Στέιτ Ντιπάρτμεντ για τουρκολιβυκό μνημόνιο: «Ναι» σε διμερείς διαπραγματεύσεις Ελλάδα – Τουρκία

Διπλωματικές ισορροπίες κρατά η Ουάσιγκτον μετά το «πράσινο φως» της λιβυκής Βουλής – Η άμεση αντίδραση της Αθήνας και το αυστηρό μπλόκο της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Έκκληση για άμεση προσφυγή στο τραπέζι των διμερών διαπραγματεύσεων απευθύνει στην Αθήνα και την Άγκυρα το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών. Η τοποθέτηση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ έρχεται ως απόρροια της πρόσφατης επικύρωσης του τουρκολιβυκού μνημονίου από το κοινοβούλιο της Λιβύης.

Ωστόσο, η Ουάσιγκτον επιλέγει να κρατήσει αποστάσεις, αποφεύγοντας να πάρει σαφή θέση σχετικά με τη νομιμότητα του συμφώνου και εστιάζοντας αποκλειστικά στη διπλωματική διευθέτηση των θαλάσσιων ζωνών στην Ανατολική Μεσόγειο.

«Ίσες αποστάσεις» και έμφαση στις επενδύσεις

Απαντώντας σε δημοσιογραφικές ερωτήσεις, εκπρόσωπος του αμερικανικού ΥΠΕΞ σημείωσε πως η επίλυση των εκκρεμοτήτων μεταξύ των χωρών της περιοχής αποτελεί το «κλειδί» για την προσέλκυση επενδύσεων και την έναρξη ενεργειακών ερευνών.

«Ενθαρρύνουμε σταθερά τους εταίρους μας στην Ανατολική Μεσόγειο να επιλύουν τις όποιες θαλάσσιες διαφορές τους μέσω καλόπιστου διαλόγου», ανέφερε το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, προσθέτοντας πως «η διευθέτηση αυτών των ζητημάτων ωφελεί όλα τα μέρη, ανοίγοντας τον δρόμο για εμπορικές ευκαιρίες και έρευνες προς όφελος ολόκληρης της περιοχής».

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Γυναίκα αποπειράθηκε να αρπάξει 7χρονη από τα χέρια του πατέρα της στο μετρό του Λονδίνου

Παράλληλα, η αμερικανική διπλωματία υπενθύμισε τη συμμαχική σχέση των δύο χωρών στο πλαίσιο της ΝΑΤΟϊκής συμμαχίας, προτρέποντας την Ελλάδα και την Τουρκίανα επιλύσουν τις διαφωνίες τους απευθείας.

Η στροφή της Λιβύης και η κατηγορηματική άρνηση της Αθήνας

Η παρέμβαση των ΗΠΑ πυροδοτήθηκε από την απόφαση της Βουλής των Αντιπροσώπων της Λιβύης να υπερψηφίσει το μνημόνιο θαλάσσιας οριοθέτησης που είχε υπογραφεί το 2019 με την Τουρκία.

Η κίνηση αυτή συνιστά θεαματική μεταστροφή για το κοινοβούλιο της ανατολικής Λιβύης, το οποίο το 2020 είχε απορρίψει τη συμφωνία. Η αλλαγή στάσης αποδίδεται στη σταδιακή αναθέρμανση των σχέσεων της Άγκυρας με την πλευρά του στρατάρχη Χαλίφα Χαφτάρ.

Από την πλευρά της, η ελληνική διπλωματία αντέδρασε άμεσα και κατηγορηματικά:

• Ακυρότητα: Η Αθήνα ξεκαθαρίζει ότι η έγκριση από τη λιβυκή Βουλή δεν προσδίδει καμία νομιμότητα στο μνημόνιο, το οποίο παραμένει παράνομο και ανυπόστατο.
• Παραβίαση Διεθνούς Δικαίου: Το ελληνικό ΥΠΕΞ υπογραμμίζει ότι η συμφωνία καταπατά το Δίκαιο της Θάλασσας, αγνοώντας παντελώς τα δικαιώματα των ελληνικών νησιών.
• Διεθνείς ενέργειες: Η Ελλάδα έχει ήδη ενημερώσει εταίρους και συμμάχους, διαμηνύοντας πως θα προστατεύσει τα κυριαρχικά της δικαιώματα με κάθε διαθέσιμο μέσο.

Σκληρή γραμμή από τις Βρυξέλλες: «Άκυρη η συμφωνία»

Σε αντίθεση με την «ουδέτερη» στάση της Ουάσιγκτον, η Ευρωπαϊκή Ένωση εμφανίζεται απόλυτη. Με επίσημη δήλωση της Ύπατης Εκπροσώπου, Κάγια Κάλας, οι Βρυξέλλεςξεκαθάρισαν ότι η απόφαση του λιβυκού κοινοβουλίου δεν αλλάζει την ουσία.

Η ΕΕ υπογραμμίζει ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο:

1. Παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών.
2. Αντίκειται στο Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS).
3. Δεν παράγει κανένα έννομο αποτέλεσμα για τα υπόλοιπα κράτη.

Η διακριτή αυτή διαφορά στη διατύπωση αναδεικνύει δύο διαφορετικές στρατηγικές: την ώρα που η ΕΕ απορρίπτει ευθέως το σύμφωνο, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ επιλέγει τον ρόλο του επιτήδειου ουδέτερου, πιέζοντας για εφ’ όλης της ύλης ελληνοτουρκικό διάλογο.