Μέχρι τον Ιούνιο η Ευρώπη έχει καύσιμα – Μετά αρχίζουν οι ελλείψεις και οι περιορισμοί στην κατανάλωση

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, αποκάλυψε ότι η σύγκρουση κοστίζει ήδη στην ΕΕ περίπου 500 εκατομμύρια ευρώ ημερησίως

Αντιμέτωπη με μια πρωτοφανή αβεβαιότητα στον ενεργειακό τομέα βρίσκεται η Ευρώπη, καθώς ο πόλεμος στο Ιράν δεν ανεβάζει μόνο τις τιμές, αλλά αποκαλύπτει και ένα σοβαρό θεσμικό κενό, κανείς δεν γνωρίζει με ακρίβεια πόσα καύσιμα διαθέτει η Ήπειρος αυτή τη στιγμή.

Την ώρα που αεροπορικές εταιρείες καθηλώνουν αεροσκάφη και οι κυβερνήσεις καλούν τους πολίτες να περιορίσουν τις μετακινήσεις τους, οι ευρωπαϊκές αρχές προσπαθούν να αποτρέψουν ελλείψεις χωρίς να έχουν πλήρη εικόνα των αποθεμάτων.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, αποκάλυψε ότι η σύγκρουση κοστίζει ήδη στην ΕΕ περίπου 500 εκατομμύρια ευρώ ημερησίως σε αυξημένες ενεργειακές δαπάνες, ενώ η απειλή διακοπής των ροών μέσω των Στενών του Ορμούζ εντείνει τον πανικό στις αγορές.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Γουατεμάλα: 15χρονη «ζωντάνεψε» μέσα στο φέρετρο της κατά τη διάρκεια της κηδείας

Παράλληλα, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει ζητήσει από τους συνεργάτες του να προετοιμαστούν για ένα σενάριο παρατεταμένης απομόνωσης του Ιράν, γεγονός που θα μπορούσε να προκαλέσει ακόμα μεγαλύτερη αναστάτωση στην παγκόσμια αγορά ενέργειας.

«Στην Ευρώπη έχουμε ορατότητα μέχρι τον Μάιο και τον Ιούνιο… το τι θα συμβεί μετά είναι δύσκολο να προβλεφθεί», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της DHL Group, Tobias Meyer, κατά τη διάρκεια ενημερωτικού πρωινού με δημοσιογράφους, στο οποίο συμμετείχε νωρίτερα μέσα στον μήνα και το Politico.

«Υπάρχουν στρατηγικά αποθέματα, αλλά δεν υπάρχει σαφής εικόνα για το πόσο από αυτά έχει ήδη χρησιμοποιηθεί», πρόσθεσε.

Παρά το γεγονός ότι υπάρχουν επίσημα στοιχεία για τα κρατικά αποθέματα πετρελαίου και φυσικού αερίου, η πραγματική εικόνα παραμένει θολή.

Οι εθνικές αρχές ανταλλάσσουν πληροφορίες και πραγματοποιούνται τακτικές συναντήσεις, ενώ ορισμένες εταιρείες δίνουν εθελοντικά στοιχεία. Ωστόσο, πέρα από αυτά, η εικόνα γίνεται εξαιρετικά ασαφής.

Όπως παραδέχθηκε ανώτερος αξιωματούχος ευρωπαϊκού υπουργείου Ενέργειας: «Έχουμε πολύ περιορισμένη γνώση της αγοράς για το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο. Υπάρχει σαφές έλλειμμα στην παρακολούθηση των ροών».

Το μεγαλύτερο πρόβλημα εντοπίζεται στα εμπορικά αποθέματα, τα οποία είναι διάσπαρτα σε δεξαμενές, λιμάνια, αγωγούς και πλοία, και δεν δημοσιοποιούνται, καθώς οι εταιρείες δεν έχουν νομική υποχρέωση να το κάνουν.

Η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο περίπλοκη όταν πρόκειται για προϊόντα όπως ντίζελ, βενζίνη και καύσιμα αεροσκαφών. Σε αυτές τις κατηγορίες, η εξάρτηση από εθελοντικά στοιχεία των εταιρειών δημιουργεί σοβαρά κενά.

Ακόμη και δεδομένα από τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας — που συντόνισε πρόσφατα ιστορική αποδέσμευση 400 εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου — θεωρούνται περιορισμένα, ακριβώς λόγω αυτής της έλλειψης διαφάνειας.

Αξιωματούχος της Επιτροπής παραδέχθηκε: «Στον ιδανικό κόσμο θα είχαμε πλήρη εικόνα. Στην πράξη, γνωρίζουμε μόνο όσα μας δίνουν.»

Αντιλαμβανόμενη το πρόβλημα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχεδιάζει τη δημιουργία ενός «Fuel Observatory», ενός μηχανισμού που θα παρακολουθεί την παραγωγή, τις εισαγωγές και εξαγωγές και τα επίπεδα αποθεμάτων.Παρόμοιο σύστημα λειτουργεί ήδη στις ΗΠΑ μέσω της Υπηρεσίας Ενεργειακών Πληροφοριών.

Ωστόσο, όπως δήλωσε η εκπρόσωπος της Επιτροπής Άννα-Κάισα Ίτκονεν: «Θέλουμε σαφέστερη εικόνα, αλλά είναι ακόμη νωρίς για να πούμε πώς θα λειτουργήσει.»

Η παρακολούθηση του φυσικού αερίου είναι πιο οργανωμένη, χάρη στους κανόνες που επιβλήθηκαν μετά την κρίση του 2022, οι οποίοι υποχρεώνουν τα κράτη να γεμίζουν τις αποθήκες τους στο 90% πριν τον χειμώνα.

Ωστόσο, ακόμα και εκεί δεν υπάρχει πλήρης εικόνα των ροών, αλλά ούτε των διασυνοριακών κινήσεων.

Τα στοιχεία της Eurostat για τα πετρελαϊκά προϊόντα είναι επίσης ανεπαρκή, καθώς δημοσιεύονται σπάνια και το τελευταίο πλήρες πακέτο δεδομένων αφορά τον Ιανουάριο. Τότε, οι περισσότερες χώρες πληρούσαν τον στόχο αποθεμάτων 90 ημερών, κυρίως σε αργό πετρέλαιο, ντίζελ και πρώτες ύλες

Η μεγαλύτερη ανησυχία των αξιωματούχων συνοψίζεται σε μία φράση: «Ξέρουμε τι θα έπρεπε να έχουν. Αλλά δεν ξέρουμε τι έχουν αυτή τη στιγμή.» Και αυτό δημιουργεί ένα επικίνδυνο κενό, καθώς οι αποφάσεις μπορεί να βασίζονται σε ελλιπή στοιχεία και οι ελλείψεις μπορεί να εντοπιστούν καθυστερημένα.