Ποινική δίωξη Πολωνού επισκόπου για συγκάλυψη σεξουαλικών επιθέσεων σε ανήλικους

Η δίκη προκαλεί αναταράξεις στην Πολωνία, με τα θύματα να μιλούν ανοιχτά και την εκκλησία να αντιμετωπίζει κρίση αξιοπιστίας μετά δεκαετίες σιωπής

Μια δίκη άνευ προηγουμένου στην πατρίδα του πάπα Ιωάννη Παύλου Β΄: ένας Πολωνός επίσκοπος κάθεται από σήμερα στο εδώλιο του κατηγορουμένου, επειδή κάλυπτε παιδεραστές-ιερείς της περιοχής για την οποία ήταν αρμόδιος.

Ο επίσκοπος του Τάρνοφ, στη νοτιοανατολική Πολωνία, Αντρέι Τζεζ, είναι ο πρώτος Πολωνός επίσκοπος που διώκεται από την ποινική δικαιοσύνη επειδή δεν ενημέρωσε εγκαίρως τις δικαστικές αρχές για τις σεξουαλικές επιθέσεις που διέπρατταν κληρικοί. Ο ίδιος αρνείται τις κατηγορίες, όμως αν κριθεί ένοχος μπορεί να του επιβληθεί ποινή φυλάκισης έως τριών ετών.

«Δεν ξέρω πώς θα τελειώσει όλο αυτό, όμως χαίρομαι που επιτέλους ήρθε στο φως της δημοσιότητας», είπε στους δημοσιογράφους η Λιλιάν Κουπάτζ, μια γυναίκα που λέει ότι κακοποιήθηκε σεξουαλικά από έναν ιερέα όταν ήταν παιδί. «Να το μάθει επιτέλους ο κόσμος», είπε πριν από την έναρξη της δίκης, με δάκρυα στα μάτια.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Κυκλοφοριακό «κομφούζιο» στην ΒΙΠΕ Ηρακλείου – Δείτε εικόνες

Ο επίσκοπος, που φορούσε πολιτικά και μόνο το μικρό, λευκό κολάρο του μαρτυρούσε την ιδιότητά του, είπε στο δικαστήριο ότι αυτή η δίκη «δεν θα γινόταν» εάν ο ίδιος δεν είχε καταγγείλει δύο περιπτώσεις σεξουαλικής παρενόχλησης παιδιών. «Παραδόξως, διώκομαι για τον ζήλο μου», πρόσθεσε.

Σύμφωνα με την εισαγγελία, ο Αντρέι Τζεζ ήταν ενήμερος για δύο περιπτώσεις ιερέων που κακοποιούσαν τα παιδιά της χορωδίας. Ο ένας από αυτούς, ο Στανισλάφ Π. (με βάση την πολωνική νομοθεσία απαγορεύεται η αποκάλυψη του επωνύμου) φέρεται ότι κακοποίησε 95 παιδιά.

Πρόκειται για μια από τις μεγαλύτερες υποθέσεις αυτού του είδους στους κόλπους της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας της Πολωνίας, με κάποια από τα αδικήματα να χρονολογούνται από τη δεκαετία του 1980.

Κανείς από τους δύο ιερείς δεν έχει καταδικαστεί: για τον έναν, κρίθηκε ότι τα αδικήματα είχαν παραγραφεί ενώ ο άλλος, η κατάσταση της υγείας του οποίου δεν είναι καλή, δεν έχει ακόμη δικαστεί.

«Είναι μια εντυπωσιακή υπόθεση και, για τα πολωνικά δεδομένα, θα έλεγα άνευ προηγουμένου», είπε ο Αρτούρ Νόβακ, δικηγόρος των θυμάτων.

Οι τοπικές εκκλησιαστικές αρχές απορρίπτουν τις κατηγορίες σε βάρος του επισκόπου Τζεζ, υπενθυμίζοντας ότι η επισκοπή του Τάρνοφ είχε προβεί σε καμιά δεκαριά καταγγελίες τα τελευταία χρόνια «με βάση την πολιτική της μηδενικής ανοχής» που είχε υιοθετήσει. Νομίζω ότι είμαστε αντιμέτωποι με μια κατάσταση που παραπέμπει στην αναζήτηση ενός αποδιοπομπαίου τράγου. Τα θύματα δεν τρέχουν αμέσως στον επίσκοπο για να τον ενημερώσουν» για ό,τι συνέβη, είπε ένας από τους δικηγόρους του Τζεζ, ο Ζμπίγκνιου Τσβιακάλσκι.

Στις προηγούμενες υποθέσεις οι εισαγγελείς είχαν αρνηθεί να ξεκινήσουν προκαταρκτική έρευνα σε βάρος του επισκόπου, με το επιχείρημα ότι η υποχρέωση καταγγελίας μιας πράξης συμπεριλήφθηκε στον ποινικό κώδικα μόλις το 2017.

Η δίκη του επισκόπου θα συνεχιστεί τον Μάρτιο.

Ανεξάρτητη επιτροπή

Από το 2020, το Βατικανό επέβαλε κυρώσεις σε πολλούς Πολωνούς επισκόπους για αμέλεια ή για συγκάλυψη σεξουαλικών επιθέσεων σε ανηλίκους.

Τα σκάνδαλα στους κόλπους της Εκκλησίας έφτασαν μέχρι και τον εκλιπόντα ποντίφικα Ιωάννη-Παύλο Β΄. Η συμβολή του στην πτώση του κομμουνιστικού καθεστώτος της Πολωνίας του χάρισε παγκόσμια φήμη, όμως οι έρευνες που έγιναν για τις δεκαετίες του 1960 και ’70, όταν ήταν αρχιεπίσκοπος της Κρακοβίας, έριξαν βαριά σκιά πάνω του, αφού υπάρχουν υποψίες ότι «γνώριζε αλλά σιωπούσε».

Σύμφωνα με στοιχεία που δημοσιοποίησε η πολωνική Εκκλησία το 2021, από το 2018 μέχρι το 2020 έγιναν 368 καταγγελίες για σεξουαλικές επιθέσεις εκ μέρους 292 ιερέων και άλλων στελεχών της, οι 173 εκ των οποίων αφορούσαν παιδιά κάτω των 15 ετών. Οι καταγγελίες κάλυπταν τη χρονική περίοδο από το 1958 μέχρι το 2020.

Οι αρχές θεωρούν ότι οι αριθμοί αυτοί είναι μόνο η κορυφή του παγόβουνου αφού τα περισσότερα θύματα μιλούν ανοιχτά δεκαετίες αργότερα.

Θύματα και οργανώσεις που τα στηρίζουν ζητούν εδώ και καιρό τη συγκρότηση μιας ανεξάρτητης ερευνητικής επιτροπής. Εν αναμονή, οι Πολωνοί επίσκοποι θα συνεδριάσουν τον Μάρτιο στη Βαρσοβία, σε μια προσπάθεια να συστήσουν μια εσωτερική επιτροπή, οι αρμοδιότητες της οποίας παραμένουν αόριστες.

Η δημοσιοποίηση τέτοιων σκανδάλων, οι μεταρρυθμίσεις της καθολικής, συντηρητικής δεξιάς κατά του δικαιώματος στην άμβλωση και οι διαφωνίες των πολιτών για την εμπλοκή της Εκκλησίας στην πολιτική, επιτάχυναν τα τελευταία χρόνια την εκκοσμίκευση στην Πολωνία. Πέρυσι, το Πολωνικό Κέντρο Έρευνας Δημοσίας Γνώμης (CBOS) ανέφερε ότι μόνο το 34% των Πολωνών δήλωναν ότι παρακολουθούν κάθε εβδομάδα τη λειτουργία, από σχεδόν 70% στις αρχές της δεκαετίας του 1990.

Πηγή: Πρώτο Θέμα