Ο έλεγχος από την Επιτροπή Ανταγωνισμού διεξήχθη στο πλαίσιο αυτεπάγγελτων ερευνών για ενδεχόμενες οριζόντιες συμφωνίες ή εναρμονισμένες πρακτικές

Αιφνίδιο επιτόπιο έλεγχο στις εγκαταστάσεις επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στους κλάδους ύδρευσης, άρδευσης και λυμάτων, διενήργησε στις 10 Μαρτίου του 2026 η Επιτροπή Ανταγωνισμού. Όπως αναφέρει στην ανακοίνωσή της, ο επιτόπιος έλεγχος διεξήχθη στο πλαίσιο αυτεπάγγελτων ερευνών για ενδεχόμενες οριζόντιες συμφωνίες ή εναρμονισμένες πρακτικές, ιδίως για ενδεχόμενη νόθευση δημοσίων διαγωνισμών (bid rigging) ή/και λόγω διευκόλυνσης της οριζόντιας σύμπραξης (cartel facilitation) κατά παράβαση των άρθρων 1 ν. 3959/2011 και 101 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ). Πραγματοποιήθηκε, δε, με τη συνδρομή της Διεύθυνσης Εγκληματολογικών Ερευνών και της Δίωξης Κυβερνοεγκλήματος της Ελληνικής Αστυνομίας.

Η προτεραιότητα της Επιτροπής Ανταγωνισμού

Η διερεύνηση συμφωνιών και εναρμονισμένων πρακτικών καρτελικής φύσεως μεταξύ ανταγωνιστών αποτελούν στρατηγική προτεραιότητα της Επιτροπή Ανταγωνισμού, διότι κατά τεκμήριο οδηγούν σε αυξημένες τιμές, περιορισμένη επιλογή και ποιότητα προϊόντων και υπηρεσιών, και μειωμένη καινοτομία εις βάρος της ευημερίας των καταναλωτών. Ειδικώς οι πρακτικές νόθευσης διαγωνισμών πλήττουν την ακεραιότητα των διαγωνιστικών διαδικασιών, επιβαρύνουν τον κρατικό προϋπολογισμό και μειώνουν την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών.

Η Επιτροπή σημειώνει ότι η διεξαγωγή επιτόπιων ελέγχων γίνεται σε επιχειρήσεις από τις οποίες μπορεί να συλλεχθούν στοιχεία για αντι-ανταγωνιστικές πρακτικές στην ερευνώμενη αγορά και δεν προδικάζει ότι οι επιχειρήσεις έχουν εμπλακεί σε αντι-ανταγωνιστική συμπεριφορά ούτε το αποτέλεσμα της έρευνας.

Το νομικό πλαίσιο

Η Επιτροπή Ανταγωνισμού, θεματοφύλακας της εύρυθμης λειτουργίας της ελεύθερης αγοράς, είναι επιφορτισμένη με την εφαρμογή των κανόνων ανταγωνισμού βάσει του ν. 3959/2011 και των άρθρων 101/102 ΣΛΕΕ.

Τα άρθρα 1 του ν. 3959/2011 και 101 ΣΛΕΕ απαγορεύουν συμπράξεις μεταξύ επιχειρήσεων (συμφωνίες, αποφάσεις ενώσεων ή εναρμονισμένες πρακτικές) που έχουν ως αντικείμενο ή αποτέλεσμα τον περιορισμό του ανταγωνισμού.

Το άρθρο 1Α του ν. 3959/2011 απαγορεύει μονομερείς πρακτικές που συνιστούν πρόσκληση σε απαγορευμένη σύμπραξη και ανακοίνωση μελλοντικών προθέσεων τιμολόγησης προϊόντων και υπηρεσιών προς ανταγωνιστές.

Τα άρθρα 2 του ν. 3959/2011 και 102 ΣΛΕΕ απαγορεύουν την καταχρηστική συμπεριφορά επιχειρήσεων με δεσπόζουσα θέση στην αγορά.

Επισημαίνει, δε, ότι στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της, θα παρεμβαίνει κατά άμεση προτεραιότητα όπου κρίνεται απαραίτητο και θα εξετάζει κάθε σχετική περίπτωση που θα υποπέσει στην αντίληψή της, με την υποβολή καταγγελίας, αίτησης επιείκειας ή ανώνυμων σχετικών πληροφοριών μέσω του ασφαλούς ψηφιακού περιβάλλοντος (whistleblowing) ή άλλως, και θα επιβάλλει αυστηρότατες διοικητικές κυρώσεις στις επιχειρήσεις που τυχόν μετέρχονται αντι-ανταγωνιστικών πρακτικών βάσει των διατάξεων του ν. 3959/2011 και 101/102 ΣΛΕΕ.

Το πρόγραμμα επιείκειας

Η διαπίστωση συμμετοχής επιχείρησης ή ένωσης επιχειρήσεων σε συμφωνίες καρτελικής φύσεως, δηλαδή σε μυστικές συμφωνίες μεταξύ ανταγωνιστών, οι οποίες έχουν ως αντικείμενο τον καθορισμό τιμών ή ποσοτήτων, κατανομή πελατών ή μεριδίων αγοράς, ή βάσει των οποίων λαμβάνει χώρα νόθευση διαγωνισμών, μπορεί να οδηγήσει σε σημαντικά πρόστιμα από την Επιτροπή Ανταγωνισμού, σε ποινικές κυρώσεις των υπεύθυνων φυσικών προσώπων και σε αποκλεισμό των εμπλεκόμενων επιχειρήσεων από δημόσιους διαγωνισμούς και συμβάσεις παραχωρήσεων για τρία (3) έτη από την έκδοση της απόφασης.

Όπως αναφέρει, η ένταξη στο πρόγραμμα επιείκειας έχει σημαντικά πλεονεκτήματα για τις επιχειρήσεις, ενώσεις επιχειρήσεων και τα φυσικά πρόσωπα που έχουν εμπλακεί σε τέτοιου είδους συμφωνίες, καθώς με αυτή επιτυγχάνεται:

Ολική ή μερική απαλλαγή από τα διοικητικά πρόστιμα ή μείωση αυτών,
Εξάλειψη του αξιοποίνου ή μειωμένη ποινή για τα υπαίτια φυσικά πρόσωπα,
Πλήρης απαλλαγή της επιχείρησης από κάθε είδους διοικητικές κυρώσεις, και
Μη αποκλεισμό των επιχειρήσεων από τους δημόσιους διαγωνισμούς ή τις συμβάσεις παραχώρησης.