Πρωταθλήτρια στη στεγαστική ανασφάλεια η Ελλάδα – Υποψήφιος «ξεσπιτόγατος» ο 1 στους 3 ενοικιαστές

Οι ενοικιαστές και τα νοικοκυριά με χαμηλό εισόδημα έχουν τη μεγαλύτερη στεγαστική ανασφάλεια

Η νέα έρευνα του ιδρύματος Eurofound για τις συνθήκες ζωής και εργασίας στην ΕΕ, αποτυπώνει τη διεύρυνση των ανισοτήτων. Θλιβερή πρωτιά στης Ελλάδας στη στεγαστική ανασφάλεια.

Νέα στοιχεία που έφερε στη δημοσιότητα το Εurofound, Ευρωπαϊκό Ίδρυμα για τη Βελτίωση των Συνθηκών Διαβίωσης και Εργασίας, δείχνουν μια Ευρώπη πολλών ταχυτήτων, με τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα να βυθίζονται στην ανασφάλεια και την απαισιοδοξία.

«Μια άνιση εικόνα σε μια Ευρώπη που αλλάζει», είναι ο τίτλος της πρόσφατης ανάλυσης, που αντλεί δεδομένα από τον τελευταίο και 8ο γύρο της συνεχιζόμενης ψηφιακής έρευνας για τη Ζωή και την Εργασία στην ΕΕ («Living And Working in the EU – 2025). Στην έρευνα συμμετείχαν συνολικά πάνω από 27.000 άτομα και από τα 27 κράτη μέλη, με το δείγμα να είναι σταθμισμένο ως προς τη δημογραφική σύσταση των κατοίκων της ΕΕ και κάθε κράτους ξεχωριστά (φύλο, ηλικία, εκπαιδευτικό επίπεδο, περιοχή).

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Πότε και πού θα χιονίσει στην Κρήτη; – Το έκτακτο δελτίο από την ΕΜΥ

Η έρευνα του Eurofound αφιερώνει ξεχωριστό κομμάτι στη στεγαστική ανασφάλεια (housing insecurity), δηλαδή το πόσο φοβάται κάποιος ότι θα αναγκαστεί να ξεσπιτωθεί, για λόγους ανωτέρας – οικονομικής – βίας. Ο φόβος είναι πολύ μεγαλύτερος για όσους διαμένουν σε μη ιδιόκτητη κατοικία, είτε νοικιάζουν σπίτι στην ελεύθερη αγορά είτε πληρώνουν «κοινωνικό ενοίκιο» σε μη κερδοσκοπικούς φορείς.

Οι ενοικιαστές και τα νοικοκυριά με χαμηλό εισόδημα έχουν τη μεγαλύτερη στεγαστική ανασφάλεια

Διευρύνονται οι ανισότητες

Παρά τη σχετική επιβράδυνση του πληθωρισμού και την ανθεκτικότητα της αγοράς εργασίας, οι ερωτηθέντες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σημαντική οικονομική πίεση. Το χάσμα ανάμεσα σε διαφορετικά εισοδηματικά στρώματα διευρύνεται, ενώ τέσσερις είναι οι κατηγορίες πολιτών που επηρεάζονται δυσανάλογα:

Τα άτομα μέσης ηλικίας, με τη δημογραφική ομάδα των 50-64 ετών να αντιμετωπίζει τις μεγαλύτερες οικονομικές δυσκολίες.

Οι ενοικιαστές είναι μια κατηγορία που πλήττεται πολλαπλά,

Ανάμεσά τους τα νοικοκυριά με χαμηλό εισόδημα και τα μονογονεϊκά νοικοκυριά έχουν τα υψηλότερα επίπεδα στεγαστικής ανασφάλειας.

Υποχωρεί η εμπιστοσύνη στη δημοκρατία

Σύμφωνα με τo Εurofound, όσο αυξάνονται οι οικονομικές δυσκολίες, τόσο υποχωρεί η αισιοδοξία για το μέλλον και γίνεται όλο και πιο εύθραυστη η εμπιστοσύνη στους θεσμούς και στη λειτουργία της δημοκρατίας.

Η Ελλάδα έχει θλιβερές επιδόσεις και σε αυτόν τον τομέα. Η εμπιστοσύνη στην κυβέρνηση είναι η δεύτερη χαμηλότερη στην ΕΕ, μετά την Ουγγαρία (βαθμολογία 2,5 στα 10). Επίσης έχουμε τη δεύτερη χαμηλότερη εμπιστοσύνη στο συνταξιοδοτικό σύστημα (3,2 στα 10) και μακράν τη χαμηλότερη εμπιστοσύνη στα ΜΜΕ (2,2 στα 10).

Αυξανόμενη οικονομική ανασφάλεια

Η οικονομική πίεση έχει αυξηθεί σε όλες τις ηλικιακές ομάδες τα τελευταία πέντε χρόνια, με τα υψηλότερα επίπεδα να παρατηρούνται στους ερωτηθέντες μέσης ηλικίας.

Η εισοδηματική ανισότητα επιδεινώνει τις οικονομικές δυσκολίες. Το 2025 το 61% των ερωτηθέντων σε νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος δυσκολεύονταν να τα βγάλουν πέρα, σε σύγκριση με το 9% των ερωτηθέντων σε νοικοκυριά υψηλού εισοδήματος.

Το 2025 αυξήθηκε επίσης το ποσοστό των νοικοκυριών με ληξιπρόθεσμες οφειλές λογαριασμών, στο 18% από 15% το 2024. Ακόμα περισσότερο αυξήθηκε το ποσοστό των νοικοκυριών που εκτιμούν ότι δεν θα μπορέσουν να πληρώσουν εγκαίρως τους λογαριασμούς το επόμενο τρίμηνο, στο 20%.

H Eurofound προς το παρόν δεν έχει δώσει αναλυτικά στοιχεία για κάθε χώρα ξεχωριστά, αλλά από τις αντίστοιχες έρευνες της Eurostat και της ΕΛΣΤΑΤ, γνωρίζουμε ότι το 67% των Ελληνικών νοικοκυριών δυσκολεύεται να τα βγάλει πέρα.

Για τα φτωχά νοικοκυριά, το αντίστοιχο ποσοστό προσεγγίζει το 95%. Επίσης τα ποσοστά των νοικοκυριών με ληξιπρόθεσμες οφειλές είναι τα υψηλότερα στην ΕΕ και υπερδιπλάσια του ευρωπαϊκού μέσου όρου, αγγίζοντας το 43%.

Στο έλεος της στεγαστικής ανασφάλειας ο ενοικιαστές στην Ελλάδα

Ένα από τα πιο τρομαχτικά ευρήματα της έρευνας αφορά τα επίπεδα στεγαστικής ανασφάλειας.

Το Εurofound μετράει την ανασφάλεια στέγασης ως το ποσοστό των ερωτηθέντων που δηλώνουν ότι είναι πιθανόν να πρέπει να εγκαταλείψουν το σπίτι τους τους επόμενους τρεις μήνες, επειδή δεν μπορούν να το αντέξουν οικονομικά.

Εννοείται ότι οι ενοικιαστές βιώνουν τη μεγαλύτερη στεγαστική ανασφάλεια. Κατά μέσο όρο στην ΕΕ των 27, το 12,4% όσων δεν έχουν ιδιόκτητη κατοικία, ζει υπό το φόβο της έξωσης.

Στην Ελλάδα σχεδόν ο ένας στους τρεις ενοικιαστές (29,2%), είναι υποψήφιος «ξεσπιτόγατος», το υψηλότερο ποσοστό πανευρωπαϊκά και υπερδιπλάσιο του μέσου όρου.

Η ανασφάλεια στέγασης έχει αυξηθεί ανάμεσα σε όλες τις δημογραφικές και εισοδηματικές ομάδες, από το 2020 και μετά, με την πιο απότομη αύξηση να σημειώνεται μεταξύ 2023 και 2025.

Εκτός από την Ελλάδα το επίπεδο ανασφάλειας στέγασης ανάμεσα στους ενοικιαστές είναι επίσης πολύ υψηλό σε πολλά άλλα κράτη μέλη της νότιας και ανατολικής Ευρώπης: 22% στη Σλοβακία, 21% στη Λετονία και τη Βουλγαρία, 19,4% στην Ισπανία, 19% στην Πορτογαλία.

Στον αντίποδα, όσοι νοικιάζουν σπίτι στις χώρες της Κεντρικής και Βόρειας Ευρώπης, έχουν το κεφάλι τους ήσυχο. Λιγότερο από το 2% των ενοικιαστών στην Αυστρία και μόλις το 5% των ενοικιαστών στη Γερμανία ανησυχούν μήπως χρειαστεί να εγκαταλείψουν το σπίτι τους για οικονομικούς λόγους, γεγονός που αντανακλά τη μεγαλύτερη σταθερότητα των εισοδημάτων και τις πιο ρυθμισμένες αγορές ενοικίασης.

Πηγή: in.gr