Γιατί τα σπίτια στην Κρήτη είχαν στέρνα κάτω από την αυλή; – Η λύση πριν φτάσει το νερό στη βρύση

Μια υπόγεια δεξαμενή που σήμερα μοιάζει με αρχιτεκτονική ιδιομορφία ήταν κάποτε κάτι πολύ πιο σημαντικό

Ανοίγεις την αυλή ενός παλιού κρητικού σπιτιού.

Πέτρα.

Πλάκες.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ξυπνάτε κάθε βράδυ στις 3 ή στις 4 τα ξημερώματα; Τι μπορεί να κρύβεται πίσω από αυτή τη συνήθεια

Ένα πηγάδι ή ένα μικρό άνοιγμα που σήμερα μπορεί να μοιάζει απλώς με στοιχείο μιας άλλης εποχής.

Κάτω από τα πόδια σου όμως μπορούσε να βρίσκεται κάτι απολύτως απαραίτητο για τη ζωή του σπιτιού: η στέρνα.

Πολύ πριν το οργανωμένο δίκτυο ύδρευσης κάνει το νερό διαθέσιμο με το άνοιγμα μιας βρύσης, η αποθήκευσή του ήταν καθημερινή ανάγκη.

Το νερό της βροχής δεν έπρεπε να χάνεται

Σε περιοχές της Κρήτης όπου η πρόσβαση σε πηγές ή πηγάδια δεν ήταν εύκολη, το βρόχινο νερό αποτελούσε πολύτιμο πόρο.

Οι στέγες και οι αυλές μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για τη συλλογή του.

Το νερό οδηγούνταν μέσα από κατάλληλα ανοίγματα ή αυλάκια σε υπόγειες δεξαμενές.

Τις στέρνες.

Γιατί τις έφτιαχναν υπόγειες;

Το υπέδαφος προσέφερε ένα φυσικά προστατευμένο περιβάλλον.

Το νερό δεν ήταν εκτεθειμένο άμεσα στον ήλιο, ενώ η υπόγεια κατασκευή επέτρεπε την αποθήκευση σημαντικής ποσότητας χωρίς να καταλαμβάνει πολύτιμο χώρο στην αυλή.

Οι εσωτερικές επιφάνειες έπρεπε φυσικά να είναι κατάλληλα στεγανοποιημένες ώστε να περιορίζονται οι απώλειες.

Η πρακτική είναι πολύ παλαιότερη από τα νεότερα κρητικά σπίτια

Η διαχείριση του νερού έχει τεράστια ιστορία στην Κρήτη.

Δεξαμενές, πηγάδια, υδραγωγεία και διαφορετικά συστήματα συλλογής νερού εμφανίζονται σε διαφορετικές περιόδους της ιστορίας του νησιού.

Η λογική όμως παρέμενε ουσιαστικά η ίδια:

Όταν βρέχει, αποθηκεύεις νερό για την εποχή που δεν θα βρέχει.

Και μετά ήρθε η βρύση

Με την ανάπτυξη των σύγχρονων δικτύων ύδρευσης, η στέρνα έχασε σταδιακά τον κεντρικό ρόλο που είχε στην καθημερινότητα πολλών σπιτιών.

Σε αρκετά παλιά κτίσματα όμως παραμένει.

Άλλοτε χρησιμοποιείται.

Άλλοτε έχει κλείσει.

Και άλλοτε βρίσκεται απλώς ξεχασμένη κάτω από μια αυλή.

Μια υπόγεια δεξαμενή που σήμερα μοιάζει με αρχιτεκτονική ιδιομορφία ήταν κάποτε κάτι πολύ πιο σημαντικό: η ασφάλεια ότι το σπίτι θα είχε νερό όταν το χρειαζόταν.