Deepfake στα σχολεία και νομικό κενό στην Ελλάδα – «Παράγουμε δυστυχία με την τεχνητή νοημοσύνη»

Ο Γιώργος Κορμάς προειδοποιεί για την ανεξέλεγκτη χρήση της τεχνολογίας από ανηλίκους, την έλλειψη αυστηρού νομοθετικού πλαισίου και την ανάγκη περιορισμού των social media στους ανήλικους

«Με την τεχνητή νοημοσύνη μπορούμε πλέον να παράγουμε δυστυχία και ταλαιπωρία για τους ανθρώπους. Και αυτό είναι εξαιρετικά επικίνδυνο, ειδικά όταν αφορά παιδιά», τονίζει ο υπεύθυνος της γραμμής βοήθειας του Ελληνικού Κέντρου Ασφαλούς Διαδικτύου, Γιώργος Κορμάς, μιλώντας στο Cretaone 102,3 και στην Αντιγόνη Ανδρεάκη.

Η τοποθέτησή του έρχεται με αφορμή πρόσφατο περιστατικό σε σχολείο της ενδοχώρας στην Κρήτη, όπου μαθητές της Β΄ Γυμνασίου χρησιμοποίησαν φωτογραφίες συμμαθητριών και εκπαιδευτικών από σχολική εκδρομή και, με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης, τις επεξεργάστηκαν ώστε να εμφανίζονται γυμνές. Οι εικόνες διακινήθηκαν μεταξύ μαθητών μέσω κινητών τηλεφώνων και τελικά έφτασαν και στα ίδια τα θύματα.

Η υπόθεση αποκαλύφθηκε όταν πατέρας μαθήτριας ενημερώθηκε για την ύπαρξη της εικόνας και απευθύνθηκε στο σχολείο. Δύο μαθητές έχουν ήδη παραδεχτεί την εμπλοκή τους, ενώ η υπόθεση έχει πάρει πλέον τον δρόμο της Δικαιοσύνης.

Νομικό κενό για τα deepfake στην Ελλάδα

Όπως επισημαίνει ο Γιώργος Κορμάς, το περιστατικό αυτό αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα των κινδύνων που δημιουργεί η τεχνητή νοημοσύνη όταν χρησιμοποιείται χωρίς όρια, ιδιαίτερα από ανηλίκους.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Εξελίξεις στο φονικό τροχαίο με την 15χρονη αθλήτρια του ΠΑΟΚ – Ο πατέρας της ελέγχεται ως ύποπτος

«Πρόκειται για το λεγόμενο deepfake. Ακόμη και αν η εικόνα δεν είναι πραγματική, προκαλεί τον ίδιο πόνο στο θύμα», σημειώνει.

Σύμφωνα με τον ίδιο, σε άλλες χώρες το φαινόμενο αντιμετωπίζεται ήδη με πολύ αυστηρό τρόπο.

«Στην Κύπρο, για παράδειγμα, η δημιουργία και διακίνηση τέτοιων εικόνων αντιμετωπίζεται ως διακίνηση παιδικής πορνογραφίας, κακουργηματικού χαρακτήρα, ακόμη κι αν οι φωτογραφίες είναι προϊόν τεχνητής νοημοσύνης», εξηγεί.

Στην Ελλάδα, ωστόσο, δεν υπάρχει ακόμη σαφές νομοθετικό πλαίσιο για τέτοιες περιπτώσεις. Όπως εκτιμά, αυτό είναι πιθανό να αλλάξει σύντομα, καθώς τα περιστατικά αυξάνονται.

«Αργά ή γρήγορα θα αντιμετωπιστεί και στη χώρα μας ως κανονική διακίνηση παιδικής πορνογραφίας, με σοβαρές ποινικές συνέπειες», υπογραμμίζει.

Οι νόμοι υπάρχουν αλλά συχνά δεν εφαρμόζονται

Ο κ. Κορμάς τονίζει ότι το πρόβλημα δεν αφορά μόνο την Ελλάδα, αλλά και τη διεθνή πρακτική γύρω από την προστασία των ανηλίκων στο διαδίκτυο.

Παρότι υπάρχουν εδώ και δεκαετίες κανόνες για την ηλικία πρόσβασης στο διαδίκτυο και στα κοινωνικά δίκτυα, στην πράξη δεν εφαρμόζονται.

«Υπάρχει νόμος στις ΗΠΑ από το 1989 που απαγορεύει τη χρήση διαδικτυακών υπηρεσιών από παιδιά κάτω των 13 ετών. Παρ’ όλα αυτά, οι εταιρείες τεχνολογίας ποτέ δεν τον εφάρμοσαν πραγματικά», σημειώνει.

Στην Ελλάδα, σύμφωνα με στοιχεία που αναφέρει, το 75% των παιδιών έχει παρουσία στα social media ήδη από το δημοτικό, γεγονός που δείχνει την πλήρη αποτυχία των μηχανισμών ελέγχου.

«Εδώ δεν μιλάμε για το «διαδίκτυο» γενικά. Μιλάμε για εταιρείες που λειτουργούν με βασικό κριτήριο το κέρδος», υποστηρίζει.

Το σχέδιο για περιορισμό των social media στους ανηλίκους

Η συζήτηση για τον περιορισμό της χρήσης των κοινωνικών δικτύων από ανηλίκους έχει επανέλθει έντονα το τελευταίο διάστημα.

Ο Γιώργος Κορμάς θεωρεί ότι η απαγόρευση χρήσης social media σε μικρές ηλικίες είναι πλέον αναγκαία.

«Δεν μπορεί ένα παιδί 7 ή 8 ετών να οδηγεί αυτοκίνητο. Με τον ίδιο τρόπο δεν μπορεί να διαχειριστεί και τα κοινωνικά δίκτυα», αναφέρει χαρακτηριστικά.

Ωστόσο, επισημαίνει ότι οι απαγορεύσεις από μόνες τους δεν αρκούν.

«Αν απλώς απαγορεύσουμε τα social media χωρίς να δημιουργήσουμε εναλλακτικές, δεν θα λύσουμε το πρόβλημα», τονίζει.

Όπως υποστηρίζει, είναι απαραίτητο να υπάρξουν παράλληλα πρωτοβουλίες από την πολιτεία και την τοπική αυτοδιοίκηση, ώστε τα παιδιά να έχουν πραγματικές διεξόδους εκτός οθόνης.

Αθλητικές εγκαταστάσεις, πολιτιστικά προγράμματα και δραστηριότητες για νέους θα μπορούσαν, όπως λέει, να βοηθήσουν ώστε οι ανήλικοι να περνούν περισσότερο χρόνο στον πραγματικό κόσμο.