Μέση Ανατολή: Νέα τύμπανα πολέμου μετά την εντολή Μοτζτάμπα Χαμενεΐ για σφοδρό χτύπημα – Στο κόκκινο η ένταση μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν

Ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, αγιατολάχ Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, έδωσε εντολή στις ένοπλες δυνάμεις της χώρας να απαντήσουν «άμεσα και αποτελεσματικά, χωρίς γεωγραφικούς περιορισμούς» σε περίπτωση νέας επίθεσης από τις ΗΠΑ

Σε νέα, ιδιαίτερα επικίνδυνη φάση κλιμάκωσης εισέρχεται η αντιπαράθεση μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών, τη στιγμή που νέα τύμπανα πολέμου φαίνεται να ηχούν στη Μέση Ανατολή καθώς η στρατιωτική ρητορική της Τεχεράνης εντείνεται, ενώ οι διπλωματικές προσπάθειες για την αποτροπή μιας νέας σύγκρουσης συνεχίζονται χωρίς μέχρι στιγμής να διαφαίνεται συγκεκριμένη προοπτική συμφωνίας. Τουναντίον οι αναλυτές προειδοποιούν για νέο σφοδρό χτύπημα. Ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, αγιατολάχ Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, έδωσε εντολή στις ένοπλες δυνάμεις της χώρας να απαντήσουν «άμεσα και αποτελεσματικά, χωρίς γεωγραφικούς περιορισμούς» σε περίπτωση νέας επίθεσης από τις ΗΠΑ, το Ισραήλ ή οποιονδήποτε άλλο αντίπαλο της Τεχεράνης. Την ίδια ώρα, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, ξεκαθαρίζει ότι δεν υπάρχει προς το παρόν προγραμματισμένη συνάντηση με Αμερικανούς αξιωματούχους, αφήνοντας ωστόσο ανοιχτό το ενδεχόμενο διαπραγματεύσεων υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.

Το μήνυμα της ιρανικής ηγεσίας είναι σαφές. Κατά τη διάρκεια συνάντησης με ανώτατους στρατιωτικούς διοικητές, ο Χαμενεΐ ζήτησε την ενίσχυση της επιχειρησιακής ετοιμότητας των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων, υπογραμμίζοντας ότι η προετοιμασία για μια ισχυρή αντιπαράθεση αποτελεί βασική προϋπόθεση για την επίτευξη της «μέγιστης αποτροπής». Παράλληλα, προειδοποίησε ότι, εάν οι αντίπαλοι του Ιράν εξαπολύσουν εκ νέου στρατιωτικές ή τρομοκρατικές επιθέσεις, η Τεχεράνη και οι ένοπλες δυνάμεις της θα καθορίσουν τον χρόνο και τους όρους τερματισμού τους.

Ιδιαίτερη σημασία έχει και η εντολή για επικαιροποίηση και διεύρυνση της λεγόμενης «τράπεζας στόχων» των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων. Σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων IRNA, ο κατάλογος πρόκειται να περιλαμβάνει ευρύτερο φάσμα αμερικανικών και ισραηλινών περιουσιακών στοιχείων, υλικών και άυλων. Η αναφορά σε αντίποινα «χωρίς γεωγραφικούς περιορισμούς» υποδηλώνει ότι η Τεχεράνη δεν επιθυμεί να δεσμευτεί εκ των προτέρων ως προς τη γεωγραφική έκταση μιας ενδεχόμενης απάντησης.

Ωστόσο, την ώρα που η στρατιωτική ρητορική κλιμακώνεται, η ιρανική διπλωματία επιχειρεί να διατηρήσει ανοιχτούς τους διαύλους επικοινωνίας. Σε συνέντευξή του στο Al Jazeera, ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δήλωσε ότι δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή κανένα σχέδιο συνάντησης με Αμερικανούς αξιωματούχους, χαρακτηρίζοντας τις σχετικές πληροφορίες που κυκλοφορούν στα μέσα ενημέρωσης ως εικασίες.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ηράκλειο: Πένθος για τον Μιχάλη Σπυριδάκη που έφυγε από τη ζωή

Όπως διευκρίνισε, η Τεχεράνη δεν θεωρεί προς το παρόν αναγκαία μια απευθείας συνάντηση, καθώς οι όροι που έχει θέσει είναι σαφείς και οι μεσολαβητές συνεχίζουν τις διαβουλεύσεις. Ο ίδιος αποκάλυψε ότι το μήνυμα του Αμερικανού αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς εξετάστηκε προσεκτικά και αποτέλεσε αντικείμενο συζητήσεων σε υψηλό επίπεδο.

Ο Αραγτσί χαρακτήρισε θετική την προσπάθεια της αμερικανικής πλευράς να ανοίξει τον δρόμο για διάλογο και ευρύτερη συνεννόηση. Έσπευσε, ωστόσο, να προειδοποιήσει ότι, εάν πραγματικός στόχος της Ουάσινγκτον είναι να προκαλέσει διχασμό στην ιρανική πλευρά, μια τέτοια προσέγγιση θα αποτελέσει ακόμη ένα λάθος στη σειρά των προηγούμενων αμερικανικών χειρισμών.

Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών άφησε, πάντως, ανοιχτό το ενδεχόμενο διαπραγματεύσεων, σημειώνοντας ότι, εφόσον οι ΗΠΑ αποδεχθούν τους όρους της Τεχεράνης, θα αποφασιστεί εάν οι συνομιλίες θα πραγματοποιηθούν απευθείας ή μέσω μεσολαβητών. Παράλληλα, ανακοίνωσε την αποστολή ιρανικής αντιπροσωπείας στην Ντόχα, ενώ γνωστοποίησε ότι και ο αναπληρωτής του βρίσκεται στο Κατάρ για τη συνέχιση των διαβουλεύσεων.

Οι κινήσεις αυτές αναδεικνύουν τον σημαντικό ρόλο που επιχειρεί να διαδραματίσει το Κατάρ στην προσπάθεια αποκλιμάκωσης, διατηρώντας ανοιχτούς τους διαύλους μεταξύ των εμπλεκόμενων πλευρών. Η διπλωματική κινητικότητα, ωστόσο, δεν αναιρεί το γεγονός ότι οι διαφορές μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης παραμένουν σημαντικές, ενώ η εκατέρωθεν καχυποψία δυσχεραίνει την επίτευξη μιας συμφωνίας.

Οι συνέπειες μιας ενδεχόμενης νέας στρατιωτικής αναμέτρησης δεν θα περιορίζονταν στις δύο χώρες. Μια ευρύτερη σύγκρουση θα μπορούσε να συμπαρασύρει και άλλες δυνάμεις της περιοχής, να εντείνει την αστάθεια στον Περσικό Κόλπο και να προκαλέσει σοβαρές αναταράξεις στη διεθνή αγορά ενέργειας. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η ασφάλεια των Στενών του Ορμούζ, μιας από τις σημαντικότερες θαλάσσιες οδούς μεταφοράς πετρελαίου παγκοσμίως.

Το κρίσιμο ερώτημα είναι πλέον εάν οι απειλές και η στρατιωτική ετοιμότητα αποτελούν μέρος μιας στρατηγικής άσκησης πίεσης ενόψει διαπραγματεύσεων ή εάν οι δύο πλευρές προετοιμάζονται για έναν νέο κύκλο πολεμικής αντιπαράθεσης. Η Τεχεράνη επιχειρεί να συνδυάσει τη σκληρή αποτρεπτική γραμμή με τη διατήρηση διπλωματικών επιλογών, ενώ η Ουάσινγκτον καλείται να αποφασίσει εάν θα επιδιώξει μια συμφωνία ή θα ακολουθήσει μια περισσότερο συγκρουσιακή πορεία.

Σε κάθε περίπτωση, η Μέση Ανατολή βρίσκεται μπροστά σε μια κρίσιμη καμπή. Η στρατιωτική προειδοποίηση του Χαμενεΐ και οι δηλώσεις Αραγτσί αποτυπώνουν τις δύο παράλληλες κατευθύνσεις της ιρανικής πολιτικής: προετοιμασία για το ενδεχόμενο νέας σύγκρουσης, αλλά και διατήρηση ενός διαύλου συνεννόησης με τις Ηνωμένες Πολιτείες.

parapolitika.gr