Κρήτη: Σχεδόν 1 στους 5 «γονατίζει» από το κόστος στέγασης – Τι αποκαλύπτουν τα στοιχεία της Eurostat

Για την Ελλάδα, η εικόνα συμπληρώνεται από τους δείκτες που αφορούν τις καθημερινές υποχρεώσεις των νοικοκυριών

Τέσσερις ελληνικές περιφέρειες συγκαταλέγονται στις περιοχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης όπου τουλάχιστον το 31,5% των κατοίκων βρίσκεται σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού, σύμφωνα με την περιφερειακή επετηρίδα της Eurostat για το 2026, η οποία παρουσιάζει στοιχεία για το 2025.

Πρόκειται για την Ανατολική Μακεδονία και Θράκη, την Κεντρική Μακεδονία, τα Ιόνια Νησιά και την Πελοπόννησο. Οι τέσσερις περιοχές εντάσσονται σε μια ομάδα 24 ευρωπαϊκών περιφερειών με υψηλά ποσοστά, αισθητά πάνω από τον μέσο όρο της ΕΕ.

Συνολικά, 92,7 εκατομμύρια άνθρωποι στην Ευρωπαϊκή Ένωση, δηλαδή το 20,9% του πληθυσμού, αντιμετώπιζαν αυτόν τον κίνδυνο. Η αναλογία του ενός στους πέντε, ωστόσο, κρύβει μεγάλες γεωγραφικές αποκλίσεις: σε 24 περιφέρειες το ποσοστό ήταν κάτω από 13%, ενώ σε πέντε ξεπερνούσε το διπλάσιο του ευρωπαϊκού μέσου όρου.

Για την Ελλάδα, η εικόνα συμπληρώνεται από τους δείκτες που αφορούν τις καθημερινές υποχρεώσεις των νοικοκυριών. Και οι 13 περιφέρειες της χώρας καταγράφουν τα υψηλότερα περιφερειακά ποσοστά στην ΕΕ στις καθυστερήσεις πληρωμών για στεγαστικά δάνεια, ενοίκια, λογαριασμούς κοινής ωφέλειας ή αγορές με δόσεις.

Οι τέσσερις ελληνικές περιφέρειες υψηλού κινδύνου

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Περιστέρι: Οι δικαιολογίες της 41χρονης που σοκάρουν – «Η ατροπίνη είναι κολλύριο για τα μάτια» (βίντεο)

Στον περιφερειακό χάρτη της Eurostat, οι τέσσερις ελληνικές περιφέρειες εμφανίζονται στην υψηλότερη κατηγορία του δείκτη, με ποσοστά από 31,5% και πάνω. Αυτό σημαίνει ότι σε καθεμία περισσότεροι από τρεις στους δέκα κατοίκους αντιμετωπίζουν τουλάχιστον μία από τις μορφές οικονομικής και κοινωνικής ευαλωτότητας που εξετάζει η ευρωπαϊκή στατιστική υπηρεσία.

Η Πελοπόννησος καταγράφεται στο συγκριτικό διάγραμμα της έκθεσης ως η ελληνική περιφέρεια με το υψηλότερο ποσοστό, ενώ η Κρήτη βρίσκεται στο άλλο άκρο, με το χαμηλότερο.

Στην ίδια ευρωπαϊκή ομάδα υψηλού κινδύνου, η Ισπανία έχει πέντε περιφέρειες, ενώ η Βουλγαρία και η Ιταλία έχουν από τέσσερις, όπως η Ελλάδα. Περιλαμβάνονται επίσης τρεις γαλλικές εξόχως απόκεντρες περιφέρειες, δύο περιφέρειες της Ρουμανίας, η Περιφέρεια των Βρυξελλών και η Βρέμη.

Η παρουσία των δύο τελευταίων δείχνει ότι υψηλά ποσοστά κοινωνικής ευαλωτότητας καταγράφονται και σε αστικά κέντρα ισχυρών οικονομιών της δυτικής Ευρώπης.

Η στέγαση απορροφά μεγάλο μέρος του εισοδήματος

Ξεχωριστή θέση στην έκθεση έχει το κόστος στέγασης, καθώς η άνοδος των ενοικίων, των τιμών των κατοικιών και του κόστους στεγαστικών δανείων περιορίζει τα χρήματα που απομένουν για άλλες βασικές ανάγκες.

Το 2025, το 7,7% των κατοίκων της ΕΕ ζούσε σε νοικοκυριά που διέθεταν πάνω από το 40% του διαθέσιμου εισοδήματός τους για έξοδα στέγασης. Πρόκειται για τον δείκτη υπερβολικής επιβάρυνσης από το κόστος στέγασης, ο οποίος περιλαμβάνει και δαπάνες όπως ηλεκτρικό ρεύμα, νερό, θέρμανση και συντήρηση.

Στην Ελλάδα, το χαμηλότερο περιφερειακό ποσοστό ήταν 18,5% στην Κρήτη, παραμένοντας υπερδιπλάσιο του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Στην Ανατολική Μακεδονία και Θράκη έφτανε το 33,9%, την υψηλότερη τιμή μεταξύ των περιφερειών της ΕΕ, ενώ στην Πελοπόννησο διαμορφωνόταν στο 33,3%.

Ακόμη εντονότερη είναι η εικόνα στις καθυστερήσεις πληρωμών. Στα Ιόνια Νησιά, το 66,3% του πληθυσμού ζούσε σε νοικοκυριά με καθυστερήσεις στις συγκεκριμένες υποχρεώσεις, το υψηλότερο ποσοστό στην ΕΕ. Ακολουθούσε η Δυτική Ελλάδα με 50,7%, έναντι 9,2% στο σύνολο της Ένωσης.

Πάνω από τρεις στους δέκα στη Δυτική Ελλάδα δυσκολεύονται να ζεστάνουν το σπίτι

Η οικονομική πίεση αποτυπώνεται και στη δυνατότητα των νοικοκυριών να διατηρούν την κατοικία τους επαρκώς ζεστή. Στη Δυτική Ελλάδα, αυτή τη δυσκολία αντιμετώπιζε το 30,4% του πληθυσμού, το υψηλότερο περιφερειακό ποσοστό στην ΕΕ.

Στη δεύτερη θέση βρίσκονταν τα Ιόνια Νησιά με 25,8%. Ποσοστά πάνω από 20% καταγράφονταν επίσης στην Κεντρική Μακεδονία, στην Πελοπόννησο και στο Νότιο Αιγαίο, όταν ο ευρωπαϊκός μέσος όρος ήταν 8,8%.

Οι επιμέρους αυτοί δείκτες δίνουν πιο συγκεκριμένο περιεχόμενο στη στατιστική εικόνα: καταγράφουν πόσοι άνθρωποι ζουν σε νοικοκυριά που δυσκολεύονται να καλύψουν βασικές υποχρεώσεις ή να εξασφαλίσουν επαρκή θέρμανση.

Οι μεγάλες αποστάσεις μέσα στην Ευρώπη

Στο σύνολο της ΕΕ, η Γαλλική Γουιάνα (γαλλικό έδαφος στη Ν. Αμερική) εμφάνιζε τον υψηλότερο κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού, με 54,8%. Ακολουθούσαν η Καλαβρία με 45,3%, η Σικελία με 44%, η ισπανική Μελίγια με 43,7% και η γαλλική Ρεϊνιόν με 42,3%.

Στο αντίθετο άκρο βρισκόταν η Περιφέρεια της Μπρατισλάβας με 2,9%, ενώ χαμηλά ποσοστά κατέγραφαν η Κοιλάδα της Αόστα με 5,6% και η Αυτόνομη Επαρχία του Μπολτσάνο με 7%, στη βόρεια Ιταλία.

Η ιταλική περίπτωση είναι χαρακτηριστική των εσωτερικών ανισοτήτων: το ποσοστό στην Καλαβρία ήταν 8,1 φορές υψηλότερο από εκείνο στην Κοιλάδα της Αόστα.

Ο συνολικός δείκτης κινδύνου φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού -AROPE περιλαμβάνει όσους αντιμετωπίζουν τουλάχιστον μία από τρεις καταστάσεις: κίνδυνο εισοδηματικής φτώχειας, σοβαρή υλική και κοινωνική στέρηση ή διαβίωση σε νοικοκυριό με πολύ χαμηλή ένταση εργασίας. Κάθε άνθρωπος υπολογίζεται μία φορά, ακόμη και όταν αντιμετωπίζει περισσότερες από αυτές τις δυσκολίες.

imerisia.gr