Οι σφοδρές βροχοπτώσεις απειλούν το πολύτιμο γεώμηλο

Η Ιρλανδία τις λατρεύει. Αρκεί μία ματιά στις καθημερινές διατροφικές συνήθειες των κατοίκων για να καταλάβει κανείς πώς η πατάτα αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της γαστρονομικής παράδοσης της χώρας. Είτε πρόκειται για κόλκανον, πατάτες με λάχανο και πράσα, είτε για μπόξτι, η παραδοσιακή ιρλανδική τηγανίτα πατάτας, είτε για τηγανητές πατάτες με σκόρδο, είτε για τον απλό πουρέ, η πατάτα πρωταγωνιστεί στην ιρλανδική κουζίνα, και όχι μόνο…

Η ιδιαίτερα στενή σχέση της Ιρλανδίας με την πατάτα αποκαλύπτεται ακόμα και μέσα από την ποίηση ή την τέχνη. Για παράδειγμα στο δημοφιλέστερο έργο του Τζέιμς Τζόις, «Οδυσσέας», ο πρωταγωνιστής Λέοπολντ Μπλουμ ξεκινά την οδύσσεια του στο Δουβλίνο με μια πατάτα στην τσέπη. Σε ποια άλλη χώρα θα υπήρχε ποίημα με τίτλο «Ψεκάζοντας τις πατάτες»; Μα φυσικά στην Ιρλανδία και από την πένα του Πάτρικ Κάβανα, ενώ η ομορφιά της νήσου Άκιλ με το κοκκινωπό έδαφος πλούσιο σε μέταλλα που ευνοεί την καλλιέργεια πατάτας και λαχανικών έχει εμπνεύσει καλλιτέχνες όπως ο Πολ Χένρι, ο οποίος αποτύπωσε την αγάπη για το γεώμηλο στους πίνακες «Οι συλλέκτες πατάτας» και «Οι καλλιεργητές πατάτας».

H ιστορία της καλλιέργειας

Οι Ιρλανδοί ήταν οι πρώτοι Ευρωπαίοι που την αγκάλιασαν τον 17ο αιώνα, με την καλλιέργειά της να αναπτύσσεται έντονα στη χώρα αφού το έδαφος και το κλίμα ήταν ιδανικά για την ανάπτυξή της. Η ανεργία, η φτώχεια, ο αυξημένος πληθυσμός και η πείνα ευνόησαν την επικράτηση της πατάτας σε τέτοιο βαθμό που το 1830 υπολογίζεται ότι οι νεαροί ενήλικοι άνδρες κατανάλωναν 5 κιλά κατά κεφαλήν την ημέρα. 15 χρόνια αργότερα μία καταστροφική ασθένεια κατέστρεψε τις καλλιέργειες γεγονός που αποτέλεσε βασική αιτία του Μεγάλου Λιμού – Gorta Mór – ο οποίος οδήγησε στο θάνατο περισσότερους από 1 εκατομμύριο ανθρώπους και ανάγκασε έως και 2 εκατομμύρια να μεταναστεύσουν στη Μεγάλη Βρετανία, τη Βόρεια Αμερική και την Αυστραλία, με αποτέλεσμα σήμερα η Ιρλανδία να παραμένει ένα από τα λίγα ευρωπαϊκά έθνη του οποίου ο πληθυσμός είναι μικρότερος από ό,τι ήταν κατά τη διάρκεια του 19ου αιώνα.