Πέντε χρόνια από τον καταστροφικό σεισμό στο Αρκαλοχώρι: Η μέρα που άλλαξε μια ολόκληρη περιοχή

Η μνήμη της 27ης Σεπτεμβρίου 2021 και η επιστημονική αποτύπωση μιας πρωτοφανούς δόνησης

Συμπληρώνονται σήμερα πέντε χρόνια από το πρωινό της 27ης Σεπτεμβρίου 2021, όταν στις 09:17 η γη κάτω από την πεδιάδα του Ηρακλείου σείστηκε βίαια, σηματοδοτώντας μια ανεξίτηλη τομή στην καθημερινότητα και την ιστορία του Αρκαλοχωρίου και των γύρω οικισμών

Η σεισμική δόνηση, μεγέθους 6,0 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ σύμφωνα με το Ευρωμεσογειακό Ινστιτούτο (5,8 σύμφωνα με το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών), είχε ως εστιακό βάθος τα 10 χιλιόμετρα και εκδηλώθηκε στο ρήγμα Θραψανού-Καστελλίου, σε απόσταση μόλις πέντε χιλιομέτρων από την κωμόπολη.

Ο σεισμός υπήρξε ο ισχυρότερος που έχει καταγραφεί ενόργανα στον χερσαίο χώρο της Κρήτης από το 1900, καθώς οι προγενέστερες μεγάλες δονήσεις στο νησί είχαν υποθαλάσσιο χαρακτήρα. Η μέγιστη επιτάχυνση εδάφους άγγιξε τα 0,82 g στο Αρκαλοχώρι, μέγεθος που αποτελεί την υψηλότερη τιμή που έχει καταγραφεί ποτέ στον ελληνικό χώρο. Η σφοδρότητα της δόνησης προκάλεσε μάλιστα σημαντικές γεωφυσικές μεταβολές, με κατακόρυφη καθίζηση του εδάφους που έφτασε έως και τα 22 εκατοστά, καθώς και οριζόντιες μετατοπίσεις της τάξεως των 14 εκατοστών.

Το τραγικότερο αποτύπωμα της καταστροφής ήταν η απώλεια μιας ανθρώπινης ζωής, όταν κατέρρευσε ο ιερός ναός του Προφήτη Ηλία κατά τη διάρκεια εργασιών αναστήλωσης, ενώ παράλληλα καταγράφηκαν είκοσι τραυματισμοί. Η δόνηση έπληξε καίρια τον δομικό ιστό της ευρύτερης περιοχής, η οποία ήταν ήδη επιβαρυμένη από μια έντονη προσεισμική ακολουθία που είχε ξεκινήσει τέσσερις μήνες νωρίτερα, την 1η Ιουνίου του ίδιου έτους.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Η Κρήτη «κρατά» νερό που έπεσε πριν από χρόνια – Πού βρίσκεται όλο αυτό το διάστημα

Οι αυτοψίες και οι τεχνικοί έλεγχοι που ακολούθησαν αποτύπωσαν την έκταση της ζημιάς. Από τις χιλιάδες κτίρια που επιθεωρήθηκαν, περισσότερες από 3.900 κατοικίες κρίθηκαν μη κατοικήσιμες, ενώ εκτεταμένες βλάβες υπέστησαν εκατοντάδες επαγγελματικοί χώροι, αποθήκες, καθώς και δημόσια κτίρια, μεταξύ των οποίων και έξι σχολικές μονάδες.

Πέντε χρόνια μετά, η ανάμνηση εκείνου του πρωινού παραμένει ζωντανή, συνοδευόμενη ωστόσο από την πικρή πραγματικότητα της κρατικής αδιαφορίας. Παρά την πάροδο του χρόνου, η Πολιτεία φαίνεται να έχει αφήσει στο περιθώριο την περιοχή, με δεκάδες οικογένειες να εξακολουθούν να ζουν υπό αντίξοες συνθήκες στις προσωρινές δομές και τους λυόμενους οικίσκους, βιώνοντας καθημερινά τις συνέπειες μιας αποκατάστασης που εκκρεμεί.