Στεγαστική κρίση: Στο τραπέζι παρεμβάσεις και φοροελαφρύνσεις για την αποσυμπίεση της αγοράς

Η κυβέρνηση εξετάζει δέσμη μέτρων με στόχο τη στήριξη ενοικιαστών και ιδιοκτητών, τη συγκράτηση των τιμών και την επαναφορά ισορροπιών στη στεγαστική αγορά

Με τη στεγαστική κρίση να εξελίσσεται στη μεγαλύτερη κοινωνική πρόκληση στην Ελλάδα και σε ολόκληρη της Ευρώπη, τη χρονιά που τρέχει αναμένεται να δρομολογηθούν νέα μέτρα που στοχεύουν κυρίως στην αύξηση της προσφοράς διαθέσιμων κατοικιών.

Ειδικότερα, δημιουργείται νέα δράση ύψους 400 εκατ. ευρώ από το ΕΣΠΑ 2021-2027 για ανακαίνιση παλαιών κατοικιών. Θα επιχορηγείται το 80% του κόστους ανακαίνισης, με προσαύξηση επιδότησης 5% για τρίτεκνους, πολύτεκνους και ΑΜΕΑ, και επιπλέον 5% για ορεινές και νησιωτικές περιοχές.

Οι ανακαινίσεις παλαιών κατοικιών

Το μέγιστο ποσό επιδότησης ανέρχεται σε 36.000 ευρώ με επιχορήγηση έως 300 ευρώ το τ.μ.. Το 80% του προϋπολογισμού αφορά κλειστές κατοικίες και το 20% ιδιοκατοικούμενες. Επιλέξιμες είναι οικίες με οικοδομική άδεια πριν το 1990 και εμβαδού έως 120 τ.μ..

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Έκτακτες κυκλοφοριακές ρυθμίσεις στο Ηράκλειο λόγω αποφυγής ατυχήματος

Τα εισοδηματικά όρια θα ανέρχονται σε 25.000 ευρώ για τον άγαμο, σε 35.000 ευρώ για το ζευγάρι πλέον 5.000 ευρώ για κάθε τέκνο, και για μονογονεϊκές οικογένειες σε 39.000 ευρώ πλέον 5.000 ευρώ για κάθε παιδί μετά το πρώτο.

Ένα άλλο πρόγραμμα, αφορά ανακαίνιση Δημοτικών ή Περιφερειακών ακινήτων σε ορεινές και νησιωτικές περιοχές, τα οποία θα διατεθούν με μακροχρόνια μίσθωση σε εργαζόμενους δημοτικών/περιφερειακών Υπηρεσιών, σχολείων, νοσοκομείων, κέντρων υγείας, ιατρείων, αστυνομίας, πυροσβεστικής και κοινωνικών δομών. Φορείς υλοποίησης αναλαμβάνουν οι οικείες Περιφέρειες και δήμοι.

Περιορισμοί στη βραχυχρόνια μίσθωση

Επίσης, από 1η Μαρτίου 2026 επεκτείνεται ο περιορισμός για νέες βραχυχρόνιες μισθώσεις στην Α’ Δημοτική Κοινότητα Θεσσαλονίκης για το έτος 2026, με δυνατότητα παράτασης. Στο Δήμο καταγράφονται 7.500 εγγραφές εκ των οποίων 4.800 στην Α΄ Δημοτική Κοινότητα. Για τις περιοχές με απαγόρευση (1ο, 2ο, 3ο δημοτικό διαμέρισμα Αθηνών και Α’ Δημοτική Κοινότητα Θεσσαλονίκης), σε περίπτωση μεταβίβασης του ακινήτου διαγράφεται από το Μητρώο και δεν επιτρέπεται επανεγγραφή.

Παράλληλα, στους δημόσιους εκπαιδευτικούς, ιατρούς και νοσηλευτές που νοικιάζουν κατοικία εκτός Περιφέρειας Αττικής και Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης θα επιστρέφεται επιπλέον ένα ενοίκιο ετησίως (συνολικά δύο δηλαδή), ανεξαρτήτως εισοδηματικών κριτηρίων. Οι ωφελούμενοι εκτιμώνται σε 50.000 άτομα, με επιπλέον δημοσιονομικό κόστος 20 εκατ. ευρώ ετησίως.

Ημιτελή ή κενά ακίνητα

Εν τω μεταξύ νομοθετείται πολεοδομική ρύθμιση για τη δυνατότητα γρήγορης μετατροπής υφιστάμενων ακινήτων (δομημένων και αδόμητων) που έχουν μη οικιστική χρήση (γραφεία, καταστήματα, καταλύματα) σε χρήση κατοικίας. Εγκαταλελειμμένα, ημιτελή ή κενά ακίνητα θα μπορούν να μετατραπούν σε κατοικίες από ιδιώτες. Όσες εταιρείες ενταχθούν στο πρόγραμμα για ενοικίαση με προσιτές τιμές για 10 έτη θα αξιοποιούν και το φορολογικό κίνητρο έκπτωσης φόρου εισοδήματος.

Επιπλέον, κατασκευαστικές εταιρίες θα έχουν τη δυνατότητα να κατασκευάσουν νέες οικίες ή να μετατρέψουν σε οικιστική τη χρήση υφιστάμενων ακινήτων, με αποκλειστικό σκοπό την ενοικίαση με ευνοϊκούς όρους σε μακροχρόνια μίσθωση τουλάχιστον 10 ετών. Το εισόδημα από το ενοίκιο θα εκπίπτει από τον φόρο εισοδήματος του νομικού προσώπου. Το μέγιστο ύψος ενοικίου πρόκειται να καθοριστεί από το υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.

Υπάρχει επίσης στο τραπέζι και το οικιστικό πρόγραμμα των ενόπλων δυνάμεων, οι τεχνικές λεπτομέρειες του οποίου αναμένεται να γίνουν γνωστές μέσα στη χρονιά, ενώ μέσω του εκσυγχρονισμού του κληρονομικού δικαίου στόχος είναι η ταχύτερη επίλυση διαφορών επί κατοικιών που παραμένουν αδρανείς.

Το μητρώο φερεγγυότητας

Στο επόμενο διάστημα αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία πιλοτικά το μητρώο φερεγγυότητας ενοικιαστών, το οποίο εκτιμάται ότι θα ενθαρρύνει περισσότερους ιδιοκτήτες να διαθέσουν περισσότερα διαμερίσματα προς ενοικίαση, τα οποία κρατούσαν «κλειστά» από φόβο φθορών, ακάλυπτων υποχρεώσεων κλπ.

Επεκτείνεται και στο 2026 η τριετής φοροαπαλλαγή, με κόστος 10 εκατ. ευρώ για το 2026 και 19 εκατ. για το 2027. Διευρύνεται το πεδίο εφαρμογής: για τρίτεκνες/πολύτεκνες η απαλλαγή ισχύει και για σπίτια άνω των 120 τ.μ., προσαυξανόμενο κατά 20 τ.μ. για κάθε τέκνο άνω των δύο. Σε αποχώρηση μισθωτή εντός τριετίας, η απαλλαγή συνεχίζει για το υπολειπόμενο διάστημα αν εκμισθωθεί εκ νέου. Για μίσθωση σε ιατρικό/νοσηλευτικό προσωπικό, εκπαιδευτικούς και ένστολο προσωπικό, η απαλλαγή ισχύει και για μίσθωση τουλάχιστον 6 μηνών.

Ο ενδιάμεσος συντελεστής

Από φέτος ο ΕΝΦΙΑ μειώνεται 50%, ενώ από το 2027 καταργείται πλήρως για κύριες κατοικίες σε οικισμούς έως 1.500 κατοίκους (εξαιρουμένων οικισμών Αττικής πλην νησιών). Για Έβρο, Δυτική Μακεδονία και Δήμους Μακεδονίας, Θράκης, Ηπείρου που εφάπτονται συνόρων, καταργείται σε οικισμούς έως 1.700 κατοίκους. Αφορά περίπου 1 εκατ. ακίνητα εντός 12.724 οικισμών, με ετήσιο κόστος 75 εκατ. ευρώ.

Παράλληλα, παρατείνεται η αναστολή ΦΠΑ στις νέες οικοδομές, με ετήσιο κόστος 18 εκατ. ευρώ, καθώς και η μείωση φόρου για δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων, ενώ επεκτείνεται ο περιορισμός βραχυχρόνιων μισθώσεων στα τρία δημοτικά διαμερίσματα Αθήνας.

Τέλος, από το φορολογικό έτος 2026 θεσπίζεται ενδιάμεσος συντελεστής 25% για εισόδημα από ενοίκια 12.000-24.000 ευρώ (σήμερα: έως 12.000 ευρώ 15%, στη συνέχεια 35%).

Άμεσα ωφελούμενοι: 161.587 ιδιοκτήτες. Δημοσιονομικό κόστος: 90 εκατ. ευρώ ετησίως από το 2027

Πηγή: ot.gr