Μονή Σινά: Ώρα μηδέν στις 24 Οκτωβρίου – Στον αέρα η περιουσία του ιστορικού μοναστηριού

Σε ένα από τα πιο κρίσιμα σταυροδρόμια της υπερχιλιοετούς ιστορίας της βρίσκεται η Ιερά Μονή της Αγίας Αικατερίνης στο Σινά , καθώς πλησιάζει η 24η Οκτωβρίου, ημερομηνία κατά την οποία ο Αιγυπτιακός Άρειος Πάγος αναμένεται να εκδώσει την τελική του απόφαση επί των διασταυρούμενων προσφυγών της Μονής και του αιγυπτιακού δημοσίου κατά της προγενέστερης απόφασης του Εφετείου Ισμαηλίας.

Τα μηνύματα που καταφθάνουν από το δικαστικό μέτωπο είναι εξαιρετικά ανησυχητικά. Οι εισηγήσεις των εισαγγελέων του Αρείου Πάγου απορρίπτουν το θεμελιώδες επιχείρημα της Σιναϊτικής Αδελφότητας περί δικαιώματος χρησικτησίας, ενώ παράλληλα κάνουν εν μέρει δεκτή την προσφυγή της αιγυπτιακής πλευράς. Η εξέλιξη αυτή τροφοδοτεί έντονους φόβους για μια δυσμενή δικαστική ετυμηγορία, η οποία ενδέχεται να στερήσει από το αρχαιότερο εν λειτουργία ορθόδοξο μοναστήρι σημαντικό μέρος της ακίνητης περιουσίας του, αποδυναμώνοντας το καθεστώς του.

Εσωτερικές τριβές και το διπλωματικό αδιέξοδο

Παράλληλα με τη δικαστική διαμάχη, οι προσπάθειες που καταβάλλονται τους τελευταίους δέκα μήνες για τη σύναψη εξωδικαστικού συμβιβασμού μεταξύ της Μονής και του αιγυπτιακού κράτους έχουν περιέλθει σε τέλμα. Παρά την ενεργό εμπλοκή και τις εξαντλητικές προσπάθειες της ελληνικής διπλωματίας να εξευρεθεί μια βιώσιμη λύση με το Κάιρο, οι διαπραγματεύσεις προσέκρουσαν σε εμπόδια λίγο πριν από την τελική υπογραφή.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Νέα επιδείνωση του καιρού από την Τετάρτη στην Κρήτη – Ανησυχία για τις περιοχές που δεν έχουν στεγνώσει από την προηγούμενη κακοκαιρία

Η πλευρά του ηγουμένου Συμεών και των μοναχών εμφανίζεται ιδιαίτερα διστακτική να προχωρήσει στην επικύρωση της συμφωνίας. Η επιφυλακτικότητα αυτή τροφοδοτείται από έντονες εσωτερικές αντιδράσεις, στις οποίες εμπλέκονται ο πρώην ηγούμενος Δαμιανός καθώς και εκκλησιαστικοί κύκλοι του Αγίου Όρους. Αν και το προσχέδιο της συμφωνίας δεν θεωρείται ιδανικό από όλες τις πλευρές, προέβλεπε την κατοχύρωση της φυσικής παρουσίας της Αδελφότητας, τη διασφάλιση της ομαλής λειτουργίας του μοναστηριού και την αναγνώρισή του ως νομικού προσώπου βάσει του αιγυπτιακού δικαίου, θωρακίζοντάς το από μελλοντικές αμφισβητήσεις.

Οι ιστορικές παραλείψεις και οι ευθύνες του παρελθόντος

Η παρούσα κρίση φέρνει στην επιφάνεια σοβαρές διαχρονικές αμέλειες δεκαετιών όσον αφορά τη νομική κατοχύρωση της ελληνορθόδοξης κληρονομιάς στο αιγυπτιακό δικαστικό σύστημα. Παράγοντες με γνώση των διαπραγματεύσεων επισημαίνουν ότι η απουσία ουσιαστικής νομικής θωράκισης στο παρελθόν συνετέλεσε καθοριστικά στη σημερινή αβεβαιότητα.

Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στους χειρισμούς των προηγούμενων δεκαετιών και ειδικότερα στη θητεία του πρώην ηγουμένου Δαμιανού. Κατά τη διάρκεια των δικαστικών διαδικασιών, υποστηρίχθηκε ότι ο πρώην ηγούμενος κατέθεσε πως κατείχε τις επίδικες εκτάσεις ως «εκκλησιαστικός θεματοφύλακας» και επόπτης, αναγνωρίζοντας ουσιαστικά ότι δεν υπήρχε νόμιμη δυνατότητα απόκτησης πλήρους κυριότητας. Παράλληλα, διευκρινίζεται ότιτο περίφημο ιστορικό έγγραφο προστασίας, το «Αχτιναμέ» του Μωάμεθ, προσέφερε διαχρονικά σεβασμό και προστασία στη θρησκευτική λατρεία, χωρίς όμως να αποτελεί τίτλο ιδιοκτησίας για τις γύρω εκτάσεις.

Στήριξη από τα Πατριαρχεία και η κρίσιμη καμπή

Μπροστά στον κίνδυνο μιας δυσμενούς εξέλιξης, τόσο το Οικουμενικό Πατριαρχείο όσο και το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων τάσσονται υπέρ της επίτευξης συμφωνίας. Τα δύο Πατριαρχεία εκτιμούν ότι, παρά τους όποιους αναγκαίους συμβιβασμούς, η υπογραφή της συμφωνίας αποτελεί τη μόνη οδό για να εξασφαλιστεί η απρόσκοπτη συνέχιση της αποστολής της Μονής.

Τα χρονικά περιθώρια πλέον έχουν στερέψει. Η Σιναϊτική Αδελφότητα καλείται να σταθμίσει τις συνέπειες μιας πιθανής ναυαγίου των συνομιλιών, καθώς το διακύβευμα της 24ης Οκτωβρίου υπερβαίνει την ακίνητη περιουσία: αφορά την ίδια τη νομική υπόσταση και το μέλλον του ιστορικού αυτού προμαχώνα της Ορθοδοξίας.