Από τα σημαντικότερα μυκηναϊκά μνημεία της Ελλάδας

Ο Ορχομενός είναι μία πόλη της Βοιωτίας, περίπου 40 λεπτά μακριά από τη Θήβα και περίπου 125 χιλιόμετρα και μιάμιση ώρα από το κέντρο της Αθήνας. Όπως σχεδόν όλες οι πόλεις και τα χωριά της πεδιάδας της Κωπαΐδας είναι ένας αγροτικός οικισμός, σε μια περιοχή που οι περισσότεροι έχουμε συνηθίσει απλά να διασχίζουμε ταξιδεύοντας στον αυτοκινητόδρομο Αθηνών- Λαμίας ή εκδράμοντας προς Αράχωβα χωρίς να θεωρούμε πως υπάρχει ιδιαίτερος λόγος για στάση. Όμως, ειδικά ο Ορχομενός έχει μερικά σημαντικά μνημεία αρχαιολογικού ενδιαφέροντος.

Μάλλον το σημαντικότερο από αυτά είναι ο Θολωτός Τάφος του Μινύα. Πρόκειται για μία κατασκευή της Μυκηναϊκής Περιόδου, υπολογίζεται γύρω στο 1.250 π.Χ. Το όνομα «τάφος του Μινύα» είναι μια σύμβαση, ανάλογη με εκείνη του τάφου του Αγαμέμνονα (ή του Ατρέα) στις Μυκήνες. Ο Μινύας ήταν ο μυθικός βασιλιάς του Ορχομενού και η «βάφτιση» του τάφου πιθανότατα έγινε από τον άνθρωπο που πρώτος τον ανέσκαψε συστηματικά, όπως και τις Μυκήνες, ο Ερρίκος Σλήμαν.

Αυτό έγινε την περίοδο 1881-1885. Ο Σλήμαν δεν ήταν ο πρώτος που επιχείρησε να ανασκάψει το συγκεκριμένο σημείο, καθώς όπως είναι γνωστό στις αρχές του 19ου αιώνα το ίδιο επιχείρησε και ο Λόρδος Έλγιν αλλά χωρίς επιτυχία.

Μετά τον Σλήμαν ο τάφος ανεσκάφη από τη Γαλλική Αρχαιολογική Σχολή και στη συνέχεια από τη Βαυαρική Ακαδημία Επιστημών. Όλη αυτή η προσπάθεια αποκάλυψε έναν μαρμάρινο τάφο που αποτελείται από 4 μέρη, το δρόμο, δηλαδή μία τάφρο, το στόμιο (είσοδο), τον θάλαμο (ένα ορθογώνιο πλευρικό μικρό δώμα) και τη θολό, δηλαδή ένα πελώριο οικοδόμημα με κωνική στέγη.

Εκεί, πρέπει αρχικά να είχαν ταφεί μέλη της βασιλικής οικογένειας του Ορχομενού και πιθανότατα στη συνέχεια χρησιμοποιήθηκε και ως τόπος φύλαξης θησαυρών. Πάντως, όταν ο Σλήμαν και οι άλλες ανασκαφικές ομάδες αποκάλυψαν τον μεγαλειώδη τάφο δεν βρήκαν πολύτιμα αντικείμενα, ασημένια, χάλκινα ή χρυσά όπως συνέβη σε άλλους μυκηναϊκούς τάφους. Οι τυμβωρύχοι είχαν προλάβει να κάνουν τη δουλειά τους, πιθανότατα πολύ καιρό πριν.