Τα Ανώγεια τιμούν σήμερα την 82η επέτειο από το Τρίτο Ολοκαύτωμα – Οι εκδηλώσεις μνήμης και το μήνυμα του δημάρχου Σωκράτη Κεφαλογιάννη στο cretaone.gr: «Η ιστορία δεν σταματάει όταν τελειώνουν τα γεγονότα»

Ογδόντα δύο χρόνια έχουν περάσει από την ημέρα που τα Ανώγεια βρέθηκαν αντιμέτωπα με τη θηριωδία των ναζιστικών κατοχικών δυνάμεων. Τον Αύγουστο του 1944, η ναζιστική βαρβαρότητα επιχείρησε να αφανίσει ένα χωριό-σύμβολο, μετατρέποντάς το σε… στάχτη. Ήταν 13 Αυγούστου 1944, όταν το χωριό γνώρισε το τρίτο και πιο καταστροφικό Ολοκαύτωμά του, πληρώνοντας βαρύ τίμημα για την αντιστασιακή του δράση.

Για να γίνει κατανοητό το μέγεθος της καταστροφής, αλλά και ο λόγος για τον οποίο τα Ανώγεια βρέθηκαν στο στόχαστρο των κατοχικών δυνάμεων, η ιστορία πρέπει να γυρίσει πίσω στα χρόνια της γερμανικής Κατοχής. Τότε, το χωριό είχε εξελιχθεί σε ένα από τα σημαντικότερα κέντρα της κρητικής Αντίστασης, προσφέροντας καταφύγιο και στήριξη σε αντιστασιακές ομάδες και συμμάχους.

Η δράση των Ανωγειανών δεν πέρασε απαρατήρητη από τους Γερμανούς. Μετά τα γεγονότα στη Δαμάστα, ο Γερμανός διοικητής της Κρήτης, στρατηγός Φρίντριχ-Βίλχελμ Μύλλερ, έδωσε την εντολή για την ισοπέδωση των Ανωγείων και την εκτέλεση ανδρών που θα εντοπίζονταν στην περιοχή.

Το πρωί της 13ης Αυγούστου 1944, γερμανικές δυνάμεις έφτασαν στα Ανώγεια. Οι κάτοικοι που πρόλαβαν να ενημερωθούν εγκατέλειψαν το χωριό και κατέφυγαν στα βουνά. Γυναίκες και παιδιά εκτοπίστηκαν, ενώ όσοι παρέμειναν πίσω και δεν κατάφεραν να απομακρυνθούν από τα σπίτια τους βρέθηκαν αντιμέτωποι με τον θάνατο.

Περίπου 25 κάτοικοι εκτελέστηκαν, ενώ τα σπίτια του χωριού λεηλατήθηκαν, πυρπολήθηκαν και ανατινάχθηκαν!

Η καταστροφή, μάλιστα, δεν ολοκληρώθηκε μέσα σε μία ημέρα. Οι λεηλασίες και οι κατεδαφίσεις συνεχίστηκαν για εβδομάδες, μέχρι τις αρχές Σεπτεμβρίου, αφήνοντας πίσω έναν τόπο σχεδόν ολοκληρωτικά κατεστραμμένο. Από τα περίπου 940 σπίτια των Ανωγείων κανένα δεν έμεινε άθικτο, ενώ περίπου 2.500 γυναίκες και παιδιά εκτοπίστηκαν. Ήταν η τρίτη μεγάλη καταστροφή στην ιστορία των Ανωγείων, μετά εκείνες του 1822 και του 1867.

«Η ιστορία δεν σταματάει όταν τελειώνουν τα γεγονότα»

Ο δήμαρχος Ανωγείων Σωκράτης Κεφαλογιάννης, μιλώντας στο cretaone.gr για τη συμπλήρωση των 82 χρόνων από το Τρίτο Ολοκαύτωμα, έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη σημασία της μνήμης και της ιστορικής γνώσης.

«82 χρόνια μετά από το τρίτο Ολοκαύτωμα των Γερμανών ναζί στα Ανώγεια, η ιστορία δεν σταματάει όταν τελειώνουν τα γεγονότα. Συνεχίζεται όσο θυμόμαστε, μελετάμε και διεκδικούμε.
Ευχόμαστε σε όλο τον κόσμο να υπάρχει ειρήνη, να μην υπάρχει πόλεμος και να έχουμε μια συνεχή ευημερία», ανέφερε ο δήμαρχος Ανωγείων.

Οι εκδηλώσεις για τα 82 χρόνια από το Ολοκαύτωμα

Οι εκδηλώσεις μνήμης πραγματοποιούνται σήμερα, 13 Αυγούστου, στα Ανώγεια, με την παρουσία του αντιπροέδρου της κυβέρνησης και υπουργού Επικρατείας Κωστή Χατζηδάκη. Το πρόγραμμα ξεκινά στις 11:00 το πρωί, στον Ιερό Ναό Αγίου Ιωάννη, όπου θα πραγματοποιηθεί η άφιξη των επισήμων και η δοξολογία.

Στη συνέχεια, στον χώρο του Ηρώου, στην πλατεία «Αρμί», θα τελεστεί επιμνημόσυνη δέηση, χοροστατούντος του Μητροπολίτη Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου κ.κ. Προδρόμου.

Έπειτα θα ακολουθήσει η κεντρική ομιλία με θέμα «Ανώγεια: Το αύριο που άνθισε πάνω στις στάχτες του χθες», από την οικονομολόγο Δέσποινα Σαλούστρου.

Στη συνέχεια, θα ανακρουστεί ο Εθνικός Ύμνος, ενώ η εκδήλωση θα ολοκληρωθεί με το «Ω, Παναγιά μου Ανωγειανή», απόσπασμα από το τραγούδι της Ειρήνης Αναγνωστάκη, το οποίο θα αποδώσει ο Γιώργης Βρέντζος (Κάτης).