Είχε χάσει σταδιακά την όρασή της πριν από περίπου δέκα χρόνια λόγω σοβαρών επιπλοκών από αυτοάνοσο

Μια 75χρονη γυναίκα από τον Καναδά έγινε το πρώτο άτομο στη χώρα που απέκτησε ξανά μερική όραση ύστερα από μια εντυπωσιακή και σπάνια χειρουργική επέμβαση, γνωστή ως οστεοοδοντοκερατοπρόθεση (OOKP) ή, πιο απλά, «δόντι στο μάτι».

Η Γκέιλ Λέιν, από τη Βικτώρια της Βρετανικής Κολομβίας, είχε χάσει σταδιακά την όρασή της πριν από περίπου δέκα χρόνια λόγω σοβαρών επιπλοκών από αυτοάνοσο, που προκάλεσε ουλές στους κερατοειδείς της. Η απώλεια ήταν μόνιμη… μέχρι φέτος.

Τον Φεβρουάριο του 2025, η Λέιν ήταν μία από τους τρεις πρώτους ασθενείς στον Καναδά που υπεβλήθησαν στη σύνθετη αυτή επέμβαση, υπό την καθοδήγηση του οφθαλμίατρου Δρ. Γκρεγκ Μολόνι, στο νοσοκομείο Mount Saint Joseph στο Βανκούβερ.

Πώς λειτουργεί η επέμβαση «δόντι στο μάτι»

Η τεχνική της οστεοοδοντοκερατοπρόθεσης περιλαμβάνει μια σειρά βημάτων:

Αρχικά, αφαιρείται ένα δόντι (συνήθως κυνόδοντας) του ασθενούς.
Το δόντι εμφυτεύεται προσωρινά στο μάγουλο, ώστε να αναπτυχθεί γύρω του προστατευτικός ιστός.
Μετά από μήνες, το δόντι αφαιρείται ξανά, τροποποιείται ώστε να ενσωματωθεί ειδικός φακός, και τοποθετείται χειρουργικά στο μάτι, όπου αναλαμβάνει λειτουργία αντί του κερατοειδούς.

Ο ίδιος ο οδοντικός ιστός παρέχει το βιολογικό υπόστρωμα που μειώνει την πιθανότητα απόρριψης από τον οργανισμό.

Ο Δρ Μολόνι εξηγεί: «Πρόκειται για μια εξαιρετικά περίπλοκη διαδικασία, αλλά αποτελεί την τελευταία ελπίδα για ασθενείς των οποίων τα μάτια δεν μπορούν πλέον να δεχτούν συμβατικά εμφυτεύματα».

To μάτι-δόντι

«Μπορώ να δω πάλι τον κόσμο»

Έξι μήνες μετά την επέμβαση, η Γκέιλ Λέιν ανέφερε ότι μπορεί πλέον να διακρίνει χρώματα, σχήματα και κίνηση. «Μπορώ να δω το γρασίδι, τα δέντρα, τα λουλούδια… ακόμα και την ουρά του σκύλου μου να κουνιέται», δήλωσε στο CBC. «Είναι υπέροχο να βλέπεις και πάλι κομμάτια του κόσμου».

Πρόκειται για μια συγκινητική στιγμή, καθώς δεν είχε ποτέ δει τον σύντροφό της, με τον οποίο γνωρίστηκαν αφού είχε ήδη τυφλωθεί. Επίσης, για πρώτη φορά, είδε τον σκύλο της, ένα μαύρο Λαμπραντόρ που την συντροφεύει καθημερινά.

Αποκατάσταση και προσδοκίες

Η αποκατάσταση της όρασης είναι σταδιακή. Παρότι η πλήρης όραση δεν έχει επιστρέψει, η Λέιν δηλώνει ενθουσιασμένη: «Αρχίζω να ξεχωρίζω χαρακτηριστικά προσώπου. Ελπίζω να μπορέσω σύντομα να κάνω μικρές βόλτες χωρίς βοήθεια και ίσως να ξαναδώ το πρόσωπό μου για πρώτη φορά μετά από τόσα χρόνια».

Η διαδικασία απαιτεί εκ νέου εκπαίδευση του εγκεφάλου στην επεξεργασία οπτικών ερεθισμάτων, ένας σημαντικός παράγοντας που καθορίζει την τελική έκβαση. «Είναι μια μακρά διαδικασία. Χρειάζεται υπομονή, αλλά κάθε μέρα είναι ένα βήμα πιο κοντά στην ανεξαρτησία μου».