Κρήτη: Χιλιάδες αφίξεις, αλλά χωρίς μόνιμη λύση φιλοξενίας – 8.552 πρόσφυγες στο πρώτο εξάμηνο του 2026

Παραμένουν τα προβλήματα με τις συνθήκες φιλοξενίας και την έλλειψη οργανωμένων δομών υποδοχής

8.552 πρόσφυγες και προσφύγισσες έφτασαν στην Κρήτη και τη Γαύδο το πρώτο εξάμηνο του 2026 σε 198 περιστατικά, σύμφωνα με στοιχεία που μας παρείχε το Ελληνικό Λιμενικό, κατόπιν σχετικού αιτήματος της Ομάδας Υποστήριξης Προσφύγων στο Αιγαίο.

Ως προς τις εθνικότητες των νεοαφιχθέντων/εισών, οι τρεις κύριες χώρες καταγωγής ήταν το Μπαγκλαντές (41,3%), το Σουδάν (36,9%) και η Αίγυπτος (12,3%).

Ιδιαίτερα υψηλός είναι ο αριθμός των ανηλίκων που έφτασαν στην Κρήτη και τη Γαύδο αυτό το διάστημα (780 άτομα, περίπου το 9% του συνόλου), κυρίως από την Αίγυπτο και το Σουδάν. Ανάμεσα στους νεοαφιχθέντες/είσες βρίσκονται συχνά γυναίκες, βρέφη αλλά και θύματα βίας και βασανιστηρίων. Όπως μας τόνισε σε συνέντευξή μας μαζί του ο Μανώλης Παπαδάκης, πρόεδρος του Περιφερειακού Τμήματος Ιεράπετρας του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού, «υπήρξαν νεοαφιχθέντες με σημάδια από ξυλοδαρμό και συγκεκριμένα από μαστίγιο και γκλοπ, κάτι που επιβεβαίωσε ο γιατρός του Ερυθρού Σταυρού.»

Το πρώτο εξάμηνο του 2026, η Κρήτη αποτέλεσε τη βασική πύλη εισόδου προσφύγων/ισσών στην Ελλάδα, καθώς το 70% περίπου των αφίξεων στη χώρα κατευθύνθηκε προς το νησί. Παρά τη συνεχιζόμενη αύξηση των αφίξεων στην Κρήτη, το κράτος εξακολουθεί, δύο χρόνια τώρα, να μην έχει προχωρήσει στη δημιουργία οργανωμένων και κατάλληλων δομών υποδοχής και φιλοξενίας, παρά μόνο σε αυτονόητες παρεμβάσεις στις πρόχειρες υποδομές του νησιού (όπως στην Αγυιά). Η δημιουργία τέτοιων δομών συζητείται και αναβάλλεται, με επανειλημμένες δεσμεύσεις από την ηγεσία του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου που δεν έχουν υλοποιηθεί και χωρίς την αναγκαία κοινωνική συναίνεση.

ΑΠΕ ΜΠΕ

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Γιάννης Τριανταφυλλίδης: «Ο αστυνομικός δεν μπορεί να καλείται να δράσει σε δευτερόλεπτα και να κρίνεται χωρίς σύγχρονους κανόνες συμπλοκής»

Οι συνθήκες διαμονής στους χώρους που φιλοξενούν νεοαφιχθέντες/είσες παραμένουν επισφαλείς. Χιλιάδες άνθρωποι που έχρηζαν προστασίας συνέχισαν να μεταφέρονται σε προσωρινούς, άτυπους και ακατάλληλους χώρους (πχ. στο Παλιό Ψυγείο στο λιμάνι Ηρακλείου, το παλιό Λιμεναρχείο Ρεθύμνου και το παλιό σχολείο στους Καλογέρους Ιεράπετρας) υπό αναξιοπρεπείς συνθήκες και χωρίς στοιχειώδεις υποδομές υγιεινής.

«Δεν δίνουν πληροφορίες ούτε στον Δήμο ούτε στους κατοίκους, και γι’ αυτό υπάρχει αυτή η ένταση· δεν έχουν δημοσιοποιηθεί οι προδιαγραφές, ώστε να γνωρίζουν κάτοικοι και φορείς τι να προτείνουν».

– Στυλιανή Αρχοντάκη, Αντιδήμαρχος Κοινωνικής Μέριμνας Δήμου Ηρακλείου

Οι απαράδεκτες αυτές συνθήκες αποτέλεσαν αντικείμενο επανειλημμένων δημόσιων παρεμβάσεων και έντονης κριτικής από εκπροσώπους της τοπικής αυτοδιοίκησης και εργαζομένων, καθώς δήμοι, σύλλογοι και σωματεία κλήθηκαν να διαχειριστούν τις συνέπειες της κρατικής απουσίας, χωρίς σαφές θεσμικό πλαίσιο, επαρκείς πόρους ή υποδομές. Ο Δικηγορικός Σύλλογος Ηρακλείου, η Ένωση Εργαζομένων του Βενιζελείου Νοσοκομείου, καθώς και εργαζόμενοι/ες της Περιφερειακής Ενότητας Χανίων, μεταξύ άλλων, εξέφρασαν, δημόσια ή σε συνεντεύξεις μας μαζί τους, την αντίθεσή τους στον τρόπο διαχείρισης του ζητήματος.

Επιπλέον, το ξενοφοβικό κλίμα στην Κρήτη εντάθηκε αισθητά αυτό το εξάμηνο, τόσο μέσα από κινητοποίηση στα κοινωνικά δίκτυα και επεισόδια βίας, όσο και μέσα από τη δημόσια ρητορική πολιτικών προσώπων.

(ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΡΑΠΑΝΗΣ / EUROKINISSI)

Η περίοδος αυτή σημαδεύτηκε ακόμη από νέα θανατηφόρα περιστατικά στη θαλάσσια οδό προς την Κρήτη και τη Γαύδο (με δεκάδες ανθρώπους να χάνουν τη ζωή τους και αρκετούς/ές ακόμη να παραμένουν αγνοούμενοι/ες), από μεταφορές εκατοντάδων ατόμων προς τις προσφυγικές δομές του Ανατολικού Αιγαίου που προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις των τοπικών αρχών, από την εντατικοποίηση των πολιτικών αποτροπής σε συνεργασία με τις λιβυκές αρχές, καθώς και από την ποινικοποίηση των προσφύγων/ισσών, συνεχιζόμενες συλλήψεις και παρατεταμένη διοικητική κράτηση σε συνθήκες που παραβιάζουν θεμελιώδη δικαιώματα.

Για την επεξεργασία των στοιχείων αυτής της δημοσίευσης, στηριχτήκαμε σε στοιχεία που μας παρείχε το Ελληνικό Λιμενικό κατόπιν σχετικού αιτήματός μας, καθώς και σε συνεντεύξεις με τοπικούς φορείς και συλλόγους, και δημοσιεύσεις σε τοπικά και πανελλαδικά ΜΜΕ. Η πλήρης δημοσίευση περιλαμβάνει αναλυτικά γραφήματα με τις αφίξεις ανά λιμενική αρχή, εθνικότητες και στοιχεία για την ανηλικότητα των νεοαφιχθέντων, στοιχεία για τους κατηγορούμενους ως διακινητές, καθώς και αναλυτικά στοιχεία για τις συνθήκες διαβίωσης στους διαφορετικούς χώρους στην Κρήτη.

Στον σύνδεσμο μπορείτε να βρείτε όλα τα στοιχεία και την ανάλυσή τους. Τα δεδομένα που απεικονίζονται στα γραφήματα είναι ανοιχτά και διαθέσιμα για λήψη επιλέγοντας τον σχετικό σύνδεσμο στο κάτω μέρος του κάθε γραφήματος: https://rsaegean.org/el/kriti-gavdos-8-552-afixeis-to-proto-examino-tou-2026/