Γιατί το Σικάγο βυθίζεται

Ποιος ο ρόλος της… υπόγειας κλιματικής αλλαγής

Είναι γνωστό για την εντυπωσιακή αρχιτεκτονική του, την ζωντανή μουσική σκηνή, την deep-dish πίτσα του με τους φανατικούς θαυμαστές σε όλο τον κόσμο και τις ξεχωριστές συνοικίες η καθεμία με την προσωπικότητά της. Το Σικάγο, όμως, πλέον γίνεται γνωστό και για ένα άλλο χαρακτηριστικό: Βυθίζεται!

Η τρίτη μεγαλύτερη πόλη των ΗΠΑ έχει υποστεί καθίζηση κι ο ένοχος είναι η… υπόγεια κλιματική αλλαγή.

Σε αυτό το συμπέρασμα τουλάχιστον κατέληξαν ερευνητές του πανεπιστημίου του Νορθγουέστερν έπειτα από μελέτη σχετικά με τις επιπτώσεις της αύξησης της υπόγειας θερμοκρασίας στις αστικές περιοχές.

Η ομάδα εστίασε στην περιοχή Λουπ του Σικάγο για να μελετήσει τις λεγόμενες «θερμικές νησίδες» στο υπέδαφος.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Παραιτήθηκε από την Πλεύση Ελευθερίας ο αγροτοσυνδικαλιστής Σωκράτης Αλειφτήρας

Τοποθέτησε αισθητήρες θερμοκρασίες, σχεδίασε ένα τρισδιάστατο υπολογιστικό μοντέλο και κατέληξε ότι εντοπίζονται αλλοιώσεις που προκαλούνται από την υπόγεια κλιματική αλλαγή.

Χωρίς να θέλουν να ανησυχήσουν τους πολίτες οι επιστήμονες τονίζουν ότι τα κτίρια δε διατρέχουν άμεσο κίνδυνο κατάρρευσης και η τάση δεν αποτελεί απειλή για την ανθρώπινη ζωή.

Ωστόσο επισημαίνουν ότι η αύξηση της θερμοκρασίας που παρατηρείται κάτω από το έδαφος θα μπορούσε να προκαλέσει προβλήματα στην ανθεκτικότητα των κατασκευών.

«Η υπόγεια κλιματική αλλαγή είναι ένας σιωπηλός κίνδυνος», αναφέρει σε ανακοίνωσή του ο Αλεσάντρο Ρότα Λορία, μηχανικός στο πανεπιστήμιο Νορθγουέστερν και επικεφαλής της έρευνας.

Σύμφωνα με τον ειδικό το έδαφος παραμορφώνεται εξαιτίας των διακυμάνσεων της θερμοκρασίας και προς το παρόν καμία υπάρχουσα αστική υποδομή δεν είναι σχεδιασμένη για να τις αντέχει.

Φυσικά, μπορεί το Σικάγο να αποτέλεσε αντικείμενο μελέτης, αλλά ανάλογα φαινόμενα παρατηρούνται και σε άλλες πόλεις με αυξημένη θερμοκρασία που προέρχεται από υπόγειες κατασκευές, αλλά και το υπόγειο δίκτυο μεταφορών.

Καθώς κάτω από το Σικάγο υπάρχουν στρώματα αργίλου, αυτός μπορεί να συρρικνωθεί καθώς αυξάνεται η θερμοκρασία, με αποτέλεσμα στα θεμέλια των κτιρίων να καταγράφονται μικρές μεν αλλά σίγουρα όχι επιθυμητές καθιζήσεις και, μάλιστα, συχνά.

Δεν είναι σπάνιο να παρατηρείται υψηλή θερμότητα στους αστικούς ιστούς, ωστόσο κατά μέσο όρο η επιφάνεια κάτω από τις πόλεις θερμαίνεται κατά 0,1 έως 2,5 βαθμούς Κελσίου ανά δεκαετία, όπως αναφέρει το δίκτυο CBS.

Εντούτοις, οι αισθητήρες που τοποθετήθηκαν σε υπόγεια κτιρίων, στις σήραγγες του μετρό, στα υπόγεια γκαράζ και σε υπόγειους δρόμους όπως η Lower Wacker Drive αποκάλυψαν ότι η θερμοκρασία κάτω από το Λουπ ξεπερνά συχνά τους 10 βαθμούς Κελσίου συγκριτικά με σημείο κάτω από πάρκο.

Όταν, λοιπόν, η θερμότητα διαχέεται προς το έδαφος, καταπονεί τα υλικά που διαστέλλονται και συστέλλονται.

Η συγκέντρωση δεδομένων που διήρκησε τρία χρόνια και η προσομοίωση έδειξε ότι οι θερμότερες θερμοκρασίες θα μπορούσαν να προκαλέσουν ανύψωση του εδάφους κατά 12 χιλιοστά σε ορισμένες περιοχές και συρρίκνωση και βύθιση κατά 8 χιλιοστά σε άλλες,

Αυτό δε σημαίνει ότι τα κτίρια θα καταρρεύσουν ξαφνικά, αφού η διαδικασία με την οποία συμβαίνει η καθίζηση είναι πολύ αργή. Εντούτοις, όπως εξηγεί ο Λορία είναι πιθανό η υπόγεια κλιματική αλλαγή να έχει ήδη προκαλέσει ρωγμές και καθιζήσεις θεμελίων σε σημαντικό βαθμό, «τις οποίες δεν είχαμε συνδέσει με αυτό το φαινόμενο, επειδή δεν το γνωρίζαμε».

Από την πλευρά του ο Ντέιβιντ Τολ, μηχανικός και διευθυντής του Ινστιτούτου Επικινδυνότητας, Κινδύνου και Ανθεκτικότητας στο πανεπιστήμιο Ντάραμ της Αγγλίας, ο οποίος δεν συμμετείχε στην έρευνα μιλώντας στο CNN επιβεβαίωσε ότι οι θερμικές μετακινήσεις στο Σικάγο δεν προκαλούν ανησυχία, αλλά αυτό δεν πρέπει να μας καθησυχάζει. Άλλωστε, δε σημαίνει ότι ανάλογες αλλαγές κάτω από άλλες πόλεις με διαφορετικές συνθήκες εδάφους δε θα μπορούσαν να είναι δυνητικά προβληματικές.

Σύμφωνα πάντως με την έρευνα που δημοσιεύθηκε στο Communications Engineering τα θεμέλια των κτιρίων δεν είναι τα μόνο που κινδυνεύουν, αλλά απειλούνται από την υπόγεια κλιματική αλλαγή τα φυτά και από τη θερμική ρύπανση τα υπόγεια ύδατα.

Ο Λορία μιλώντας στο δίκτυο CNN δήλωσε ότι υπάρχει λύση: Η θερμομόνωση στα υπόγεια των κτιρίων, η οποία θα μπορούσε να μετριάσει το πρόβλημα της θερμότητας. Επιπλέον, αυτή η πλεονάζουσα υπόγεια θερμότητα θα μπορούσε να συγκεντρωθεί και να χρησιμοποιηθεί ως γεωθερμική ενέργεια για τη θέρμανση και ψύξη των κτιρίων.