Πλατύς Ποταμός: Στο…«περίμενε» για το εμβληματικό έργο που θα «ξεδιψάσει» νότιο Ρέθυμνο και Μεσαρά

Μέχρι τα τέλη Ιουνίου η πολυπόθητη δημοπράτηση του έργου που είναι στα «σκαριά» εδώ και δεκαετίες 

Στο «περίμενε» βρισκόμαστε ακόμα ως προς το εμβληματικό έργο του Πλατύ Ποταμού που θα «ξεδιψάσει» το νότιο Ρέθυμνο και τη Μεσαρά, με τον χρόνο να μετρά αντίστροφα καθώς η πολυπόθητη δημοπράτηση έχει προσδιοριστεί για το β’ 3μηνο του 2026.

Μια δημοπράτηση την οποία περιμένουμε πως και πώς και η οποία θα αποτελέσει ορόσημο για το νησί μας. Μιλάμε άλλωστε για ένα μεγάλο σε μέγεθος και κόστος (της τάξης των 200 εκατ. ευρώ) σύνθετο αναπτυξιακό έργο, το οποίο αφορά στην κατασκευή του φράγματος Πλατύ στην Περιφερειακή Ενότητα Ρεθύμνου, στην κατασκευή αγωγού μεταφοράς νερού στην πεδιάδα της Μεσαράς και στην κατασκευή αρδευτικού δικτύου σε περιοχές του Ρεθύμνου.

Με το έργο να έχει ξεμπλοκάρει οριστικά πλέον εδώ και λίγους μήνες, η απάντηση που έλαβε η βουλευτής Ηρακλείου του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ Ελένη Βατσινά από τις αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Υποδομών δεν μας έκανε σοφότερους αφού ουσιαστικά επαναλαμβάνονται οι γνωστές δεσμεύσεις: Πως δηλαδή είμαστε εν’ αναμονή της κήρυξης των απαλλοτριώσεων, για τις οποίες έχει εξασφαλιστεί κονδύλι ύψους 15 εκατ. ευρώ και πως εντός του β’ τριμήνου του 2026, δηλαδή μέχρι τα τέλη Ιουνίου θα δημοπρατηθεί το σύνθετο έργο, ώστε να μετά από δεκαετίες συζητήσεων να μπει επιτέλους σε τροχιά υλοποίησης.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ρέθυμνο: Η οικογενειακή επίσκεψη κατέληξε σε τραγωδία – Βρήκε νεκρή την μητέρα του

Όπως είχε ενημερωθεί  στην εκπνοή του 2025  ο δήμαρχος Αμαρίου Παντελής Μουρτζανός, από διευθυντικά στελέχη του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, η δημοπράτηση του φράγματος Πλατύ Ποταμού αναμένεται μέσα στο β’ τρίμηνο του 2026! Δημοπράτηση που περιμένουν πως και πως σε δυο νομούς, όχι μόνο στο Ρέθυμνο αλλά και στη Μεσαρά, για ένα εμβληματικό έργο, τεράστιο σε σημασία και κόστος βεβαίως (της τάξης των 200 εκατ. ευρώ) που έχει εξαγγείλει , θυμίζουμε, ο ίδιος ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης κατά την παρουσίαση του Σχεδίου Ανάπτυξης της Π.Ε. Ρεθύμνου (12-12-2024).

Αντίστοιχη ενημέρωση έλαβε και η βουλευτής Ηρακλείου του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ Ελένη Βατσινά. Η απάντηση που έλαβε από  από την Διεύθυνση Αντιπλημμυρικών & Εγγειοβελτιωτικών Έργων της Ειδικής Γραμματείας Υδραυλικών Έργων και Κτιρίων του Υπουργείου Υποδομών είναι πως βρισκόμαστε εν’ αναμονή της κήρυξης των απαλλοτριώσεων για να ακολουθήσει στη συνέχεια η δημοπράτηση.

Το μοναδικό νεότερο στοιχείο είναι πως έκλεισαν και τυπικά οι διαδικασίες της χρηματοδότησης καθώς εγκρίθηκε η ένταξη του έργου στο ΕΠΑ 2021-2025 με συνολικό προϋπολογισμό 180 εκατ. ευρώ για την κατασκευή, καθώς και επιπλέον 15 εκατ. ευρώ για απαλλοτριώσεις.

«Μετά την απόφαση αυτή, αναμένεται η κήρυξη των απαλλοτριώσεων, ώστε το έργο να προκηρυχθεί εντός του Β’ τριμήνου του 2026» είναι η απάντηση του Υπουργείου και πλέον ο χρόνος μετρά αντίστροφα για την δημοπράτηση.

Με βάση την τελευταία απάντηση δεν προκύπτει κάποιο εμπόδιο ή ανατροπή ως προς τη δρομολόγηση του έργου, οπότε αναγκαστικά περιμένουμε να επιβεβαιωθεί και στην πράξη η δέσμευση για την δημοπράτηση ως τα τέλη Ιουνίου. Το επισημαίνουμε διότι θα πρέπει να θυμίσουμε πως πέρσι τέτοια εποχή είχε δοθεί αντίστοιχο χρονοδιάγραμμα δημοπράτησης για το φράγμα του Πλατύ ποταμού, για το β’ τρίμηνο του 2025 !

Ελένη Βατσινά: Αναμένουμε (επιτέλους) την προκήρυξη του έργου

«Αντίστροφη μέτρηση για τη δημοπράτηση του φράγματος του Πλατύ Ποταμού, που θα φέρει τη λύση και για την λεκάνη της Μεσαράς όπου καταγράφεται σοβαρή υποβάθμιση του υδροφορέα και φαινόμενα καθίζησης λόγω της χρόνιας υποβάθμισης. Η απάντηση από την Διεύθυνση Αντιπλημμυρικών & Εγγειοβελτιωτικών Έργων της Ειδικής Γραμματείας Υδραυλικών Έργων και Κτιρίων του Υπουργείου Υποδομών σε σχετική ερώτηση της βουλευτή Ηρακλείου ΠΑΣΟΚ, Ελένης Βατσινά παραπέμπει σε ένα έργο που μετράει δεκαετίες συζητήσεων και καθυστερήσεων και έχει χαρακτηριστεί ήδη από το 2018 ως μεγάλο, σύνθετο και ειδικό έργο εθνικού επιπέδου, με την παράλληλη ένταξή του στον προγραμματικό σχεδιασμό της Γενικής Γραμματείας Υποδομών. Ο χαρακτηρισμός αυτός επιτρέπει την επιτάχυνση των διαδικασιών ωρίμανσης, που περιλαμβάνουν την επικαιροποίηση υφιστάμενων μελετών, την εκπόνηση νέων και την προώθηση των διαδικασιών δημοπράτησης.

Σύμφωνα με την απάντηση, επιβεβαιώνεται η στρατηγική σημασία του έργου του Φράγματος Πλατύ και Γερακαρίου, που στοχεύει στην άρδευση περίπου 45.000 στρεμμάτων, την ενίσχυση του υδατικού ισοζυγίου της Μεσαράς μέσω μεταφοράς πλεονάζοντος νερού, καθώς στον τεχνητό εμπλουτισμό του υπόγειου υδροφορέα, με στόχο την αποκατάστασή του και την αντιμετώπιση των φαινομένων υποβάθμισης και καθίζησης» αναφέρεται σε σχετική ενημέρωση από το γραφείο της Ελένης Βατσινά και επισημαίνεται:

«Παράλληλα, εγκρίθηκε η ένταξη του έργου στο ΕΠΑ 2021-2025 με συνολικό προϋπολογισμό 180 εκατ. ευρώ για την κατασκευή, καθώς και επιπλέον 15 εκατ. ευρώ για απαλλοτριώσεις. Μετά την απόφαση αυτή, αναμένεται η κήρυξη των απαλλοτριώσεων, ώστε το έργο να προκηρυχθεί εντός του Β’ τριμήνου του 2026.

Σε δήλωσή της η βουλευτής υπογραμμίζει την μακρά απραξία από τις πρώτες ιδέες για την ανάγκη αξιοποίησης των υδάτων του Πλατύ ποταμού κατά τη δεκαετία του ’80 ως και το 2018 οπότε το θέμα επανήλθε με τον χαρακτήρα… του κατεπείγοντος μπροστά στην υδατική κρίση και την ανάγκη προστασίας και αποκατάστασης του υδροφορέα της Μεσαράς αλλά και του νότιου Ρεθύμνου.

Η Ελένη Βατσινά τονίζει χαρακτηριστικά:

«Μιλάμε για ένα έργο που συζητείται εδώ και πάνω από τέσσερις δεκαετίες. Στις αρχές της δεκαετίας του 2000 το έργο επανήλθε δυναμικά, με πιο ολοκληρωμένες μελέτες και σαφή σχεδιασμό: όχι μόνο την κατασκευή φράγματος, αλλά και αγωγού μεταφοράς νερού προς τη Μεσαρά, ανάπτυξη αρδευτικών δικτύων και ακόμη και ενίσχυση του ταμιευτήρα Φανερωμένης. Παρ’ όλα αυτά, η τελευταία 20ετία βρίσκει το έργο “βαλτωμένο” ξανά, με θύμα ξανά… την ελληνική περιφέρεια.

Μπορεί το 2018 το έργο να επανήλθε στο προσκήνιο με τον χαρακτηρισμό του ως εθνικής σημασίας όμως και πάλι χάθηκαν πολύτιμα χρόνια σε μια ατέρμονη διαδικασία “ωρίμανσης”, την ώρα που ο υδροφορέας της Μεσαράς καταρρέει, η υπεράντληση συνεχίζεται και τα φαινόμενα καθίζησης εντείνονται.

Η πραγματικότητα είναι σκληρή: απέναντι σε ένα σοβαρότατο υδατικό και περιβαλλοντικό πρόβλημα, το κεντρικό κράτος κινείται με αδιανόητα αργούς ρυθμούς, χωρίς την αίσθηση του κατεπείγοντος που απαιτούν οι συνθήκες.

Αναμένουμε –έστω τώρα, έστω με χαρακτηριστική αργοπορία– την πολυπόθητη δημοπράτηση εντός του Β’ τριμήνου του 2026, όπως αναφέρει το Υπουργείο. Αυτή τη φορά δεν υπάρχουν περιθώρια για νέες αναβολές. Η κοινωνία της Μεσαράς δεν αντέχει άλλη κοροϊδία».

Το εμβληματικό έργο του Πλατύ Ποταμού

Το εμβληματικό αναπτυξιακό έργο που η Κρήτη περιμένει εδώ και δεκαετίες, αφορά στην κατασκευή του φράγματος Πλατύ στην Περιφερειακή Ενότητα Ρεθύμνου, την κατασκευή αγωγού μεταφοράς νερού στην πεδιάδα της Μεσαράς και την κατασκευή αρδευτικού δικτύου σε περιοχές του Ρεθύμνου. Το συνολικό έργο αποτελείται από τρία διακριτά έργα:

1. Το Φράγμα – Ταμιευτήρα Πλατύ ποταμού όπου θα κατασκευαστούν το ανάχωμα του φράγματος, ο υπερχειλιστής και η εκτροπή του ποταμού προς τα αρδευτικά δίκτυα καθώς και έργα οδοποιίας.

2.Ο Αγωγός μεταφοράς νερού, μήκους 18,6 χλμ., συμπεριλαμβανομένων και δύο σηράγγων μήκους 3,4 χλμ., από το φράγμα Πλατύ προς τη Μεσαρά.

3.Το Αρδευτικό δίκτυο, εντός των ορίων της υδρολογικής λεκάνης του ποταμού Πλατύ, το οποίο θα καλύπτει την άρδευση αξιοποιώντας το νερό από τον ταμιευτήρα του φράγματος. Το συνολικό έργο αποτελείται από 24 ανεξάρτητα αρδευτικά δίκτυα, 23 δεξαμενές αναρρύθμισης και 20 αντλιοστάσια.

Σκοπός του έργου είναι η άρδευση σε απόλυτη προτεραιότητα 45.000 στρεμμάτων καθαρής αρδευόμενης έκτασης, η μεταφορά, με αγωγό που λειτουργεί με βαρύτητα, του πλεονάζοντος πλημμυρικού μέσου ετήσιου όγκου νερού, στη δυτική περιοχή της μεγάλης πεδιάδας της Μεσσαράς για την ενίσχυση του ελλειμματικού υδατικού ισοζυγίου της, με συμπληρωματική πλήρωση του ταμιευτήρα Φανερωμένης, ο τεχνητός εμπλουτισμός του υπόγειου υδροφορέα της πεδιάδας της Μεσσαράς με στόχο την σταδιακή αποκατάστασή του και η έμμεση αύξηση της δυνατότητας άρδευσης των γεωργικών εκτάσεων στην περιοχή της Μεσσαράς χωρίς να δημιουργείται πρόβλημα στον υδροφόρο ορίζοντα της πεδιάδας.
Υπενθυμίζεται ότι για τη χρηματοδότηση του έργου υπεγράφησαν δανειακές συμβάσεις με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και την Τράπεζα του Συμβουλίου της Ευρώπης ποσού 80 εκ. ευρώ με την ΕΙΒ και 80 εκ. ευρώ με την CEB.