Πιλοτικό Ερευνητικό Δίκτυο Σχολικών Σεισμογράφων σε σχολεία της Κρήτης

Η επιστήμη στη σχολική τάξη

Το Ινστιτούτου Φυσικής Εσωτερικού της Γης και Γεωκαταστροφών του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστημίου, σε συνεργασία τα Εργαστηριακά Κέντρα Φυσικών Επιστημών (Ε.Κ.Φ.Ε) της Κρήτης, και τη σύμπραξη της Έδρας UNESCO «Solid Earth Physics and Geohazards Risk Reduction» εκπονεί το έργο ανάπτυξης Πιλοτικού Ερευνητικού Δικτύου Σχολικών Σεισμογράφων σε σχολεία της Κρήτης.

Η δράση εκπονείται με την υποστήριξη της Περιφέρειας Κρήτης. Στόχος είναι η εγκατάσταση σχολικών σεισμολογικών σταθμών σε σχολεία της Κρήτης, συμβάλλοντας σε μια βιωματικής προσέγγισης της μάθησης και ειδικά στην επιστημονική εξοικείωση των μαθητών με το φαινόμενο του σεισμού, αλλά και τις φυσικές μεθόδους καταγραφής των σεισμικών κυμάτων και της επεξεργασίας τους, φέρνοντας την επιστήμη κοντά στους μαθητές.

Τα ΕΚΦΕ της Κρήτης συντονίζουν την υλοποίηση, εξασφαλίζοντας γεωγραφική κάλυψη σε όλο το νησί.

Πιο συγκεκριμένα, μέσα από την εκπαιδευτική διαδικασία μπορούν οι μαθητές και οι μαθήτριες να μάθουν να κατανοούν το φαινόμενο του σεισμού και να αντιλαμβάνονται τις πραγματικές συνέπειες και να χτίζουν συνήθειες που θα τους βοηθήσουν σε όλη τη διάρκεια της ζωής τους.

Η ανάπτυξη εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων στα σχολεία είναι αυτή που μπορεί να προωθήσει την ευαισθητοποίηση των παιδιών σε θέματα φυσικών καταστροφών. Η βιωματική μάθηση δίνει έμφαση στο σημαντικό ρόλο που παίζει η εμπειρία στη διαδικασία της μάθησης.

Οι μαθητές μπορούν να αποτελέσουν το κλειδί στην ανάπτυξη μιας γενικότερης κουλτούρας απέναντι στην αντιμετώπιση του σεισμικού κινδύνου με κύριο άξονα την πρόληψη.

Παρακολούθηση της Σεισμικής Δραστηριότητας των τελευταίων ημερών

Οι σεισμογράφοι του σχολικού δικτύου καταγράφουν τη σεισμική δραστηριότητα Νότιο Ανατολικά της Κρήτης όπως εξελίχθηκε τις τελευταίες ημέρες. Οι καταγραφές αποτελούν επιστημονικά δεδομένα με τα οποία οι μαθητές των σχολείων μπορούν να παρακολουθούν την σεισμική δραστηριότητα αφού η χρήση ανοικτού λογισμικού επιτρέπει την άμεση επεξεργασία και οπτικοποίησή τους, ενώ συγκρίσεις μεταξύ σχολικών σταθμών δίνουν πληροφορίες για την ταχύτητα διάδοσης κυμάτων και τον εντοπισμό επικέντρου κ.α.

Οι μαθητές των σχολείων γίνονται οι μικροί σεισμολόγοι τις σχολικής τάξης !

Το Ινστιτούτου Φυσικής Εσωτερικού της Γης και Γεωκαταστροφών του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστημίου, σε συνεργασία με τα ΕΚΦΕ της Κρήτης σχεδιάζουν και προσφέρουν επιμορφωτικές δράσεις για εκπαιδευτικούς Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, ώστε να μπορούν να αξιοποιούν τις καταγραφές του δικτύου στη διδακτική πράξη.

Παράλληλα, οι συνεχείς καταγραφές χρησιμοποιούνται για τη βελτιστοποίηση της λειτουργίας των σταθμών — ρύθμιση ευαισθησίας, έλεγχος θορύβου, επαλήθευση ευθυγράμμισης — διασφαλίζοντας δεδομένα υψηλής ποιότητας για εκπαιδευτική και ερευνητική χρήση με τη συμμετοχή των μαθητών.

Το δίκτυο επεκτείνεται σταδιακά σε σχολεία όλης της Κρήτης. Κάθε νέος σταθμός εμπλουτίζει τις δυνατότητες ανάλυσης, ενισχύει τη γεωγραφική κάλυψη και δίνει σε περισσότερους μαθητές την ευκαιρία να γίνουν πραγματικοί επιστήμονες — παρατηρώντας, μετρώντας και ερμηνεύοντας τον ζωντανό παλμό της γης !!!.

ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΕΣ ΚΑΤΑΓΡΑΦΕΣ
σε σταθμούς του Σχολικού Σεισμολογικού Δικτύου Κρήτης

Εγκατάσταση σχολικού σεισμολογικού σταθμού

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Θρήνος στο Τυμπάκι για την οικογένεια Λεμονάκη που έχασε το τρίτο τους παιδί

Καταγραφή του σεισμού M 5.7 24/4/2026 στο σχολικό σεισμογράφο στο ΕΚΦΕ Χανίων

Ανάλυση σεισμού που έγινε Νότια του Λασιθίου και καταγράφηκε σε Σχολείο στο οποίο έχει εγκατασταθεί σχολικός σεισμογράφος

Καταγραφές της σεισμικής ακολουθίας Νότια του Λασιθίου στο σχολικό σεισμολογικό σταθμό στο 1ο ΓΕΛ Ιεράπετρας

Η επιστημονική ομάδα του έργου αποτελείται από τους

• Καθ. Φίλιππο Βαλλιανάτο, Επιστημονικά Υπεύθυνο , Διευθυντή του Ινστιτούτου Φυσικής Εσωτερικού της Γης και Γεωκαταστροφών
• Νικόλαο Αναστασάκης, MΕd Φυσικό, υπεύθυνο Ε.Κ.Φ.Ε Χανίων
• Βασίλειο Νούση , MSc Φυσικό, υπεύθυνο E.K.Φ.Ε Θεσπρωτίας
• Μιχαήλ Ορφανάκη, PhD, MSc Φυσικό, εκπαιδευτικό 1ο ΓΕΛ Ιεράπετρας-Ε.Κ.Φ.Ε Λασιθίου
• Κλεάνθη Σιμιρδάνης, PhD, Γεωλόγος, εκπαιδευτικός 4ο Γυμνάσιο Ρεθύμνου
• Αστρινό Τσουτσουδάκης ΜΕd Φυσικό, υπεύθυνο 1ου Ε.Κ.Φ.Ε Ηρακλείου
• Κωνσταντίνο Χαλκιαδάκη, ΜΕd Φυσικό, υπεύθυνο Ε.Κ.Φ.Ε Ρεθύμνου