Νέος Κώδικας Αυτοδιοίκησης: Τέλος ο δεύτερος γύρος στις εκλογές

Οι «σιωπηλές» αλλαγές που, σύμφωνα με τον Γαβριήλ Κουρή, αποδυναμώνουν δήμους και περιφέρειες

Ο Δρ. Γαβριήλ Κουρής, Διοικητικός Επιστήμων, Σύμβουλος Οργάνωσης και Διοίκησης ΟΤΑ, τ. ΓΓ Δήμων, μιλά στο Cretaone 102,3 και στην Αντιγόνη Ανδρεάκη για τον νέο τρόπο εκλογής δημάρχων και περιφερειαρχών, τις καταργήσεις που πέρασαν απαρατήρητες, το ζήτημα των ανεξάρτητων συμβούλων και την έλλειψη ουσιαστικής αποκέντρωσης.

Με σημαντικές αλλαγές στον τρόπο εκλογής δημάρχων και περιφερειαρχών, αλλά και με διατάξεις που, σύμφωνα με τον κ. Κουρή, δημιουργούν νέα προβλήματα αντί να λύνουν παλαιότερα, συνοδεύεται ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Μιλώντας στο Cretaone 102.3 και στην Αντιγόνη Ανδρεάκη, ο κ. Κουρής χαρακτήρισε τον νέο Κώδικα μια σημαντική προσπάθεια κωδικοποίησης της νομοθεσίας, υπογράμμισε όμως ότι δεν αποτελεί τη συνολική μεταρρύθμιση που είχε ανάγκη η Αυτοδιοίκηση.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Παγκράτι: Πρώην αστυνομικός ο 62χρονος που βρέθηκε νεκρός – Τι εξετάζουν οι Αρχές

«Ο νέος Κώδικας αποτελεί μια πολύ σημαντική θεσμική παρέμβαση, καθώς συγκεντρώνει ένα κατακερματισμένο νομοθετικό πλαίσιο. Ωστόσο, παρουσιάστηκε ως συνολική μεταρρύθμιση, κάτι που στην πράξη δεν είναι, αφού σημαντικά πεδία παραμένουν εκτός», τόνισε.

Τέλος ο δεύτερος γύρος – Πώς θα εκλέγονται πλέον δήμαρχοι και περιφερειάρχες

Η μεγαλύτερη αλλαγή αφορά το εκλογικό σύστημα. Οι πολίτες δεν θα επιστρέφουν στις κάλπες τη δεύτερη Κυριακή, καθώς αυτή καταργείται.

Οι εκλογείς θα ψηφίζουν μία φορά, επιλέγοντας τον συνδυασμό της προτίμησής τους, ενώ παράλληλα θα δηλώνουν και μία δεύτερη εναλλακτική επιλογή ανάμεσα στους υπόλοιπους συνδυασμούς.

Εάν κανένας υποψήφιος δεν συγκεντρώσει το απαιτούμενο ποσοστό από την πρώτη καταμέτρηση, τότε θα ενεργοποιούνται οι δεύτερες προτιμήσεις των ψηφοφόρων των μικρότερων συνδυασμών, οι οποίες θα προσμετρώνται στους δύο επικρατέστερους για να αναδειχθεί ο νικητής.

«Η λογική του νέου συστήματος είναι να μεταφερθεί η διαδικασία της δεύτερης Κυριακής μέσα στην πρώτη κάλπη», εξήγησε ο κ. Κουρής.

Ωστόσο προειδοποίησε ότι η αλλαγή αυτή απαιτεί εκτεταμένη ενημέρωση των πολιτών.

«Το νέο σύστημα απαιτεί πολύ καλύτερη ενημέρωση των ψηφοφόρων. Διαφορετικά υπάρχει κίνδυνος να δημιουργηθούν προβλήματα και παρερμηνείες κατά την εφαρμογή του.»

Η διαβούλευση εγκλωβίστηκε στο εκλογικό σύστημα

Κατά τον ίδιο, η δημόσια συζήτηση εστίασε σχεδόν αποκλειστικά στην αλλαγή του εκλογικού νόμου, με αποτέλεσμα να περάσουν απαρατήρητες σοβαρές παρεμβάσεις στον τρόπο λειτουργίας της Αυτοδιοίκησης.

«Πέσαμε στην παγίδα της συζήτησης αποκλειστικά του εκλογικού συστήματος. Όλη η συζήτηση εξαφανίστηκε γύρω από αυτό, ενώ οι σημαντικές αλλαγές στη λειτουργία των δήμων και των περιφερειών πέρασαν στην αφάνεια.»

Καταργούνται οι εντεταλμένοι σύμβουλοι

Από τις σημαντικότερες αλλαγές που αναδεικνύει ο Γαβριήλ Κουρής είναι η κατάργηση των εντεταλμένων δημοτικών και περιφερειακών συμβούλων.

Όπως εξήγησε, επρόκειτο για έναν θεσμό που έδινε τη δυνατότητα σε δημάρχους και περιφερειάρχες να αναθέτουν εξειδικευμένες αρμοδιότητες σε αιρετούς χωρίς επιπλέον μισθολογική επιβάρυνση.

«Ήταν ένας θεσμός που υποστήριζε ουσιαστικά το έργο του δημάρχου και του περιφερειάρχη. Δεν αιτιολογήθηκε γιατί καταργείται.»

Παράλληλα, στις περιφέρειες καταργείται και ο θεσμός των επάρχων, γεγονός που, σύμφωνα με τον ίδιο, δημιουργεί σοβαρά προβλήματα ιδιαίτερα στις νησιωτικές περιοχές.

Περιορισμοί σε αντιδημάρχους και αντιπεριφερειάρχες

Ο νέος Κώδικας προβλέπει επίσης ότι συγκεκριμένες επαγγελματικές κατηγορίες δεν μπορούν πλέον να ορίζονται σε έμμισθες θέσεις αντιδημάρχων ή αντιπεριφερειαρχών.

«Δεν μπορούν πλέον να ορίζονται δημόσιοι υπάλληλοι, γιατροί του ΕΣΥ, μέλη ΔΕΠ, στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας. Πρόκειται για περιορισμούς που δημιουργούν περισσότερους αποκλεισμούς παρά λύσεις.»

Το λάθος με τους ανεξάρτητους συμβούλους

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στο ζήτημα των ανεξάρτητων δημοτικών συμβούλων, χαρακτηρίζοντας προβληματικό τον αποκλεισμό τους από συγκεκριμένες διαδικασίες.

Όπως εξήγησε, ο περιορισμός αυτός δεν προκύπτει από τον ίδιο τον νόμο, αλλά από εγκύκλιο του υπουργείου.

«Το άρθρο του νόμου δεν αναφέρει ότι οι ανεξάρτητοι δημοτικοί σύμβουλοι αποκλείονται. Αυτό προστέθηκε με εγκύκλιο. Μια εγκύκλιος όμως δεν μπορεί να περιορίζει δικαιώματα που δεν περιορίζει ο ίδιος ο νόμος.»

Ο ίδιος εκτίμησε ότι εφόσον υπάρξουν δικαστικές προσφυγές, η συγκεκριμένη ρύθμιση δύσκολα θα αντέξει.

«Θεωρώ ότι αν γίνουν προσφυγές, αυτή η διάταξη θα πέσει.»

Το μεγάλο κενό: Οι πόροι και η αυτοτέλεια της Αυτοδιοίκησης

Για τον Γαβριήλ Κουρή, το μεγαλύτερο πρόβλημα του νέου Κώδικα δεν είναι το εκλογικό σύστημα, αλλά το γεγονός ότι δεν αντιμετωπίζει το χρόνιο ζήτημα της οικονομικής και διοικητικής αυτοτέλειας των δήμων και των περιφερειών.

Όπως είπε, η Αυτοδιοίκηση εξακολουθεί να λειτουργεί με περιορισμένους πόρους και με μεγάλη εξάρτηση από το κεντρικό κράτος.

«Θα έπρεπε οι δήμοι και οι περιφέρειες να έχουν πραγματική διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια και όχι να εξαρτώνται από το μακρύ χέρι κάθε υπουργείου.»

Μάλιστα έκανε λόγο για ακόμη μεγαλύτερη συγκέντρωση εξουσιών.

«Αντί να έχουμε περισσότερη αποκέντρωση και μεταφορά αρμοδιοτήτων προς τα κάτω, βλέπουμε να ενισχύεται ακόμη περισσότερο το συγκεντρωτικό κράτος.»

«Έτσι οδηγείται στην απαξίωση η Αυτοδιοίκηση»

Ο κ. Κουρής επιστήμονας εκτιμά ότι ο νέος Κώδικας χάνει την ευκαιρία να ενισχύσει ουσιαστικά τον θεσμό της Αυτοδιοίκησης.

Όπως υπογράμμισε, χωρίς περισσότερες αρμοδιότητες, χωρίς επαρκείς οικονομικούς πόρους και χωρίς πραγματική αυτονομία, δήμοι και περιφέρειες θα συνεχίσουν να λειτουργούν με σοβαρούς περιορισμούς.

«Το πρόβλημα παραμένει το ίδιο: περισσότερες ευθύνες, λιγότεροι πόροι και συνεχής εξάρτηση από το κεντρικό κράτος. Αυτό δεν ενισχύει την Αυτοδιοίκηση· αντίθετα, οδηγεί σταδιακά στην απαξίωση της λειτουργίας της.»

Κλείνοντας, ο κ. Κουρής υπογράμμισε ότι το εκλογικό σύστημα από μόνο του δεν αρκεί για να αλλάξει την εικόνα της Αυτοδιοίκησης.

«Η ποιότητα της Αυτοδιοίκησης δεν κρίνεται μόνο από τον τρόπο εκλογής, αλλά κυρίως από τους ανθρώπους, τα εργαλεία που διαθέτει και την πραγματική δυνατότητα να ασκεί τις αρμοδιότητές της.»