Συναγερμός για τη κυβερνοεπίθεση στην Κρήτη: «Δεν θέλουν χρήματα, θέλουν να δείξουν ότι μπορούν» – Η προειδοποίηση σύμβουλου Ψυχικής Υγείας Διαδικτύου

Ο Νίκος Βασιλάκος μιλά στο Cretaone για τις κυβερνοεπιθέσεις σε επαγγελματικά ψυγεία, τον κίνδυνο αλλοίωσης τροφίμων και τα μέτρα προστασίας που πρέπει να λάβουν άμεσα επιχειρήσεις και καταναλωτές

Μια νέα μορφή κυβερνοεπιθέσεων, που δεν στοχεύει απαραίτητα στην υποκλοπή προσωπικών δεδομένων ή στην απόσπαση χρημάτων, αλλά μπορεί να επηρεάσει ακόμη και την ασφάλεια των τροφίμων, προκαλεί προβληματισμό σε επαγγελματίες και καταναλωτές.

Οι πρόσφατες καταγγελίες για παραβιάσεις συστημάτων απομακρυσμένου ελέγχου επαγγελματικών ψυγείων σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας, μεταξύ των οποίων και η Κρήτη, αναδεικνύουν μια διαφορετική διάσταση της κυβερνοασφάλειας: την ευπάθεια καθημερινών συσκευών και υποδομών που είναι συνδεδεμένες στο διαδίκτυο.

Μιλώντας στο Cretaone.gr, ο Νίκος Βασιλάκος, σύμβουλος Ψυχικής Υγείας Διαδικτύου, εξηγεί γιατί τέτοιου είδους επιθέσεις μπορούν να προκαλέσουν αναστάτωση πολύ μεγαλύτερη από μια συνηθισμένη τεχνική βλάβη, ενώ απευθύνει συγκεκριμένες συστάσεις προς τους επαγγελματίες και τους πολίτες.

«Δεν είναι επίθεση σε σούπερ μάρκετ – Είναι επίθεση στο κρύο που κρατάει το φαγητό μας ασφαλές»

Ο κ. Βασιλάκος δίνει ιδιαίτερη έμφαση στο γεγονός ότι οι επιθέσεις αυτές αγγίζουν μια από τις πιο βασικές λειτουργίες της καθημερινότητας: τη σωστή συντήρηση των τροφίμων.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Διασώστες του ΕΚΑΒ επανέφεραν 28χρονο που έπαθε ανακοπή στο σπίτι του στη Θεσσαλονίκη

«Αυτό δεν είναι επίθεση σε σούπερ μάρκετ. Είναι επίθεση στο πιο καθημερινό πράγμα που έχουμε. Το κρύο που κρατάει το φαγητό μας ασφαλές», επισημαίνει χαρακτηριστικά.

Όπως εξηγεί, σε αντίθεση με άλλες μορφές ηλεκτρονικού εγκλήματος, στις συγκεκριμένες περιπτώσεις δεν έχει αναφερθεί απαίτηση λύτρων ή κλοπή δεδομένων.

«Κανείς δεν ζήτησε λύτρα. Κανείς δεν έκλεψε δεδομένα. Κάποιος ανέβασε τη θερμοκρασία και έφυγε», αναφέρει, εκτιμώντας ότι πίσω από τέτοιες ενέργειες ενδέχεται να βρίσκεται η επιθυμία επίδειξης της δυνατότητας παρέμβασης σε κρίσιμες καθημερινές λειτουργίες.

«Άρα δεν μιλάμε για εγκληματίες που θέλουν χρήματα. Μιλάμε για κάποιον που θέλει να δείξει ότι μπορεί», τονίζει.

Πρόκειται για την εκτίμηση του ίδιου σχετικά με τα πιθανά κίνητρα των δραστών, καθώς δεν έχει παρουσιαστεί οριστικό πόρισμα για την ταυτότητα ή τους σκοπούς τους.

«Σε κάνουν να αμφιβάλλεις» – Η αναστάτωση ως στόχος

Σύμφωνα με τον κ. Βασιλάκο, η σοβαρότητα μιας τέτοιας επίθεσης δεν περιορίζεται μόνο στις πιθανές οικονομικές ζημιές που μπορεί να προκαλέσει.

Το γεγονός ότι μια επιχείρηση δεν γνωρίζει αρχικά αν αντιμετωπίζει τεχνική βλάβη ή κακόβουλη παρέμβαση μπορεί να καθυστερήσει την αντίδρασή της και να δημιουργήσει έντονη ανασφάλεια.

«Γιατί ψυγεία; Γιατί δεν σκοτώνουν. Σε κάνουν όμως να αμφιβάλλεις», σημειώνει.

Αναφερόμενος στο περιστατικό που καταγγέλθηκε σε επιχείρηση στην Κηφισιά, περιγράφει την αβεβαιότητα που επικράτησε όταν οι υπεύθυνοι προσπαθούσαν να καταλάβουν τι είχε συμβεί.

«Στην Κηφισιά οι άνθρωποι έχασαν μια ώρα ρωτώντας: “Βλάβη είναι ή μας χτύπησαν;”. Αυτή η ώρα είναι ο στόχος», υπογραμμίζει.

Ο ίδιος αναφέρεται και σε αντίστοιχες επιθέσεις στη Γαλλία, κάνοντας λόγο για εκατοντάδες επηρεαζόμενα καταστήματα και σημαντικές απώλειες τροφίμων.

«Στη Γαλλία 700 μαγαζιά, εκατομμύρια σε πεταμένα τρόφιμα και ακόμα δεν ξέρουμε ποιος. Ίσως να μην το μάθουμε ποτέ», αναφέρει.

Από τα επαγγελματικά ψυγεία μέχρι τη θέρμανση – Οι κίνδυνοι των συνδεδεμένων συσκευών

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η επισήμανσή του ότι πολλές συσκευές που χρησιμοποιούνται καθημερινά, τόσο από επιχειρήσεις όσο και από πολίτες, λειτουργούν πλέον μέσω διαδικτύου.

Αυτή η δυνατότητα προσφέρει ευκολία και απομακρυσμένο έλεγχο, δημιουργεί όμως και νέες απαιτήσεις προστασίας.

«Ό,τι συνδέσαμε στο ίντερνετ για ευκολία, το συνδέσαμε και για όποιον θέλει να κάνει ζημιά», τονίζει.

Όπως εξηγεί, τα επαγγελματικά ψυγεία, τα συστήματα θέρμανσης και άλλες εγκαταστάσεις συχνά δεν αντιμετωπίζονται από τους ιδιοκτήτες τους ως υπολογιστικά συστήματα που χρειάζονται μέτρα κυβερνοασφάλειας.

«Το ψυγείο, η θέρμανση, το αντλιοστάσιο, κανείς δεν τα θεωρεί υπολογιστές. Γι’ αυτό είναι τα πιο εύκολα να χτυπηθούν από χάκερ», επισημαίνει.

Η τοποθέτησή του αποκτά ιδιαίτερη σημασία για επιχειρήσεις της Κρήτης που βασίζονται καθημερινά σε εγκαταστάσεις ψύξης, όπως κρεοπωλεία, σούπερ μάρκετ, επιχειρήσεις κατεψυγμένων προϊόντων και αποθήκες τροφίμων.

Τι πρέπει να προσέχουν οι καταναλωτές στα κατεψυγμένα προϊόντα

Ο κ. Βασιλάκος απευθύνει παράλληλα μήνυμα ψυχραιμίας προς τους καταναλωτές, τονίζοντας ότι δεν υπάρχει λόγος πανικού ή μαζικών αγορών.

«Τι κάνει ο πολίτης; Δεν τρέχει να αδειάσει ράφια. Αυτό ακριβώς θέλει ο δράστης», αναφέρει.

Αντίθετα, συστήνει στους καταναλωτές να είναι προσεκτικοί κατά την αγορά κατεψυγμένων προϊόντων και να παρατηρούν ενδείξεις που ενδέχεται να δημιουργούν υποψίες για προβληματική συντήρηση.

Συγκεκριμένα, αναφέρει ότι χρειάζεται προσοχή όταν:

• Τα κατεψυγμένα τρόφιμα έχουν κολλήσει μεταξύ τους σε μία ενιαία μάζα.
• Υπάρχει ασυνήθιστη συσσώρευση πάγου στο εσωτερικό της συσκευασίας.
• Η συσκευασία εμφανίζεται παραμορφωμένη ή παρουσιάζει άλλες ύποπτες αλλοιώσεις.

«Ξεπάγωσε και ξαναπάγωσε; Πρέπει να το αφήσετε. Δεν το αγοράζετε», τονίζει.

Οι ενδείξεις αυτές δεν αποδεικνύουν από μόνες τους ότι ένα προϊόν έχει αποψυχθεί και επανακαταψυχθεί. Σε περίπτωση αμφιβολίας για την ασφαλή συντήρησή του, ο καταναλωτής καλό είναι να αποφεύγει την αγορά και να ζητά διευκρινίσεις από την επιχείρηση.

Η ερώτηση που πρέπει να κάνουν σήμερα οι επιχειρηματίες στον ψυκτικό τους

Ιδιαίτερα σαφής είναι η σύσταση του Νίκου Βασιλάκου προς τους ιδιοκτήτες επιχειρήσεων που διαθέτουν επαγγελματικά ψυγεία με δυνατότητα απομακρυσμένου ελέγχου.

Όπως επισημαίνει, η προστασία δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ζήτημα που αφορά αποκλειστικά τους ειδικούς πληροφορικής, αλλά ως βασική προϋπόθεση για την ασφαλή λειτουργία μιας επιχείρησης.

«Τι κάνει ο μαγαζάτορας; Παίρνει σήμερα τον ψυκτικό του και ρωτάει ένα πράγμα: “Ποιος άλλος μπορεί να μπει στα ψυγεία μου από απόσταση;”, αν δεν απαντήσει σε μία πρόταση, έχει πρόβλημα».

Η επισήμανσή του αφορά ουσιαστικά την ανάγκη κάθε επαγγελματίας να γνωρίζει ποιος διαθέτει απομακρυσμένη πρόσβαση στις εγκαταστάσεις του και ποια μέτρα έχουν ληφθεί για την προστασία τους.

«Αυτό θα ξανασυμβεί» – Η προειδοποίηση για το επόμενο διάστημα

Κλείνοντας, ο Νίκος Βασιλάκος προειδοποιεί ότι ανάλογα περιστατικά ενδέχεται να επαναληφθούν, καθώς οι μέθοδοι κακόβουλης παρέμβασης σε συνδεδεμένες συσκευές γίνονται ολοένα και πιο γνωστές.

«Και το τελευταίο: Αυτό θα ξανασυμβεί. Αύγουστος, Οκτώβριος, Νοέμβριος, η μέθοδος είναι πια γνωστή σε όποιον διαβάζει ειδήσεις», υποστηρίζει.

Η μεγαλύτερη ανησυχία του, ωστόσο, αφορά το ενδεχόμενο μια κυβερνοεπίθεση να μη γίνει εγκαίρως αντιληπτή και να αντιμετωπιστεί αρχικά ως μια συνηθισμένη τεχνική δυσλειτουργία.

«Το ερώτημα δεν είναι αν θα χτυπήσει στην Ελλάδα. Χτύπησε. Το ερώτημα είναι πόσοι θα πουν “βλάβη ήταν”», καταλήγει.