Μισό ενοίκιο: Ποιοι μπορεί να κερδίσουν από το νέο σχέδιο

Το νέο μοντέλο επιχειρεί να κατεβάσει αυτή την απόδοση σε πιο ελεγχόμενα επίπεδα, δίνοντας ως αντιστάθμισμα φοροαπαλλαγή

Ένα νέο μοντέλο για φθηνότερη στέγη μπαίνει στο τραπέζι, με βασικό στόχο να δημιουργηθούν κατοικίες που θα νοικιάζονται με ελεγχόμενο και χαμηλότερο ενοίκιο. Στο επίκεντρο βρίσκεται η λογική του «μισού ενοικίου», δηλαδή ενός μισθώματος που δεν θα καθορίζεται αποκλειστικά από την αγορά, αλλά θα συνδέεται με συγκεκριμένα όρια και προϋποθέσεις.

Η παρέμβαση έρχεται σε μια περίοδο όπου η στεγαστική πίεση παραμένει έντονη. Τα ενοίκια έχουν αυξηθεί σημαντικά σε πολλές περιοχές, ενώ αρκετά νοικοκυριά διαθέτουν πλέον μεγάλο μέρος του εισοδήματός τους για τη στέγη. Έτσι, η κυβέρνηση επιχειρεί να ανοίξει έναν νέο δρόμο: φορολογικά κίνητρα για επενδυτές, με αντάλλαγμα πιο προσιτές κατοικίες για τους ενοικιαστές.

Πώς προκύπτει το «μισό ενοίκιο»

Η βασική ιδέα είναι ότι οι επενδυτές που θα συμμετάσχουν στο πρόγραμμα θα έχουν σημαντικό φορολογικό όφελος, υπό την προϋπόθεση ότι θα νοικιάζουν τα ακίνητα με προκαθορισμένο μίσθωμα. Με άλλα λόγια, το κράτος δεν δίνει απλώς φοροαπαλλαγή. Ζητά ως αντάλλαγμα χαμηλότερο και σταθερότερο ενοίκιο για τα νοικοκυριά.

Σύμφωνα με τα σενάρια που εξετάζονται, το ετήσιο μίσθωμα μπορεί να καθοριστεί διοικητικά στο 3%-4% της αντικειμενικής αξίας του ακινήτου. Αυτό σημαίνει ότι για ακίνητο αντικειμενικής αξίας 100.000 ευρώ, το ενοίκιο θα μπορούσε να διαμορφωθεί περίπου στα 250 ευρώ τον μήνα, εφόσον εφαρμοστεί το χαμηλότερο σενάριο.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ηράκλειο: Νεκρή στα κρατητήρια η 34χρονη που κατηγορούνταν ότι πέταξε το μωρό της στα σκουπίδια

Το στοιχείο αυτό αλλάζει τη συζήτηση για τη στεγαστική πολιτική. Γιατί η ρύθμιση δεν αντιμετωπίζει την κατοικία μόνο ως επενδυτικό προϊόν, αλλά και ως κοινωνική ανάγκη.

Το αντάλλαγμα για τους επενδυτές

Το πρόγραμμα λειτουργεί ως συμφωνία ανάμεσα στο Δημόσιο και την αγορά. Οι εταιρείες ή τα νομικά πρόσωπα που θα μετατρέψουν παλαιά ή ανενεργά κτίρια σε κατοικίες θα μπορούν να κερδίσουν πλήρη απαλλαγή από φόρους εισοδήματος για 10 χρόνια.

Ωστόσο, για να λάβουν το φορολογικό όφελος, θα πρέπει να δεσμευτούν σε μακροχρόνιες μισθώσεις και σε ενοίκια που δεν θα ξεπερνούν τα όρια του προγράμματος. Επομένως, το κέρδος του επενδυτή δεν θα προέρχεται από την ελεύθερη αύξηση των ενοικίων, αλλά από τη φορολογική ελάφρυνση και τη σταθερή απόδοση σε βάθος χρόνου.

Με αυτόν τον τρόπο, το κράτος προσπαθεί να μετακινήσει μέρος της αγοράς από τη λογική της γρήγορης απόδοσης στη λογική της μακροχρόνιας κατοικίας.

Γιατί αφορά άμεσα τα νοικοκυριά

Για τους ενοικιαστές, το μεγάλο ζητούμενο είναι αν το νέο μοντέλο μπορεί πράγματι να ρίξει το κόστος στέγασης. Αν το ενοίκιο συνδεθεί με την αντικειμενική αξία και όχι με τις διαρκείς πιέσεις της αγοράς, τότε αρκετά νοικοκυριά μπορεί να δουν πραγματική διαφορά στον μηνιαίο προϋπολογισμό τους.

Το παράδειγμα ενός ενοικίου γύρω στα 250 ευρώ για ακίνητο αντικειμενικής αξίας 100.000 ευρώ δείχνει το εύρος της πιθανής παρέμβασης. Σε περιοχές όπου τα ενοίκια έχουν εκτοξευθεί, ένα τέτοιο μίσθωμα θα μπορούσε να λειτουργήσει ως ανάχωμα στην ακρίβεια της κατοικίας.

Βεβαίως, το τελικό αποτέλεσμα θα εξαρτηθεί από την υπουργική απόφαση, τον αριθμό των ακινήτων που θα μπουν στο πρόγραμμα και τις περιοχές όπου θα εφαρμοστεί.

Τι αλλάζει σε σχέση με το σημερινό μοντέλο

Σήμερα, οι ιδιοκτήτες και οι επενδυτές συχνά αναζητούν απόδοση 5%-7% ετησίως από τα ενοίκια. Αυτό μεταφράζεται σε υψηλότερα μισθώματα για τους ενοικιαστές, ειδικά σε περιοχές με αυξημένη ζήτηση.

Το νέο μοντέλο επιχειρεί να κατεβάσει αυτή την απόδοση σε πιο ελεγχόμενα επίπεδα, δίνοντας ως αντιστάθμισμα φοροαπαλλαγή. Έτσι, το ενοίκιο δεν θα διαμορφώνεται αποκλειστικά με βάση το πόσο αντέχει η αγορά, αλλά με βάση ένα πλαίσιο που θα ορίζει το κράτος.

Αν η ρύθμιση λειτουργήσει, μπορεί να δημιουργήσει μια νέα κατηγορία κατοικιών: σπίτια με σταθερό και πιο προσιτό ενοίκιο, ειδικά για νοικοκυριά που σήμερα δυσκολεύονται να ανταποκριθούν στις τιμές της ελεύθερης αγοράς.

Το μεγάλο στοίχημα

Το στοίχημα είναι διπλό. Από τη μία πλευρά, η κυβέρνηση πρέπει να πείσει την αγορά ότι το φορολογικό κίνητρο αρκεί για να κινητοποιήσει επενδύσεις. Από την άλλη, πρέπει να διασφαλίσει ότι τα ενοίκια θα παραμείνουν πράγματι χαμηλά και δεν θα χαθεί ο κοινωνικός στόχος του μέτρου.

Επιπλέον, η επιτυχία του προγράμματος θα κριθεί από την ταχύτητα εφαρμογής. Αν οι μετατροπές παλαιών κτιρίων σε κατοικίες καθυστερήσουν, η επίδραση στην αγορά θα φανεί αργά. Αν όμως το πρόγραμμα ενεργοποιηθεί γρήγορα και προσελκύσει αρκετούς επενδυτές, μπορεί να προσθέσει σημαντικό αριθμό διαθέσιμων κατοικιών