11 Σεπτεμβρίου 2001: Η ημέρα που ο «μανδύας» του φόβου και της ανασφάλειας σκέπασε τον κόσμο

Το τρομοκρατικό χτύπημα στους Δίδυμους Πύργους της Νέας Υόρκης που καθόρισε τον 21ο αιώνα και «έσπειρε» την ανησυχία, την ανασφάλεια και την αβεβαιότητα στην υφήλιο…

Γράφει ο Γιώργος Χόμπης

Ο Γιώργος Χόμπης «ξεφυλλίζει» το ημερολόγιο των ιστορικών γεγονότων, σταματάει το φυλλομέτρημα στην ημέρα που άλλαξε τον πλανήτη και ανασύρει από το χρονοντούλαπο της παγκόσμιας ιστορίας ένα από τα πιο συνταρακτικά γεγονότα, που όμοιό του δεν θα μπορούσε να επινοήσει ακόμα και ο πιο ευφάνταστος σκηνοθέτης, με εικόνες Αποκάλυψης που σπάνια συναντά κανείς ακόμα και στις ταινίες τρόμου του Χόλυγουντ και που όσες φορές κι αν παρακολουθήσει τα σχετικά βίντεο των κορυφαίων ειδησεογραφικών μέσων, τα οποία αποτύπωσαν τα πρωτοφανή γεγονότα με την «οσμή» του θανάτου της ανείπωτης τραγωδίας να «διαπερνά» τους τηλεοπτικούς δέκτες, να προκαλούν τα ίδια συναισθήματα τρόμου, πανικού και ανατριχίλας…

Το πρωινό της 11ης Σεπτεμβρίου στη Νέα Υόρκη μπορεί να έμοιαζε αρχικά σαν όλα τα άλλα, με την πλέον πυκνοκατοικημένη και γλωσσικά ποικιλόμορφη πόλη των Ηνωμένων Πολιτειών να κινείται στους συνήθεις φρενήρεις ρυθμούς της, αποδείχθηκε όμως πως ήταν η μέρα που θα άλλαζε τον πλανήτη για πάντα…

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Η ελληνική λέξη που ταξίδεψε σε δεκάδες γλώσσες και χρησιμοποιείται μέχρι σήμερα

Οι πολύνεκρες επιθέσεις αυτοκτονίας στους Δίδυμους Πύργους αρχικά και στο αμερικανικό Πεντάγωνο στη συνέχεια, που αποτελούν τα πιο θανατηφόρα τρομοκρατικά χτυπήματα, όρισαν μια νέα καμπή στην παγκόσμια ιστορία, προκαλώντας αλυσιδωτές επιπτώσεις στη διεθνή πολιτική σκηνή σε ολόκληρη σχεδόν την υφήλιο και ιδιαίτερα στην περιοχή της Μέσης Ανατολής, η οποία πάντα έμοιαζε με… πυριτιδαποθήκη έτοιμη να εκραγεί, όπου οι ήδη εύθραυστες ισορροπίες διαταράχθηκαν και «εγκαθιδρύθηκε» η αβεβαιότητα.

Ισλαμιστές τρομοκράτες της Αλ Κάιντα επιβιβάστηκαν σε τέσσερα αεροπλάνα των «American Airlines» και «United Airlines», τα οποία απογειώθηκαν από τη Βοστώνη, την Ουάσιγκτον και το Νιου Τζέρσεϊ με τελικούς προορισμούς το Λος Άντζελες και το Σαν Φραντσίσκο, αλλάζοντάς τους πορεία με τη βία.

Οι δείκτες του ρολογιού «σημάδευαν» λίγο πριν τις εννέα όταν το πρώτο αεροσκάφος, στο οποίο επέβαιναν ενενήντα δύο επιβάτες, κατευθυνόταν προς το Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου και έπεσε πάνω στον βόρειο ουρανοξύστη των Δίδυμων Πύργων. Το σκηνικό παραπέμπει σε χάος, ενώ επικρατούν συνθήκες πανικού και καταστάσεις αλλοφροσύνης. Αμέσως μετά την πρώτη επίθεση τα μεγαλύτερα τηλεοπτικά δίκτυα και μέσα ενημέρωσης ανά τον κόσμο διακόπτουν το πρόγραμμά τους για να μεταδώσουν τις καταιγιστικές και ραγδαίες εξελίξεις.

Οι εικόνες με το φλεγόμενο αεροπλάνο να έχει προσκρούσει στον ουρανοξύστη συγκλονίζουν τον κόσμο, προκαλώντας παράλληλα έντονη ανησυχία και φόβο. Λίγα λεπτά αργότερα το δεύτερο αεροσκάφος που είχαν καταλάβει υπό τον έλεγχό τους οι τρομοκράτες της διαβόητης οργάνωσης των Ισλαμιστών (Αλ Κάιντα), η οποία πρωτοεμφανίστηκε το 1988 αριθμώντας πολυπληθή μέλη συστρατευμένων εξτρεμιστών, καρφώνεται στον νότιο πύργο, την ώρα μάλιστα που τηλεθεατές σε όλο τον κόσμο παρακολουθούν με κομμένη την ανάσα τα γεγονότα τη στιγμή ακριβώς που διαδραματίζονται.

Οι εικόνες που αποτυπώνονται συνθέτουν ένα απόκοσμο σκηνικό. Το σύννεφο καπνού που αναδύεται είναι τεράστιο και τόσο πυκνό που καλύπτει ολόκληρη την πόλη, τα συντρίμμια μετατρέπουν τους δρόμους γύρω από την περιοχή της λαμπερής μεγαλούπολης σε βομβαρδισμένο τοπίο. Χιλιάδες άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους ακαριαία, ενώ άλλοι εγκλωβίζονται στα ουρανομήκη κτήρια που ξεπερνούσαν τους εκατό ορόφους και πάνω στον πανικό τους προχωρούν στο απονενοημένο διάβημα πηδώντας έντρομοι από τα παράθυρα στο κενό για να γλιτώσουν από τις φλόγες. Δημοσιογράφοι αμερικανικών δικτύων που βρισκόταν στο έδαφος για τις ανάγκες του ρεπορτάζ δυσκολεύονται ακόμα και να αναπνεύσουν λόγω του καπνού. Οι εκκλήσεις για ακόμα περισσότερα ασθενοφόρα μέσα στο χάος που επικρατεί είναι διαρκείς, αγωνιώδεις και σπαρακτικές. Χαρακτηριστικά, συγκλονιστικά και ανατριχιαστικά συγχρόνως είναι τα λόγια εγκλωβισμένης πολίτη στον ουρανοξύστη σε τηλεφωνική συνομιλία με δημοσιογράφο αμερικανικού δικτύου, ψελλίζοντας με «σπασμένη» και έντρομη φωνή: «Θα πεθάνουμε». Κόλαση του Δάντη…

Λίγη ώρα αργότερα ο νότιος ουρανοξύστης καταρρέει σαν «χάρτινος πύργος» και όσοι πολίτες είχαν παραμείνει μέσα σε αυτόν εγκλωβίζονται στα συντρίμμια. Σωστικά συνεργεία σπεύδουν στο σημείο αναζητώντας επιζώντες στα χαλάσματα, προτού πέσει και ο βόρειος πύργος, παρασύροντας στο θάνατο χιλιάδες ανθρώπους, μεταξύ των οποίων αστυνομικοί και πυροσβέστες που επιχειρούσαν στο πεδίο αναζητώντας ζωή στα χαλάσματα.

Οι επιθέσεις αυτοκτονίας δεν είχαν ολοκληρωθεί όμως ακόμα. Το τρίτο αεροσκάφος συνετρίβη στη δυτική πλευρά του Πενταγώνου, οδηγώντας στο θάνατο δεκάδες στρατιωτικούς που βρισκόταν εκείνη την ώρα στο αρχηγείο του υπουργείου Πολέμου των Ηνωμένων Πολιτειών και πολίτες οι οποίοι επέβαιναν στη μοιραία πτήση.

Το τέταρτο αεροπλάνο, στο οποίο είχε εκδηλωθεί αεροπειρατεία, κατέπεσε σε ανοιχτή περιοχή της νοτιοδυτικής Πενσυλβάνιας και συνετρίβη. Σύμφωνα με πληροφορίες η πτήση κατευθυνόταν προς την Ουάσιγκτον με τον Λευκό Οίκο ή το Καπιτώλιο να αποτελούν πιθανούς στόχους.

Πολύ ισχυρό, όπως ήταν φυσικό, ήταν και το οικονομικό πλήγμα που δέχθηκαν οι ΗΠΑ. Ο δείκτης Dow Jones κατέγραψε τη μεγαλύτερη πτώση στην ιστορία του, ανυπολόγιστη ήταν η ζημιά που σημείωσαν οι διεθνείς οικονομικές αγορές, ενώ η αμερικανική κυβέρνηση αναγκάστηκε να βγάλει από το… «συρτάρι» της έκτακτα μέτρα στήριξης της οικονομίας.

Μέσω διαγγέλματος που απηύθηνε ο τότε πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Τζορτζ Μπους, αφού επιχείρησε να ανυψώσει το ηθικό των συμπατριωτών του υποστηρίζοντας χαρακτηριστικά ότι «οι τρομοκρατικές επιθέσεις μπορεί να ταρακούνησαν τα θεμέλια των μεγαλύτερων κτιρίων μας, αλλά δεν μπορούν να αγγίξουν τα θεμέλια της Αμερικής», προανήγγειλε άμεση απάντηση στην τρομοκρατία και τους υποστηρικτές της.

Στις 7 Οκτωβρίου ξεκίνησε η επιχείρηση στο Αφγανιστάν με την κωδική ονομασία “Enduring Freedom” με στόχο την εξολόθρευση του καθεστώτος των Ταλιμπάν και του ηγέτη τους, Οσάμα Μπιν Λάντεν, ο οποίος είχε αναλάβει την ευθύνη των επιθέσεων μέσω βιντεοσκοπημένου μηνύματός του στα μέσα Δεκεμβρίου του ίδιου έτους των πολύνεκρων τρομοκρατικών ενεργειών.

Η πολεμική σύρραξη που ακολούθησε εξελίχθηκε στην πλέον μακροχρόνια από την εποχή του Βιετνάμ, κοστίζοντας στις ΗΠΑ τόσο σε χρήμα, όσο και σε ανθρώπινο δυναμικό. Μετά από πολυετείς συγκρούσεις, γενικότερη αποσταθεροποίηση στην περιοχή της Μέσης Ανατολής που οδήγησε στην εμφάνιση και την ανάπτυξη και άλλων εξτρεμιστικών οργανώσεων, οι οποίες προκάλεσαν «λουτρά αίματος» τα επόμενα χρόνια στην Ευρώπη, αλλά και επιθέσεις της Αλ Κάιντα που έβαλε στο στόχαστρό της συμμάχους της Ουάσιγκτον, χτυπώντας το σιδηροδρομικό δίκτυο της Μαδρίτης και το μετρό του Λονδίνου, στις 2 Μάιου 2011 οι αμερικανικές δυνάμεις εντόπισαν και εξόντωσαν τον αρχιτέκτονα των επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου, Οσάμα Μπιν Λάντεν, στο κρησφύγετό του στο Πακιστάν.