Τα νέα δεδομένα για τον προσυμπτωματικό έλεγχο και τις σύγχρονες θεραπείες

Πέρα από τα ιατρικά πρωτόκολλα και τους ψυχρούς αριθμούς, η διάγνωση του καρκίνου του μαστού αγγίζει την ίδια την ψυχή και τη θηλυκότητα μιας γυναίκας.

Οι νέες τεχνικές, στον κόσμο της σύγχρονης πρόληψης, αντικαθιστούν τις ακρωτηριαστικές μεθόδους του παρελθόντος χωρίς να θυσιάζουν την ογκολογική ασφάλεια, την ίδια ώρα που στο τέλος της ημέρας, μένει μία γυναίκα που έχει να παλέψει με τις τεράστιες αλλαγές στην ψυχολογία της και το σώμα της, με τον οργανισμό να προσπαθεί να βγει αλώβητος από την δική του «μάχη», «σώμα με σώμα».

Η Ειδική Χειρουργός Ογκολόγος Μαστού, Σοφία Κακουλάκη, μίλησε στην εκπομπή «Μεταξύ μας» και τη Μαρίνα Μανωλακάκη, με αφορμή την εκδήλωση ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης για τον Καρκίνο του Μαστού, που θα πραγματοποιηθεί σήμερα στον Πολυχώρο της Δημοτικής Πινακοθήκης, για τις επαναστατικές εξελίξεις στη διάγνωση και θεραπεία του καρκίνου του μαστού.

Απόψε η μεγάλη εκδήλωση για την πρόληψη στο Ηράκλειο

Το παράρτημα Ηρακλείου της Ελληνικής Αντικαρκινικής Εταιρείας, που συμπληρώνει τρία χρόνια ζωής, διοργανώνει απόψε στις 19:00 στον Πολυχώρο της Δημοτικής Πινακοθήκης του Δήμου Ηρακλείου (Χρυσοστόμου 8) μια σημαντική εκδήλωση σε συνεργασία με την 7η ΥΠΕ.

Στόχος είναι η ενημέρωση του κοινού για την πρόληψη, τη θεραπεία και την αποκατάσταση του καρκίνου του μαστού. Στην εκδήλωση συμμετέχουν η Σοφία Κακουλάκη, Ειδική Χειρουργός Ογκολόγος Μαστού και Επιστημονική Εκπρόσωπος ΕΑΕ η Ακτινοδιαγνώστρια και Διευθύντρια του ΕΣΥ στο Κέντρο Υγείας Ηρακλείου Μαρία Χατζηιωάννου, ενώ την προσωπική της μαρτυρία θα καταθέσει η Δικηγόρος και πρώην ασθενής, Τέτα Καλαϊτζάκη.

Η ογκοπλαστική και η νέα προσέγγιση στους λεμφαδένες

Η ιατρική επιστήμη έχει κάνει άλματα, αφήνοντας πίσω τις παλιές, ακρωτηριαστικές μεθόδους. Όπως επεσήμανε η κα Κακουλάκη, «έχουμε ξεφύγει από τις ριζικές μαστεκτομές, από τις οποίες αφαιρούσαμε τον μαστό, όλους τους λεμφαδένες και τους θωρακικούς μυς». Οι επεμβάσεις αυτές δεν πρόσφεραν τίποτα στην επιβίωση, επιβαρύνοντας παράλληλα την ποιότητα ζωής των γυναικών.

Σήμερα, η ογκοπλαστική χειρουργική επιτρέπει την αφαίρεση μεγάλων όγκων διατηρώντας τη θηλυκότητα, «χωρίς να υπάρχουν βαθουλώματα και δυσμορφίες». Αντίστοιχη πρόοδος έχει σημειωθεί και στη μασχάλη: ο οριζόντιος λεμφαδενικός καθαρισμός αποφεύγεται στις περισσότερες περιπτώσεις, καθώς αφαιρούνται μόνο 1 έως 4 «φρουροί λεμφαδένες».

Ακόμη κι αν εντοπιστούν καρκινικά κύτταρα σε αυτούς, η ακτινοθεραπεία καλύπτει το υπόλοιπο έργο, αποτρέποντας το επώδυνο λεμφοίδημα του άνω άκρου.

Εξατομικευμένη θεραπεία και προεγχειρητική χημειοθεραπεία

Κάθε ασθενής είναι μοναδική και η θεραπευτική στρατηγική καθορίζεται αυστηρά από τη βιολογία του όγκου. «Κάθε γυναίκα είναι διαφορετική. Δεν μπορούμε να συγκρίνουμε τη μία γυναίκα με την άλλη», υπογράμμισε η χειρουργός. Σε επιθετικούς τύπους όγκων, όπως οι τριπλά αρνητικοί ή οι HER2-θετικοί, επιλέγεται η προεγχειρητική χημειοθεραπεία ώστε να «αποστειρώσουμε όσο γίνεται νωρίτερα τυχόν κυκλοφορούντα καρκινικά κύτταρα στο αίμα».

Άμεση αποκατάσταση και γενετικός έλεγχος

Η αποκατάσταση του μαστού την ίδια στιγμή της μαστεκτομής αποτελεί πλέον μια συνήθη και «απόλυτα ογκολογικά ασφαλή» πρακτική, εφόσον το επιτρέπουν το ατομικό ιστορικό και οι παράγοντες κινδύνου της γυναίκας.

Σε ό,τι αφορά την κληρονομικότητα, το 90-95% των περιπτώσεων είναι σποραδικές, ενώ μόλις το 5-10% είναι κληρονομικό. Ο γονιδιακός έλεγχος (για τα γονίδια BRCA1 και BRCA2) ενδείκνυται όταν υπάρχει βεβαρημένο οικογενειακό ιστορικό σε ηλικίες κάτω των 50 ετών, με την προφυλακτική μαστεκτομή να μειώνει τον κίνδυνο έως και 95%.

Η διαχείριση του πυκνού μαστού και η πρόληψη

Σχεδόν οι μισές γυναίκες (48%) διαθέτουν πυκνούς μαστούς, γεγονός που καθιστά δύσκολη τη διάγνωση με τη μαστογραφία. Σε αυτές τις περιπτώσεις απαιτείται συμπληρωματικός έλεγχος με υπερηχογράφημα ή μαγνητική τομογραφία, ανάλογα με το προσωπικό προφίλ ρίσκου. Η κα Κακουλάκη συνιστά ετήσιο υπερηχογράφημα μαστών μετά τα 30, ενώ η πρώτη επίσκεψη σε ειδικό γιατρό καλό είναι να πραγματοποιείται από τα 25 έτη για τον καθορισμό εξατομικευμένου πλάνου πρόληψης, για γυναίκες που έχουν ακτινοβοληθεί σε νεαρότερη ηλικία.

Το μεγαλύτερο μάθημα: «Χειρουργούμε ανθρώπους, όχι όγκους»

Κλείνοντας η κα Κακουλάκη, μοιράστηκε τη βαθύτερη φιλοσοφία που πηγάζει από την καθημερινή επαφή με τις ασθενείς της, αναφέροντας ότι η σχέση με τον ασθενή είναι ιδιαίτερα σημαντική. Κάθε άνθρωπος είναι διαφορετικός. Έχει διαφορετικές ανάγκες και ανησυχίες και ο γιατρός θα πρέπει να εξελίξει την συναισθηματική του νοημοσύνη και εμπάθεια, να αφουγκραστεί τον ασθενή και να επικοινωνήσει μαζί του από την πρώτη στιγμή. «Μαθήματα» τα οποία δεν θα «διδαχθεί» ένας γιατρός από τα πανεπιστημιακά βιβλία, μέσα σε μία πανεπιστημιακή αίθουσα.

«Σίγουρα στο πανεπιστήμιο κανείς μαθαίνει την ανατομία, τις θεραπείες και τα πρωτόκολλα. Αυτό που δεν μαθαίνει κανείς είναι η σχέση με τον ασθενή, η συναισθηματική νοημοσύνη και η ενσυναίσθηση… Στο τέλος, δεν χειρουργούμε όγκους, χειρουργούμε ανθρώπους», ανέφερε χαρακτηριστικά η κα Κακουλάκη.