Αλλαγή ώρας: Πόσο επιβαρυντική είναι για τον οργανισμό μας

Τι υποστηρίζει νέα έρευνα

Σύμφωνα με τη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο «Proceedings of the National Academy of Sciences», η μόνιμη διατήρηση της κανονικής χειμερινής ώρας είναι λιγότερο επιβαρυντική για τον ανθρώπινο οργανισμό, σε σύγκριση με τη διαρκή θερινή ώρα όσο και με το ισχύον σύστημα αλλαγής.

Ο καθηγητής ψυχιατρικής Dr. Jamie Zeitzer και η υποψήφια διδάκτωρ βιοϊατρικής μηχανικής Lara Weed χαρτογράφησαν την έκθεση σε κάθε κομητεία των 48 πολιτειών των ΗΠΑ και τη συνέκριναν με στοιχεία υγείας από ομοσπονδιακές βάσεις δεδομένων. Χρησιμοποιώντας μαθηματικά μοντέλα, εκτίμησαν το λεγόμενο «κιρκάδιο φορτίο» – δηλαδή πόσο στρες υφίσταται το βιολογικό ρολόι του σώματος υπό τις τρεις εναλλακτικές.

Το συμπέρασμα ήταν σαφές: Η μόνιμη χειμερινή ώρα επιβαρύνει λιγότερο το σώμα, και επομένως είναι η καλύτερη επιλογή για τη δημόσια υγεία.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Πέθανε ο πρώην βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας, Θανάσης Χειμάρας

«Το σώμα μας ρυθμίζεται από τον ήλιο»

Η Dr. Karin Johnson, νευρολόγος στο Πανεπιστήμιο της Μασαχουσέτης και μέλος της Αμερικανικής Ακαδημίας Ιατρικής Ύπνου, δήλωσε πως οι ρυθμοί του σώματός μας χρειάζονται καθημερινά εξωτερικά ερεθίσματα, όπως το φως του ήλιου, για να παραμένουν συγχρονισμένοι.

«Το φυσικό μας ρολόι είναι λίγο μεγαλύτερο από 24 ώρες, οπότε χρειαζόμαστε καθημερινά “σήματα” για να μην καθυστερεί ο ρυθμός μας», εξηγεί. «Όσο περισσότερο συγχρονιζόμαστε με τον ηλιακό χρόνο, τόσο πιο υγιές είναι το σώμα μας, λειτουργεί καλύτερα ο εγκέφαλος και βελτιώνεται η ποιότητα του ύπνου».

Η ίδια κατέθεσε ενώπιον της Γερουσίας των ΗΠΑ τον περασμένο Απρίλιο, υποστηρίζοντας τη μονιμοποίηση της χειμερινής ώρας ως το πιο υγιές και φυσικό σύστημα.

Στο Κογκρέσο το αντίθετο επιχείρημα – Μόνιμη θερινή ώρα

Παρόλα αυτά, στο Κογκρέσο των ΗΠΑ υπάρχουν προσπάθειες για να επικρατήσει το αντίθετο μοντέλο: η μόνιμη θερινή ώρα, μέσω του νομοσχεδίου Sunshine Protection Act, το οποίο έχει υποστηριχθεί μεταξύ άλλων από τον Ντόναλντ Τραμπ.

Αν και δεν είναι ιδιαίτερα κομματικό ζήτημα, πολιτικοί όπως ο Γερουσιαστής Τεντ Κρουζ αναγνωρίζουν πως υπάρχουν σοβαρά επιχειρήματα και από τις δύο πλευρές.

Η θερινή ώρα φαίνεται δελεαστική σε πολλούς, αφού προσφέρει περισσότερο φως τα καλοκαιρινά απογεύματα. Όμως, η Dr. Johnson απαντά: «Ο κόσμος αγαπά το καλοκαίρι, όχι απαραίτητα τη θερινή ώρα. Και με τη χειμερινή ώρα, οι καλοκαιρινές νύχτες θα είναι και πάλι μεγάλες».

Στον αντίποδα, η μόνιμη θερινή ώρα θα στερούσε το απαραίτητο πρωινό φως τον χειμώνα, κάτι που είναι κρίσιμο για την υγεία και τις καθημερινές δραστηριότητες – ειδικά για παιδιά και εργαζόμενους που ξεκινούν νωρίς.

Τι λέει η κοινή γνώμη

Μια δημοσκόπηση της Gallup το 2024 έδειξε ότι η υποστήριξη για τη θερινή ώρα φθίνει. Το 48% των Αμερικανών τάσσεται υπέρ της μόνιμης χειμερινής ώρας, ενώ το 24% υπέρ της μόνιμης θερινής και το 19% προτιμά να παραμείνει το υπάρχον σύστημα αλλαγής.

Ωστόσο, μια άλλη έρευνα της YouGov το 2023 έδειξε το αντίστροφο: ανάμεσα σε όσους ήθελαν να σταματήσει η αλλαγή, το 50% προτιμούσε τη μόνιμη θερινή ώρα και το 31% τη χειμερινή.

Τα υπέρ και τα κατά

Οι υποστηρικτές της μόνιμης θερινής ώρας προβάλλουν πιθανά οφέλη όπως:

Μείωση εποχικής κατάθλιψης

Εξοικονόμηση ενέργειας

Μείωση τροχαίων ατυχημάτων

Ωστόσο, η Αμερικανική Ακαδημία Ιατρικής Ύπνου (AASM) κατατάσσει τη μόνιμη θερινή ώρα ως την πιο επιβαρυντική από τις τρεις επιλογές. Η μελέτη του Zeitzer, πάντως, αναγνωρίζει πως η θερινή ώρα είναι λιγότερο επιβλαβής από το διαρκές εναλλασσόμενο σύστημα.

Ο ίδιος επισημαίνει ότι οι κιρκάδιοι ρυθμοί είναι μόνο μία πτυχή: «Πρέπει να δούμε αν ο κόσμος γυμνάζεται περισσότερο όταν έχει φως το πρωί. Αν λιγότερα παιδιά πηγαίνουν με ποδήλατο στο σχολείο επειδή είναι σκοτάδι. Αν υπάρχουν οικονομικά οφέλη που θα βοηθήσουν ευάλωτες ομάδες πληθυσμού», τονίζει. «Η επίδραση της ώρας μπορεί να διαφέρει πολύ από περιοχή σε περιοχή».

Το συμπέρασμα

Για την Dr. Johnson, όμως, η κατεύθυνση είναι σαφής: «Είναι μια αργή, δύσκολη διαδικασία, αλλά πιστεύω ότι με μελέτες σαν κι αυτή, μπορούμε σταδιακά να μετατοπίσουμε την κοινή γνώμη προς τη μόνιμη χειμερινή ώρα. Ο κόσμος είναι απελπισμένος να σταματήσει η αλλαγή της ώρας».