοκρασίες περιόρισαν την καλοκαιρινή τήξη, ενώ μετά το εποχικό ελάχιστο οι πάγοι άρχισαν να επεκτείνονται ξανά γρήγορα. Οι κυκλωνικοί άνεμοι συνέβαλαν επίσης στον κατακερματισμό του θαλάσσιου πάγου, δημιουργώντας μια πιο χαλαρή παγοκάλυψη διευκολύνοντας τη διεύλευση των παγοθραυστικών σχεδόν μέχρι τον Βόρειο Πόλο.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Το μυστήριο της Κνωσού: Τι γνωρίζουμε πραγματικά για τον Λαβύρινθο του Μινώταυρου;

Ωστόσο, η μακροχρόνια τάση παραμένει ανησυχητική. Από το 1979, η έκταση των πάγων στην Αρκτική τον Σεπτέμβριο, μειώνεται κατά 11,6% ανά δεκαετία. Παράλληλα, ο παλαιός, παχύς πολυετής πάγος, έχει περιοριστεί σημαντικά, με αποτέλεσμα, λεπτότερο και πιο ευάλωτο παγοκάλυμμα κυριαρχεί στην Αρκτική.

Και στην Ανταρκτική, η κατάσταση είναι ιδιαίτερα ανησυχητική, καθώς η έκταση του θαλάσσιου πάγου υποχώρησε απότομα μετά το εποχικό μέγιστο του Σεπτεμβρίου, φτάνοντας σε ημερήσιες ιστορικά χαμηλές τιμές στις αρχές Οκτωβρίου.

Χαμηλές θερμοκρασίες πάνω από τον ωκεανό, ζέστη στις χερσαίες περιοχές

Εξίσου ασυνήθιστη ήταν η κατανομή της ατμοσφαιρικής θερμοκρασίας στα 925 hPa, δηλαδή περίπου 760 μέτρα πάνω από την επιφάνεια.

Όταν οι θαλάσσιοι πάγοι λιώνουν, η θερμοκρασία του αέρα κοντά στην επιφάνειά τους τείνει να παραμένει κοντά στο σημείο πήξης. Ωστόσο, σε μεγάλο μέρος του Αρκτικού Ωκεανού, οι θερμοκρασίες παρέμειναν χαμηλότερες από τον μέσο όρο. Αυτό ήταν ιδιαίτερα εμφανές τον Ιούνιο, όταν η θερινή τήξη ξεκίνησε αρκετά καθυστερημένα.

Αντίθετα, στις χερσαίες περιοχές της Αρκτικής, οι θερμοκρασίες ήταν πολύ υψηλότερες από τον μέσο όρο, στο Καναδικό Αρκτικό Αρχιπέλαγος, στη δυτική Ευρώπη και στην κεντρική Ευρασία.

Πηγή: ΕΡΤ