Τα τρόφιμα που δεν πρέπει να πλένουμε πριν τα μαγειρέψουμε

Σε ορισμένες περιπτώσεις το νερό δεν απομακρύνει τα μικρόβια – Αντίθετα μπορεί να τα μεταφέρει σε ολόκληρη την κουζίνα

Το πλύσιμο πριν από το μαγείρεμα μοιάζει αυτονόητο. Πλένουμε φρούτα, λαχανικά, τα χέρια μας και τις επιφάνειες της κουζίνας, οπότε εύκολα θεωρούμε ότι το ίδιο πρέπει να κάνουμε και με όλα τα τρόφιμα.

Δεν ισχύει όμως πάντα.

Υπάρχουν τρόφιμα που όχι μόνο δεν χρειάζεται να πλυθούν πριν μαγειρευτούν, αλλά το ξέπλυμά τους κάτω από τη βρύση μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο διασταυρούμενης μόλυνσης.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Καρυστιανού: «Είχαμε ενδείξεις ότι θα έρθουν άνθρωποι για να πάρουν το κίνημα – Δεν μιλάω χωρίς αποδείξεις»

Ο βασικός λόγος είναι ότι το νερό δεν σκοτώνει τα βακτήρια που μπορεί να υπάρχουν πάνω στο ωμό τρόφιμο. Αντίθετα, τα σταγονίδια μπορούν να τα μεταφέρουν στον νεροχύτη, στον πάγκο, στα σκεύη ή ακόμη και σε τρόφιμα που βρίσκονται κοντά.

Το ωμό κοτόπουλο δεν χρειάζεται πλύσιμο

Είναι ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα.

Αρκετοί συνηθίζουν να ξεπλένουν το ωμό κοτόπουλο πριν το βάλουν στο τηγάνι, στον φούρνο ή στην κατσαρόλα, θεωρώντας ότι έτσι απομακρύνουν μικρόβια και υπολείμματα.

Στην πραγματικότητα, το CDC αναφέρει ξεκάθαρα ότι το ωμό κοτόπουλο είναι έτοιμο για μαγείρεμα και δεν χρειάζεται να πλυθεί προηγουμένως.

Το ωμό κοτόπουλο μπορεί να περιέχει βακτήρια όπως Salmonella και Campylobacter. Όταν όμως το ξεπλένουμε, τα σταγονίδια νερού μπορούν να μεταφέρουν τα μικρόβια γύρω από τον νεροχύτη και σε γειτονικές επιφάνειες.

Το ίδιο ισχύει και για άλλα ωμά κρέατα

Το κοτόπουλο δεν αποτελεί εξαίρεση.

Η Υπηρεσία Ασφάλειας και Επιθεώρησης Τροφίμων του USDA δεν συστήνει το πλύσιμο ωμού μοσχαρίσιου, χοιρινού, αρνίσιου ή μοσχαρίσιου κρέατος πριν από το μαγείρεμα.

Ο λόγος είναι ο ίδιος: το ξέπλυμα δεν αποτελεί αποτελεσματικό τρόπο εξόντωσης των μικροοργανισμών και μπορεί να τους διασπείρει στην κουζίνα.

Αυτό που πραγματικά μειώνει τον μικροβιακό κίνδυνο είναι το σωστό μαγείρεμα.

Ούτε ξίδι ούτε λεμόνι αντικαθιστούν το μαγείρεμα

Μία ακόμη συνήθεια είναι το ξέπλυμα ή το μούλιασμα κρέατος σε νερό με λεμόνι, ξίδι ή αλάτι.

Αυτές οι πρακτικές μπορεί να χρησιμοποιούνται για γεύση ή ως μέρος μιας συνταγής, αλλά δεν πρέπει να θεωρούνται μέθοδοι απολύμανσης.

Το USDA επισημαίνει ότι το πλύσιμο ή το μούλιασμα του κρέατος δεν είναι απαραίτητο για λόγους ασφάλειας και ότι η θερμική επεξεργασία είναι αυτή που καταστρέφει τα επικίνδυνα βακτήρια.

Με απλά λόγια, το λεμόνι δεν μπορεί να αντικαταστήσει το σωστό ψήσιμο.

Τι συμβαίνει με τα αυγά

Εδώ χρειάζεται μια σημαντική διευκρίνιση.

Τα αυγά του εμπορίου που έχουν ήδη υποστεί την προβλεπόμενη επεξεργασία δεν χρειάζονται επιπλέον πλύσιμο από τον καταναλωτή πριν αποθηκευτούν ή χρησιμοποιηθούν.

Το USDA αναφέρει ότι το πλύσιμο αυγών στο σπίτι δεν συστήνεται, καθώς το νερό μπορεί υπό ορισμένες συνθήκες να περάσει μέσω των πόρων του κελύφους και να αυξήσει τον κίνδυνο μόλυνσης.

Ιδιαίτερα σημαντικό είναι επίσης να μη χρησιμοποιούμε αυγά με ραγισμένο κέλυφος.

Τα μανιτάρια είναι διαφορετική περίπτωση

Συχνά ακούμε ότι «τα μανιτάρια δεν πρέπει ποτέ να πλένονται».

Αυτό δεν είναι ακριβώς το ίδιο ζήτημα με το κοτόπουλο ή το κρέας.

Το πρόβλημα εδώ σχετίζεται περισσότερο με την υφή και την ποιότητά τους, καθώς μπορούν να συγκρατήσουν υγρασία.

Αν έχουν χώμα, μπορούν να καθαριστούν με βρεγμένο χαρτί ή να ξεπλυθούν γρήγορα λίγο πριν χρησιμοποιηθούν και στη συνέχεια να στεγνώσουν καλά.

Δεν υπάρχει επομένως ο ίδιος λόγος ασφάλειας που υπάρχει με το ωμό κρέας.

Ποια τρόφιμα πρέπει να πλένουμε

Φρούτα και λαχανικά πρέπει να ξεπλένονται κάτω από καθαρό τρεχούμενο νερό πριν καταναλωθούν ή χρησιμοποιηθούν.

Το CDC συστήνει το ξέπλυμα των φρέσκων φρούτων και λαχανικών με τρεχούμενο νερό.

Για προϊόντα με σκληρή επιφάνεια, όπως ορισμένα φρούτα ή πατάτες, μπορεί να χρησιμοποιηθεί καθαρή βούρτσα.

Δεν χρειάζεται όμως να χρησιμοποιούμε σαπούνι ή απορρυπαντικό στα τρόφιμα.

Το πιο επικίνδυνο σημείο είναι συχνά ο νεροχύτης

Όταν ξεπλένουμε ωμό κρέας ή κοτόπουλο, η μόλυνση δεν μένει απαραίτητα εκεί που βλέπουμε το νερό.

Μικροσκοπικά σταγονίδια μπορούν να φτάσουν στον πάγκο, στα χερούλια, σε πιάτα ή σε άλλα τρόφιμα που πρόκειται να καταναλωθούν χωρίς μαγείρεμα.

Μάλιστα, σε μελέτη που επικαλείται το CDC, ακόμη και μετά τον καθαρισμό του νεροχύτη μετά το πλύσιμο ωμού κοτόπουλου, μικρόβια παρέμεναν σε ορισμένες περιπτώσεις.

Γι’ αυτό και ο πιο ασφαλής κανόνας είναι απλός: το ωμό κοτόπουλο πηγαίνει από τη συσκευασία στην επιφάνεια προετοιμασίας και από εκεί απευθείας στο μαγείρεμα.

Τα χέρια όμως πρέπει να πλένονται πάντα

Το ότι δεν πλένουμε το κρέας δεν σημαίνει φυσικά ότι παραλείπουμε την καθαριότητα.

Τα χέρια πρέπει να πλένονται σχολαστικά με σαπούνι πριν και μετά την επαφή με ωμό κρέας, κοτόπουλο ή αυγά.

Το ίδιο ισχύει για μαχαίρια, επιφάνειες κοπής, πιάτα και πάγκους που ήρθαν σε επαφή με ωμά τρόφιμα.

Καλό είναι επίσης να χρησιμοποιούμε διαφορετική επιφάνεια κοπής για ωμό κρέας και διαφορετική για τρόφιμα που θα φαγωθούν χωρίς μαγείρεμα.

Το νερό δεν είναι πάντα η λύση

Η λογική «όσο περισσότερο πλένουμε, τόσο πιο καθαρό γίνεται το τρόφιμο» δεν ισχύει σε όλες τις περιπτώσεις.

Στο ωμό κρέας και ιδιαίτερα στο κοτόπουλο, το ξέπλυμα μπορεί να μετατρέψει ένα περιορισμένο μικροβιακό φορτίο σε πρόβλημα για ολόκληρη την επιφάνεια της κουζίνας.

Η σωστή πρακτική είναι διαφορετική: καθαρά χέρια και επιφάνειες, διαχωρισμός ωμών και έτοιμων τροφίμων και σωστό μαγείρεμα.

Γιατί μερικές φορές το ασφαλέστερο πράγμα που μπορούμε να κάνουμε με ένα τρόφιμο πριν το μαγειρέψουμε είναι απλώς… να μην το βάλουμε κάτω από τη βρύση.