Τα viral «παιχνίδια» στα social media αυξάνουν δραματικά τον κίνδυνο πνιγμονής και αιφνίδιου θανάτου – Τι οφείλουν να γνωρίζουν οι γονείς

Μια ανησυχητική τάση εξαπλώνεται στα social media, καθώς όλο και περισσότερα παιδιά και έφηβοι συμμετέχουν σε επικίνδυνα challenges που μπορεί να οδηγήσουν ακόμη και σε πνιγμονή ή αιφνίδιο θάνατο. Τα δημοφιλή αυτά «παιχνίδια» υπόσχονται αδρεναλίνη και viral δημοτικότητα, όμως στις πιο ακραίες εκδοχές τους εξελίσσονται σε σοβαρή απειλή για τη ζωή. Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι οι γονείς πρέπει να είναι ενημερωμένοι, σε εγρήγορση και σε ανοιχτή επικοινωνία με τα παιδιά τους, πριν μια διαδικτυακή πρόκληση μετατραπεί σε τραγωδία.

Η πνιγμονή και η λάθος κατάποση – είτε πρόκειται για τροφή είτε για μικρά αντικείμενα ή ξένες ουσίες – αποτελούν σοβαρούς κινδύνους που μπορούν να οδηγήσουν σε αιφνίδιους και αποτρέψιμους θανάτους. Παρότι το κοινό τείνει να θεωρεί αυτά τα περιστατικά σπάνια, τα διαθέσιμα στοιχεία από χώρες με συστηματική καταγραφή δείχνουν ότι το πρόβλημα είναι πολύ πιο διαδεδομένο απ’ όσο πιστεύουμε. Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι ότι ορισμένες συμπεριφορές που αυξάνουν τον κίνδυνο, όπως η προσπάθεια κατάποσης ακατάλληλων ουσιών ή αντικειμένων, ενισχύονται τα τελευταία χρόνια μέσα από επικίνδυνες προκλήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Η Καθηγήτρια Θεραπευτικής – Επιδημιολογίας – Προληπτικής Ιατρικής, Παθολόγος (Θεραπευτική Κλινική Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ, Νοσοκομείο Αλεξάνδρα) Θεοδώρα Ψαλτοπούλου και η Αλεξάνδρα Σταυροπούλου (Βιολόγος), παραθέτουν τα κυριότερα τα στοιχεία στο ygeiamou.gr.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες, τα δεδομένα δείχνουν ξεκάθαρα τη σοβαρότητα του φαινομένου. Μόνο την περίοδο 2007–2010, 2.214 θάνατοι ανθρώπων ηλικίας 65 ετών και άνω αποδόθηκαν σε πνιγμονή από τροφή ως την κύρια αιτία θανάτου. Επιπλέον, για την ίδια ηλικιακή ομάδα, από το 2000 έως το 2013, η ασφυξία – συμπεριλαμβανομένης της πνιγμονής από τροφή ή άλλα αντικείμενα – αντιστοιχούσε περίπου στο 8% των ακούσιων θανάτων από τραυματισμό. Ένα ποσοστό σημαντικό, που δείχνει πως η πνιγμονή δεν είναι ένα μεμονωμένο ή “ασυνήθιστο” συμβάν, αλλά μια υπαρκτή απειλή για τους πιο ευάλωτους.

Ανάλογη εικόνα συναντάται και στην Ιαπωνία, μια χώρα με ιδιαίτερα λεπτομερή καταγραφή τέτοιων περιστατικών. Από το 1997 έως το 2006, οι θάνατοι που καταγράφηκαν ως «απόφραξη του αναπνευστικού από εισπνοή/κατάποση τροφής» αυξήθηκαν από 3.669 σε 4.407 ετησίως, παρουσιάζοντας σαφή ανοδική τάση. Τα δεδομένα από τις υπηρεσίες ασθενοφόρων δείχνουν ότι σε ένα χαρακτηριστικό έτος, από 810 περιστατικά πνιγμονής από τροφή, το 75,6% αφορούσε άτομα άνω των 60 ετών, ενώ το 15,9% αφορούσε παιδιά κάτω των 10 ετών. Δηλαδή, οι δύο ηλικιακές ομάδες που θεωρούνται παγκοσμίως οι πιο ευάλωτες.