Ευχαριστίες απευθύνει ο πρώην δήμαρχος Νεάπολης Νίκος Καστρινάκης

Για το Κέντρο Ιστορίας & Πολιτισμού στη Νεάπολη Λασιθίου
Ως απλός πολίτης της Νεάπολης οφείλω και επιθυμώ να εκφράσω και δημόσια την ικανοποίηση μου αλλά και τις ευχαριστίες μου σε όλους όσους συνέβαλαν στη λήψη της απόφασης του Πανεπιστημίου Κρήτης για την δημιουργία Κέντρου Ιστορίας και Πολιτισμού στη Νεάπολη.
Πρώτα στους τελευταίους πρωτεργάτες που είναι σαφώς η Διοίκηση του Πανεπιστημίου Κρήτης και ιδιαιτέρως ο Πρύτανης κ. Γ. Κοντάκης, η Σύγκλητος, ο συντοπίτης μας Συνεργάτης του Πανεπιστημίου κ. Ν. Κοκκίνης πρώην Βουλευτής Λασιθίου, ο Μητροπολίτης Πέτρας & Χερρονήσου κ.κ. Γεράσιμος, ο Δήμαρχος κ. Εμ. Μενεγάκης, ο Πρόεδρος της Δημ. Κοιν. Δημ. Γαλανάκης και η Δημοτική Αρχή Αγίου Νικολάου.
Θέλω όμως – και νομίζω ότι το δικαιούνται- να κάνω μια αναφορά μνήμης -ανωνύμως για συντομία – σε όσους έχουν συμβάλει στη δημιουργία των υποδομών – άυλων και υλικών- ώστε η Νεάπολη να δικαιούται μια τέτοια δομή, -μια και αδικήθηκε από την περιφερειακή κατανομή Πανεπιστημιακών Τμημάτων παρά τις τεκμηριωμένες προτάσεις που υπήρξαν-, και να μπορεί να την υποδεχτεί και να την υποστηρίξει ως Νομικό Πρόσωπο Πανεπιστημιακού κύρους για την Ιστορία, την Αρχαιολογία και τον Πολιτισμό της Κρήτης γενικότερα.

Νεάπολη

Σ αυτό το σημαντικό ορόσημο, αξίζει να ανακαλέσουμε στη μνήμη μας δράσεις, προσπάθειες, επιλογές ατομικές ή συλλογικές και να θυμηθούμε ποιοι και πως βοήθησαν, εκτός από εκείνους που σήμερα δίκαια και επάξια έλαβαν αυτή την απόφαση, στηριζόμενοι στις υπάρχουσες υποδομές και στα στοιχεία που βοήθησαν στην επιλογή τους. Μερικές από αυτές είναι:
1. Η επιλογή της Νεάπολης ως πρωτεύουσας του νεοσύστατου Νομού Λασιθίου από τον Κωστή Αδοσίδη το 1868 και η δημιουργία υποδομών και υπηρεσιών νομαρχιακού επιπέδου: πρώτο Γυμνάσιο στο Νομό Λασιθίου (ανακαινισμένο σήμερα), δικαστήρια (Πρωτοδικείο & Εισαγγελία), Νοσοκομείο, Στρατώνες, κ.α.
2. Τα ιστορικά Μοναστήρια της περιοχής, (με την πρόσφατη ανακαίνιση και επαναλειτουργία τους) και η έδρα της Επισκοπής Πέτρας με φωτισμένες οσιακές και ηγετικές μορφές, Μητροπολίτες με σπουδαίες πνευματικές δραστηριότητες.
3. Ο περικαλλής Μητροπολιτικός Ναός της Μ. Παναγίας (εγκαινιάστηκε το 1927 ύστερα από επίπονη προσπαθεια ανέγερσης), η πρόσφατη ανέγερση και λειτουργία του Πνευματικού Κέντρου Μ. Παναγίας και η ανακαίνιση του κτιρίου της Ι.Μ.Π. & Χ.
4. Η έδρα και λειτουργία της Δημογεροντίας Λασιθίου στη Νεάπολη και η ψηφιοποίηση των αρχείων της, πρόσφατα από την Ι.Μ. Π.& Χ.
5. Η λειτουργία Οικοκυρικής Σχολής, Οικοτροφείου και Παιδόπολης.
6. Η πνευματικότητα και η δημιουργία πολλών Νεαπολιτών με αποτύπωμα στη λογοτεχνία, την ποίηση και τη λαογραφία μέσω της έκδοσης εφημερίδων, βιβλίων, λειτουργίας τυπογραφείων, κ.α.)
7. Η ίδρυση και λειτουργία από τη δεκαετία του ’40 Λέσχης Επιστημόνων και Τουριστικού Ομίλου Νεάπολης.
8. Η ίδρυση και λειτουργία της Πολιτιστικής Εταιρείας Απάνω Μεραμπέλλου και του Λαογραφικού Μουσείου της από τη δεκαετία του ‘ 80 έως και σήμερα.
9. Η ίδρυση και λειτουργία των Τεχνικών Σχολών από τη δεκαετία του ‘70 (μοναδικές για το Νομό τότε).
10. Η ίδρυση και λειτουργία του Σταθμού Μέτρησης Ατμοσφαιρικής Ρύπανσης του Πανεπ. Κρήτης στο Φινοκαλιά στη δεκαετία του 2000.
11. Η ύπαρξη πνεύματος αλληλεγγύης και οι δωρητές –ευεργέτες οι οποίοι στήριξαν τα ιδρύματα της Νεάπολης σε δύσκολες περιόδους (Διαλυνάκειο Νοσοκομείο, Κοινωφελές Ίδρυμα Εμμαν. & Μαρίας Πιτυκάκη, Φθενάκη, Μαστροράκη κ.α.)
12. Η ίδρυση και λειτουργία του Ιστορικού Αρχείου Λασιθίου των Γενικών Αρχείων του Κράτους τη δεκαετία του 2000.
13. Η επανέναρξη νέου προγράμματος ανασκαφών στην αρχαία Δρήρο στη δεκαετία του 2000 με σημαντικά ευρήματα.
14. Ίδρυση και λειτουργία Κέντρου Έρευνας και ανάδειξης Κρητικού Πολιτισμού ως Νομικό Πρόσωπο του Δήμου Νεάπολης με εκδόσεις βιβλίων, συνέδρια (Λασιθιωτών Λαογράφων, Πολιτισμός του Νερού), εκδηλώσεις .
15. Η νομοθετική καθιέρωση της Νεάπολης ως ιστορικής έδρας του Δήμου Αγίου Νικολάου το 2010.
Όλες αυτές οι προσπάθειες και πάρα πολλές άλλες έγιναν διαχρονικά και όχι μόνο από έναν, με τη στήριξη πρωτίστως των κατοίκων και των απανταχού επώνυμων και ανώνυμων Νεαπολιτών, των ηγεσιών της Εκκλησίας (Μητροπολίτες), Πολιτικών (τοπικών βουλευτών), Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Δημοτικών αρχών) και Φορέων και δημιουργήθηκαν οι κτιριακές και οι άυλες υποδομές σ’ αυτή τη μικρή πόλη, τη Νεάπολη, ώστε να δικαιούται το Κέντρο Ιστορίας και Πολιτισμού του Πανεπιστημίου Κρήτης.
Χρέος όλων των σημερινών αλλά και των επόμενων είναι -και πρέπει να το κατανοήσουμε όλοι- να στηρίξουμε αυτή την πρωτοβουλία με κάθε τρόπο όχι μόνο για τη Νεάπολη αλλά για την Ιστορία, την Αρχαιολογία και τον Πολιτισμό του Νησιού μας ολόκληρου. Με έδρα τη Νεάπολη αλλά με δράσεις για όλη την Κρήτη.
Έχει πολύ έργο να προσφέρει αυτό το νεοσύστατο Κέντρο Ιστορίας και Πολιτισμού.
Εκτός από το Πανεπιστήμιο, χρειάζεται ουσιαστική στήριξη από την τοπική και την ευρύτερη κοινωνία Κρήτης. Καθένας, με τις δυνατότητές του, μπορεί να συμβάλλει για το καλύτερο.
Να σταθούμε στο ύψος των περιστάσεων, να σεβαστούμε αυτό το ιστορικό και πολιτισμικό βάρος και όλοι μαζί να πάμε ένα βήμα πιο μπροστά.