Τζεδάκης: «Χωρίς στήριξη στην ελαιοκαλλιέργεια, η Κρήτη κινδυνεύει να γίνει Σαχάρα» -Το «στοίχημα» του κρητικού ελαιόλαδου

Από τη δακοκτονία και το ΠΓΕ, στην τυποποίηση και τον αγροτουρισμό – Μια συζήτηση με επίκεντρο τον αγροτικό τομέα της Κρήτης

Λίγο πριν την έναρξη της ελαιοκομικής περιόδου ο Αντιπεριφερειάρχης Αγροτικής Οικονομίας, Σταύρος Τζεδάκης, μίλησε στην εκπομπή «Μεταξύ μας» και τη Μαρίνα Μανωλακάκη για τις τιμές στο ελαιόλαδο, τη λειψυδρία, τους εργάτες γης, τη δακοκτονία, τον ΟΠΕΚΕΠΕ και την έλευση του Υπουργού στην Κρήτη για τη νέα ΚΑΠ.

Για την έμπρακτη στήριξη που χρειάζεται ο λαβωμένος πρωτογενής τομέας της Κρήτης, αλλά και τα κίνητρα που πρέπει να δώσει η Πολιτεία προκειμένου η νέα γένια να ασχοληθεί με τα επαγγέλματα της υπαίθρου.

Ο κ. Τζεδάκης υπογράμμισε ότι ενόψει της διαβούλευσης για τη νέα Προγραμματική Περίοδο και τη νέα ΚΑΠ, η οποία κορυφώνεται στις 16 Οκτωβρίου στο Ηράκλειο παρουσία του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης, η Περιφέρεια Κρήτης θέτει ως απόλυτη προτεραιότητα τη στήριξη της ελαιοκαλλιέργειας. Όπως τόνισε, η ελιά δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως «δευτερεύουσα» καλλιέργεια, αλλά ως μια δενδρώδης καλλιέργεια πρώτης γραμμής, με τεράστια προσφορά στην οικονομία, το περιβάλλον και τη συγκράτηση του πληθυσμού στην ύπαιθρο.

Κλιματική Αλλαγή, Λειψυδρία & Δακοκτονία

Η κλιματική κρίση αποτελεί πλέον τον μεγαλύτερο αστάθμητο παράγοντα για την παραγωγή του νησιού, επιφέροντας επιπτώσεις τόσο στην ποσότητα όσο και στην ποιότητα. Οι παρατεταμένες περίοδοι ανομβρίας, οι υψηλές θερμοκρασίες και οι καύσωνες καταγράφονται στον καρπό και τον ακολουθούν μέχρι τη συγκομιδή. Τα ακραία καιρικά φαινόμενα όχι μόνο υποβαθμίζουν την ποιότητα και την ελαιοπεριεκτικότητα, αλλά απειλούν άμεσα το εισόδημα του παραγωγού με αιφνίδια καρπόπτωση.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ανακαίνιση Κατοικίας: Πάνω από 100.000 οι επιλέξιμοι, αλλά μόλις 15.000 θα πάρουν επιδότηση

Παράλληλα, η Περιφέρεια Κρήτης πραγματοποιεί εκπαιδευτικές ενημερώσεις σε όλους τους Δήμους για ελαιοπαραγωγούς, ελαιοτριβείς και τυποποιητές, με στόχο τη σωστή διαχείριση της άρδευσης σε μια εποχή που το νερό είναι λιγοστό, καθώς και την εφαρμογή ορθών καλλιεργητικών πρακτικών σε όλη την αλυσίδα.

Σε ότι αφορά την αντιμετώπιση του Δάκου, παρά τις ευνοϊκές συνθήκες για την ανάπτυξη του λόγω αυξημένης υγρασίας και ήπιων θερμοκρασιών, το πρόγραμμα δακοκτονίας εξελίχθηκε ικανοποιητικά, σύμφωνα με τον κ. Τζεδάκη.

Σε αντίθεση με πέρυσι, όπου το Ελεγκτικό Συνέδριο είχε ακυρώσει τον διαγωνισμό φαρμάκων της Περιφέρειας, φέτος ο κεντρικός διαγωνισμός του Υπουργείου ολοκληρώθηκε εγκαίρως και τα φάρμακα παραλήφθηκαν στα μέσα Αυγούστου. Παρά  τα μεμονωμένα προβλήματα, όπως η καρπόπτωση από ρυγχίτη, οι προσβολές παραμένουν σε χαμηλά επίπεδα, ωστόσο απαιτείται εγρήγορση μέχρι την ολοκλήρωση της συγκομιδής.

Εργάτες Γης & Κόστος Παραγωγής

Ο κ. Τζεδάκης περιέγραψε την κατάσταση που επικρατεί με την έλλειψη εργατικών χεριών και τα υψηλά μεροκάματα, τονίζοντας ότι το 90% των Κρητικών ελαιοπαραγωγών είναι ετεροεπαγγελματίες με μικρή ιδιοκτησία, γεγονός που εκτοξεύει το κόστος παραγωγής, καθώς δεν διαθέτουν την απαιτούμενη μηχανοποίηση.

Παράλληλα, αν και η ζήτηση για εργάτες γης είναι τεράστια, τα μεροκάματα που ακούγονται στην αγορά (τα οποία μπορεί να φαίνονται εξωφρενικά σε έναν τρίτο, αλλά δικαιολογούνται από τη σκληρότητα της δουλειάς) είναι αδύνατον να πληρωθούν από τον μικρό παραγωγό, καθιστώντας τη συγκομιδή ασύμφορη.

Εκτίμηση Τιμών & Παγκόσμια Ζήτηση

Όσον αφορά τις τιμές για το αγουρέλαιο και το έξτρα παρθένο ελαιόλαδο, ο Αντιπεριφερειάρχης απέφυγε να κάνει συγκεκριμένες προβλέψεις, σημειώνοντας ότι οι προηγούμενες εκτιμήσεις έπεσαν έξω. Ωστόσο, αυτή τη στιγμή, η τιμή εκκίνησης δεν κρίνεται ικανοποιητική και ενώ η φετινή χρονιά διαφαίνεται παραγωγική για όλες τις χώρες του Νότου και ιδιαίτερα για την Ισπανία, γεγονός που πιέζει τις διεθνείς τιμές.

Πώς η Κρήτη θα γίνει Ισχυρός «Παίκτης» στις Εξαγωγές

Για να αποκτήσει το κρητικό ελαιόλαδο τη θέση που του αξίζει στη διεθνή αγορά, η Περιφέρεια προτάσσει ένα συγκεκριμένο στρατηγικό σχέδιο, όπου η ποιότητα προέχει την ποσότητας, με το συγκριτικό πλεονέκτημα της Κρήτης να είναι η διατροφική αξία και η εξαιρετική ποιότητα του λαδιού της.

Εξίσου σημαντικός παράγοντας είναι και η αύξηση της Τυποποίησης, όπου ενώ πριν λίγα χρόνια το τυποποιημένο ελαιόλαδο αποτελούσε μόλις το 5-10% της παραγωγής, σήμερα αγγίζει το 30%. Στόχος είναι να αυξηθεί περαιτέρω, ώστε το προϊόν να μη φεύγει χύμα σε βυτία.

Όπως είπε ο κ. Τζεδάκης, ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο ΠΓΕ Ελαιόλαδο Κρήτης, όπου η πολυετής προσπάθεια για την πιστοποίηση της προστατευόμενης ονομασίας για όλο το νησί δίνει μια ισχυρή, ενιαία ταυτότητα στις διεθνείς αγορές, πολύ πιο αποτελεσματική από τους 15 επιμέρους τοπικούς ΠΟΠ, καθιστώντας το ελαιόλαδο «Κρήτη/Kriti», ένα από τα πιο δυνατά «όπλα» του νησιού.

Την ίδια στιγμή, σε ότι αφορά την στήριξη των ομάδων παραγωγών, μέσα από συνεργατικά σχήματα επιτυγχάνεται οικονομία κλίμακας, κοινές προμήθειες, μείωση κόστους και αγορά εξοπλισμού, αν και η πολιτεία οφείλει να επιδοτήσει άμεσα τα επενδυτικά τους προγράμματα που σήμερα παραμένουν απλήρωτα.

Σύνδεση Ελαιόλαδου με τον Τουρισμό & την Ενδοχώρα

Ο τουρισμός αποτελεί τον «πολλαπλασιαστή» αξίας για τα τοπικά προϊόντα της Κρήτης, καθώς στόχος είναι τα τυποποιητήρια, τα ελαιοτριβεία, τα οινοποιεία και τα τυροκομεία να γίνουν επισκέψιμα για τους τουρίστες, προσφέροντας μια αυθεντική βιώσιμη εμπειρία στην ενδοχώρα.

Με αυτόν τον τρόπο όταν ο ξένος επισκέπτης δοκιμάσει το αυθεντικό κρητικό λάδι, το τυρί, το κρασί και το μέλι στην πηγή, θα το αναζητήσει και θα το απαιτήσει στο ξενοδοχείο ή στο εστιατόριο όπου διαμένει, ανοίγοντας ταυτόχρονα τον δρόμο για εξαγωγές στις χώρες προέλευσης του.

Το Σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, το Ενεργειακό Κόστος & η Νέα ΚΑΠ

Στο κρίσιμο κομμάτι των επιδοτήσεων και των κρατικών υποδομών, ο κ. Τζεδάκης ήταν ιδιαίτερα αιχμηρός, μιλώντας για το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ και την στοχοποίηση της Κρήτης, καυτηριάζοντας το γεγονός ότι πολλοί πραγματικοί αγρότες απογοητεύτηκαν βλέποντας χρήματα να κατευθύνονται σε «επιτήδειους», την ώρα που οι ίδιοι παλεύουν με το κόστος, την ώρα που οι επιδοτήσεις πρέπει να πηγαίνουν αποκλειστικά στον πραγματικό παραγωγό βάσει της παραγωγής του.

Σχετικά με τις Ενεργειακές Κοινότητες ΤΟΕΒ, ο κ. Τζεδάκης ανέφερε ότι η Περιφέρεια Κρήτης είχε έτοιμες μελέτες και χρηματοδότηση για δημιουργία ενεργειακών κοινοτήτων στους ΤΟΕΒ του νησιού, ώστε οι αγρότες να έχουν φθηνό ηλεκτρικό ρεύμα για άρδευση. Ωστόσο, η πολιτεία δεν παραχώρησε τον απαιτούμενο «ενεργειακό χώρο», δίνοντας προτεραιότητα σε μεγάλους επιχειρηματικούς ομίλους.

Για την ανάπτυξη του Πρωτογενούς Τομέα απαιτούνται στοχευμένες Πολιτικές. Ο Αντιπεριφερειάρχης  ζήτησε να καταργηθούν οι οριζόντιες πολιτικές και να ληφθεί υπόψη η ορεινότητα και η νησιωτικότητα. Παράλληλα, έκανε αναφορά στο «αγκάθι» του δημογραφικού, υπογραμμίζοντας ότι για να κρατηθούν νέοι άνθρωποι στην ύπαιθρο, δεν αρκεί η παραγωγική βιωσιμότητα, αλλά απαιτούνται υποδομές υγείας, παιδείας και προσχολικής αγωγής στα χωριά, κίνητρα τα οποία θα βοηθήσουν τους νέους να πάρουν την απόφαση να ασχοληθούν με την ύπαιθρο.

Ο Αντιπεριφερειάρχης τόνισε ότι το νησί στοχοποιήθηκε άδικα το τελευταίο διάστημα, επισημαίνοντας ότι η Κρήτη είναι μια κορυφαία παραγωγική περιφέρεια που παράγει το 35-40% του ελαιόλαδου της χώρας, το 50% των εξαγώγιμων κηπευτικών, ενώ διαθέτει ισχυρή κτηνοτροφία, μέλι και βότανα.

Στη διαβούλευση της 16ης Οκτωβρίου με τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης, η Περιφέρεια θα διεκδικήσει δυναμικά τα κίνητρα που δικαιούται ο παραγωγικός κόσμος του νησιού.