Ακίνητα: Διπλό χαράτσι φέρνει ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης

Ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης φέρνει δύο νέα τέλη για τα ακίνητα μέσω λογαριασμών ρεύματος, αυξάνοντας σημαντικά τις επιβαρύνσεις ιδιοκτητών και ενισχύοντας τον ρόλο δήμων και περιφερειών στη διαχείριση των εσόδων

Η συζήτηση γύρω από τη φορολογία ακινήτων στην Ελλάδα δεν φαίνεται να κλείνει ποτέ πραγματικά. Την ώρα που η κυβέρνηση προβάλλει το αφήγημα της σταδιακής μείωσης φόρων και της δημοσιονομικής σταθερότητας, ένας νέος μηχανισμός επιβαρύνσεων που ενσωματώνεται στον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης προκαλεί ήδη έντονες αντιδράσεις στην αγορά ακινήτων και στους ιδιοκτήτες.

Πίσω από τη λογική της απλοποίησης και της ενοποίησης διάσπαρτων δημοτικών χρεώσεων, αναδύεται ένα νέο πλαίσιο που μπορεί να αυξήσει αισθητά τα ποσά που καταβάλλουν εκατομμύρια πολίτες μέσω των λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος. Παράγοντες της αγοράς μιλούν για μια έμμεση επαναφορά επιβαρύνσεων τύπου ΕΝΦΙΑ, αυτή τη φορά όμως με διαφορετική μορφή, μεγαλύτερη ευελιξία για τους δήμους και σημαντικά περιθώρια αυξήσεων από περιοχή σε περιοχή.

Το νέο σύστημα αναμένεται να τεθεί σε εφαρμογή από το 2027 και ήδη έχει ανοίξει μεγάλη συζήτηση τόσο για το ύψος των νέων επιβαρύνσεων όσο και για τις εξουσίες που αποκτούν οι ΟΤΑ στον καθορισμό τους.

Το νέο Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης

Κεντρικός πυλώνας των αλλαγών είναι η δημιουργία του Τέλους Τοπικής Ανάπτυξης, το οποίο αντικαθιστά το υφιστάμενο Τέλος Ακίνητης Περιουσίας και τον φόρο ηλεκτροδοτούμενων χώρων. Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η μεταρρύθμιση αποσκοπεί στη διαφάνεια και στην ενοποίηση πολλών διαφορετικών τελών σε ένα πιο καθαρό και οργανωμένο πλαίσιο χρέωσης.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Η Καρυστιανού διέκοψε τη συνεργασία με τον δικηγόρο της, λίγο πριν αρχίσει η δίκη για τα Τέμπη

Ωστόσο, το βασικό ζήτημα αφορά το ύψος των νέων συντελεστών. Μέχρι σήμερα, το ΤΑΠ υπολογίζεται με χαμηλούς συντελεστές επί της αντικειμενικής αξίας του ακινήτου, ενώ ο φόρος ηλεκτροδοτούμενων χώρων διαφοροποιείται ανάλογα με τον δήμο, τη χρήση και τα τετραγωνικά μέτρα του ακινήτου.

Με το νέο μοντέλο, το Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης θα κινείται σε υψηλότερα επίπεδα, από 0,3 έως 0,7 τοις χιλίοις επί της αντικειμενικής αξίας, δημιουργώντας για πολλές κατηγορίες ιδιοκτητών αισθητά αυξημένες επιβαρύνσεις. Σε ορισμένες περιπτώσεις, παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι το τελικό ποσό μπορεί να φτάσει ακόμη και σε διπλάσια ή τριπλάσια επίπεδα σε σχέση με όσα ισχύουν σήμερα.

Το νέο τέλος θα επιβάλλεται ακόμη και σε δικαιώματα υψούν, εφόσον αυτά αναφέρονται στα συμβόλαια μεταβίβασης. Παράλληλα, σε περιοχές όπου δεν υπάρχουν καθορισμένες αντικειμενικές αξίες, τον καθορισμό της αξίας των ακινήτων θα μπορούν να αναλαμβάνουν τα δημοτικά συμβούλια, λαμβάνοντας υπόψη φορολογικά και άλλα διαθέσιμα στοιχεία.

Οι λογαριασμοί ρεύματος και οι κυρώσεις

Όπως και σήμερα, οι επιβαρύνσεις θα εισπράττονται μέσω των λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος. Η διαφορά είναι ότι το νέο πλαίσιο προβλέπει αυστηρότερες διαδικασίες είσπραξης και κυρώσεων σε περιπτώσεις μη πληρωμής.

Εφόσον ένας ιδιοκτήτης ή υπόχρεος δεν εξοφλεί τρεις συνεχόμενους μηνιαίους λογαριασμούς ή έναν τριμηνιαίο, ο πάροχος ηλεκτρικής ενέργειας θα μπορεί να διακόπτει την ηλεκτροδότηση μέχρι την εξόφληση της οφειλής τόσο προς τον ίδιο όσο και προς τον οικείο δήμο.

Στην περίπτωση μισθωμένων ακινήτων όπου ο λογαριασμός παραμένει στο όνομα του ιδιοκτήτη, το τέλος θα καταβάλλεται από εκείνον και θα συμψηφίζεται με το μίσθωμα. Αν υπάρξει αλλαγή χρήστη ή μισθωτή, ο πάροχος θα ενημερώνει άμεσα τον δήμο για τα νέα στοιχεία αλλά και για τυχόν ανεξόφλητα ποσά.

Παράλληλα, οι δήμοι αποκτούν ενισχυμένο ρόλο στους ελέγχους των δηλωμένων τετραγωνικών. Σε περίπτωση που εντοπιστούν αποκλίσεις ή μικρότερη επιφάνεια από την πραγματική, προβλέπεται πρόστιμο ίσο με το διπλάσιο του αναλογούντος τέλους.

Και δεύτερη επιβάρυνση

Το μεγαλύτερο σοκ για πολλούς ιδιοκτήτες δεν αφορά μόνο το νέο τέλος των δήμων αλλά και μια δεύτερη παράλληλη επιβάρυνση που εισάγεται μέσω του ίδιου νομοθετικού πλαισίου.

Πρόκειται για το Τέλος Περιφερειακής Ανάπτυξης, το οποίο θα χρηματοδοτεί έργα και υποδομές των περιφερειών. Και αυτό θα εισπράττεται μέσω των λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος, με συντελεστές που θα κυμαίνονται από 0,15 έως 0,35 τοις χιλίοις επί της αξίας του ακινήτου.

Έτσι, οι ιδιοκτήτες θα βρεθούν αντιμέτωποι με ένα διπλό σύστημα επιβαρύνσεων, καθώς τόσο οι δήμοι όσο και οι περιφέρειες θα αποκτούν πρόσβαση σε νέο σταθερό έσοδο μέσω της ακίνητης περιουσίας.

Η συζήτηση που ήδη ανοίγει στην αγορά αφορά όχι μόνο το ύψος των χρεώσεων αλλά και το κατά πόσο η νέα αυτή αρχιτεκτονική θα επηρεάσει την κτηματαγορά, τα ενοίκια και συνολικά το κόστος κατοχής ακινήτων σε μια περίοδο που τα νοικοκυριά εξακολουθούν να πιέζονται από την ακρίβεια και το αυξημένο ενεργειακό κόστος.