Παραιτήθηκε ο πρωθυπουργός του Βελγίου, Μπαρτ ντε Βέβερ, λόγω του προϋπολογισμού

Το δημοσιονομικό αδιέξοδο στο Βέλγιο

Ο πρωθυπουργός στο Βέλγιο, Μπαρτ ντε Βέβερ, υπέβαλε την παραίτηση της κυβέρνησής του στον βασιλιά Φίλιππο τη Δευτέρα (2/11), μετά την αποτυχία των διαπραγματεύσεων για τον ομοσπονδιακό προϋπολογισμό του 2027. Ωστόσο, ο μονάρχης αποφάσισε να αφήσει σε εκκρεμότητα την αποδοχή της παραίτησης, ανοίγοντας νέο κύκλο πολιτικών διαβουλεύσεων, σε μια προσπάθεια να αποτραπεί η κατάρρευση του κυβερνητικού συνασπισμού.

Η συνάντηση του Βέλγου πρωθυπουργού με τον βασιλιά, στο Βασιλικό Παλάτι των Βρυξελλών, διήρκεσε περίπου μιάμιση ώρα. Μετά την ολοκλήρωσή της, τα Ανάκτορα επιβεβαίωσαν επισήμως την υποβολή της παραίτησης, διευκρινίζοντας ότι ο Φίλιππος δεν έχει λάβει ακόμη οριστική απόφαση.

Σύμφωνα με τη σχετική ανακοίνωση, ο βασιλιάς θα αρχίσει την Τρίτη (3/11) επαφές με τους προέδρους των κομμάτων που συμμετέχουν στην κυβερνητική πλειοψηφία, ενώ έχει προγραμματιστεί νέα συνάντησή του με τον Ντε Βέβερ την Παρασκευή (6/11).

Η παρέμβαση του βασιλιά Φιλίππου

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ο μεγαλύτερος «σιωπηλός εχθρός» της καρδιάς: Ο κίνδυνος που πολλοί αγνοούν μέχρι να είναι αργά

Στην ανακοίνωση των Ανακτόρων, ο βασιλιάς εκφράζει τη δυσαρέσκειά του για την αδυναμία των κυβερνητικών εταίρων να συμφωνήσουν σε έναν αξιόπιστο προϋπολογισμό, ικανό να ανταποκριθεί στις σημερινές προκλήσεις.

«Σε ένα περιβάλλον που χαρακτηρίζεται από μεγάλες γεωπολιτικές αβεβαιότητες και σημαντικές οικονομικές προκλήσεις, η χώρα δεν μπορεί να αντέξει μια παρατεταμένη πολιτική κρίση», επισημαίνεται στην ανακοίνωση.

Ο Φίλιππος καλεί επίσης τις πολιτικές δυνάμεις να αναλάβουν τις ευθύνες τους και να θέσουν πάνω από τις μεταξύ τους διαφωνίες το γενικό συμφέρον και την ανάγκη συμβιβασμού.

Η απόφασή του να μην αποδεχθεί προς το παρόν την παραίτηση αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο συνέχισης των διαπραγματεύσεων, χωρίς να διασφαλίζει ότι οι πέντε κυβερνητικοί εταίροι θα καταφέρουν να γεφυρώσουν τις διαφορές τους.

Το δημοσιονομικό αδιέξοδο στο Βέλγιο

Η κρίση κορυφώθηκε τα ξημερώματα της Δευτέρας (2/11), όταν οι συνομιλίες των βασικών υπουργών της κυβέρνησης ολοκληρώθηκαν χωρίς συμφωνία για τον προϋπολογισμό του 2027 και τη δημοσιονομική προσαρμογή που επιδιώκει ο Ντε Βέβερ.

Στο επίκεντρο βρίσκεται η προσπάθεια εξασφάλισης περίπου 10 δισ. ευρώ μέσω περιορισμού δαπανών και αύξησης εσόδων, προκειμένου να αντιμετωπιστεί η επιδείνωση των δημόσιων οικονομικών έως το 2029.

Ο κυβερνητικός συνασπισμός, γνωστός ως «Αριζόνα», αποτελείται από πέντε κόμματα: Τη φλαμανδική εθνικιστική Νέα Φλαμανδική Συμμαχία (N-VA), το γαλλόφωνο φιλελεύθερο Μεταρρυθμιστικό Κίνημα (MR), τους φλαμανδούς Χριστιανοδημοκράτες (CD&V), τους φλαμανδούς Σοσιαλιστές (Vooruit) και το γαλλόφωνο κεντρώο Les Engagés.

Οι διαφωνίες αφορούν κυρίως τον επιμερισμό των δημοσιονομικών βαρών. Το N-VA και το MR προκρίνουν μεγαλύτερη περιστολή δαπανών, μεταξύ άλλων στον τομέα της υγείας, ενώ οι Σοσιαλιστές και οι κεντρώοι εταίροι ζητούν μεγαλύτερη φορολογική συνεισφορά από τα υψηλότερα εισοδήματα και τις μεγάλες περιουσίες.

Οι αποκλίνουσες θέσεις δεν κατέστη δυνατό να γεφυρωθούν, παρά τις διαδοχικές επαφές του πρωθυπουργού με τους κυβερνητικούς εταίρους και τη νέα προσπάθεια εξεύρεσης συμβιβασμού το βράδυ της Κυριακής (1/11).

Τι σημαίνει η παραίτηση για την κυβέρνηση

Η υποβολή της παραίτησης δεν συνεπάγεται αυτομάτως την αποχώρηση του Ντε Βέβερ από την πρωθυπουργία ή την προκήρυξη πρόωρων εκλογών στο Βέλγιο.

Ο βασιλιάς έχει τη δυνατότητα να διατηρήσει την παραίτηση υπό εξέταση, παρέχοντας χρόνο για νέες συνομιλίες. Αν τελικά την αποδεχθεί, θα ανοίξει ο δρόμος για αναζήτηση διαφορετικής κυβερνητικής λύσης ή, εφόσον δεν καταστεί εφικτός ο σχηματισμός βιώσιμης πλειοψηφίας, για νέες εκλογές.

Η δημοσιονομική κατάσταση αυξάνει την πίεση προς τα κόμματα. Σύμφωνα με τις προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που επικαλείται το Reuters, το δημόσιο χρέος του Βελγίου εκτιμάται ότι θα φτάσει το 110,5% του ΑΕΠ το 2026, ενώ το δημοσιονομικό έλλειμμα προβλέπεται στο 5,2%.

Σε περίπτωση που δεν υπάρξει έγκαιρη συμφωνία για νέο προϋπολογισμό, η κυβέρνηση ενδέχεται να υποχρεωθεί να λειτουργήσει με προσωρινές μηνιαίες πιστώσεις, οι οποίες βασίζονται στις εγκεκριμένες δαπάνες του προηγούμενου έτους.

Προς το παρόν, η προσοχή στρέφεται στις επαφές του βασιλιά με τους αρχηγούς των κυβερνητικών κομμάτων και στη νέα ακρόαση του Ντε Βέβερ την Παρασκευή (6/11), από τις οποίες θα κριθεί αν υπάρχει περιθώριο για πολιτικό συμβιβασμό ή αν η χώρα θα οδηγηθεί σε βαθύτερη κυβερνητική κρίση.