Τουρκία: Συνεχίζονται οι επαφές με ΗΠΑ για τα έξι F-35 – Πίεση για άρση των κυρώσεων CAATSA

Το τουρκικό επιχείρημα χτυπά ωστόσο σε τοίχο

Η αντιπαράθεση για την πώληση των F-35 στην Τουρκία παραμένει ανοιχτή, με την Άγκυρα να ζητά την άρση των αμερικανικών κυρώσεων CAATSA και την Ουάσιγκτον να ξεκαθαρίζει ότι η συμφωνία δεν μπορεί να προχωρήσει χωρίς την εκπλήρωση των προβλεπόμενων νομικών προϋποθέσεων.

Παρά τις συνεχιζόμενες επαφές των δύο πλευρών και τη βούληση του Ντόναλντ Τραμπ για εξεύρεση λύσης, οι περιορισμοί που απορρέουν τόσο από το καθεστώς κυρώσεων όσο και από την αμερικανική νομοθεσία εξακολουθούν να αποτελούν βασικό εμπόδιο.

Η τελευταία τοποθέτηση της τουρκικής πλευράς επαναφέρει στο προσκήνιο ένα ζήτημα που δοκιμάζει τις σχέσεις των δύο συμμάχων στο ΝΑΤΟ, χωρίς μέχρι στιγμής να διαφαίνεται οριστική διέξοδος.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ρούλα Πισπιρίγκου: Πληροφορίες ότι διαγνώστηκε με καρκίνο στον λάρυγγα – Τι αναφέρθηκε για την υγεία της

Στην εβδομαδιαία ενημέρωση Τύπου, ο εκπρόσωπος του τουρκικού Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, αντιναύαρχος Ζεκί Ακτούρκ, επανέλαβε ότι η Τουρκία περιμένει την άρση των κυρώσεων CAATSA, τις οποίες χαρακτήρισε «ασύμβατες με το πνεύμα της συμμαχίας», καθώς και την κατάργηση κάθε άμεσου ή έμμεσου περιορισμού σε βάρος της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας. Το υπουργείο προσέθεσε ότι οι επαφές με Αμερικανούς αξιωματούχους συνεχίζονται και ότι εκφράζεται η ελπίδα για θετική έκβαση, με βάση τους δεσμούς συμμαχίας και τα αμοιβαία συμφέροντα των δύο χωρών

Το τουρκικό επιχείρημα χτυπά ωστόσο σε τοίχο. Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο είχε επαναλάβει ότι οι νομικές προϋποθέσεις της Ουάσιγκτον για τη μεταβίβαση των αεροσκαφών δεν έχουν ήδη πληρωθεί: «Μέχρι να καλυφθούν αυτές οι προϋποθέσεις, η πώληση δεν μπορεί να προχωρήσει».

Ο Ρούμπιο ανέφερε μεν ότι ο πρόεδρος Τραμπ θα ήθελε η παράδοση να προχωρήσει εφόσον αυτό είναι νομικά εφικτό, υπογράμμισε όμως ότι το ζήτημα δεσμεύεται από νομοθετικές διατάξεις —και όχι μόνο από την εκτελεστική εξουσία—, αναφερόμενος τόσο στις κυρώσεις CAATSA όσο και στον νόμο περί αμυντικού προϋπολογισμού (NDAA). Άφησε μάλιστα ανοιχτό το ενδεχόμενο «διαφόρων επιλογών» επίλυσης, χωρίς κάποια να έχει οριστικοποιηθεί.

Η αφορμή για την Τουρκία και το ευρύτερο πλαίσιο

Η ανακοίνωση από την Τουρκία έρχεται σε μια στιγμή που η Άγκυρα προσπαθεί να κλειδώσει την ατζέντα της στην Ουάσιγκτον, ενώ ταυτόχρονα προωθεί νέα αμυντικά σχήματα στην περιοχή. Όπως διευκρίνισε ο ίδιος ο Ακτούρκ, οποιαδήποτε τουρκική στρατιωτική συνεισφορά στη Σαουδική Αραβία στο πλαίσιο της Συμμαχίας της Μέκκας θα καθοριστεί σύμφωνα με το σύνταγμα και την ισχύουσα νομοθεσία, απαιτώντας έγκριση της Βουλής και ολοκλήρωση των διαδικασιών αποστολής δυνάμεων στο εξωτερικό.

Στο μεταξύ, το αμερικανικό Κογκρέσο παραμένει το κρίσιμο πεδίο: η απαγόρευση μεταβίβασης F-35 στην Τουρκία είναι ρητά κατοχυρωμένη σε διάταξη του NDAA του 2020, ενώ η άρση των κυρώσεων CAATSA προβλέπει διαδικασίες κοινοβουλευτικού ελέγχου. Αντίστοιχα, το Γραφείο Έρευνας του Κογκρέσου καταγράφει ότι τόσο το Ισραήλ όσο και η Ελλάδα —η οποία αναμένεται να παραλάβει τη δική της δύναμη F-35— έχουν μεταφέρει τις ανησυχίες τους στις αμερικανικές αρχές για τις πιθανές επιπτώσεις μιας τέτοιας πώλησης στην ισορροπία δυνάμεων.